Χάρης Θεοχάρης: Ελλάδα  - ΗΠΑ: Μια διαχρονική σχέση, σήμερα ισχυρότερη από ποτέ

Οι δεσμοί Ελλάδας και ΗΠΑ έχουν βαθιές ιστορικές ρίζες. Από την κατασκευή του φράγματος του Μαραθώνα (1924-1929) για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας στην Αθήνα από την Ulen & Company, την ανοικοδόμηση της χώρας μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο μέσω του Σχεδίου Μάρσαλ και τα 100 πλοία Liberty που αναβίωσαν τον αποδεκατισμένο ελληνικό εμπορικό στόλο και τα οποία πουλήθηκαν σε Έλληνες εφοπλιστές με τεράστια έκπτωση. Αμερικανική τεχνογνωσία και κεφάλαια έβαλαν τα θεμέλια της σύγχρονης Ελλάδας. Οι δεσμοί αυτοί ήταν πάντοτε ισχυροί, σήμερα, όμως, αποκτούν νέο βάθος και στρατηγική διάσταση.

Η Ελλάδα του 2026 δεν είναι η περιφερειακή χώρα του παρελθόντος. Είναι μια χώρα μακροοικονομικά σταθερή, μεταρρυθμισμένη και επενδυτικά ελκυστική, που έχει κατακτήσει ρόλο κόμβου για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, τα Βαλκάνια και την Ανατολική Μεσόγειο.

Και οι αμερικανικές επιχειρήσεις το έχουν ήδη αντιληφθεί. Η Microsoft, η Google, η AWS και η Pfizer έχουν επιλέξει την Ελλάδα για κέντρα δεδομένων, ερευνητικούς κόμβους και εγκαταστάσεις καινοτομίας, ενώ η εξαγορά της BETA CAE από την Cadence επιβεβαιώνει ότι η χώρα μας διαθέτει ταλέντο παγκόσμιας εμβέλειας. Δεν πρόκειται για απλές επενδύσεις, είναι η γεωγραφία της ψηφιακής εποχής να χαράζεται εδώ, στον ευρωπαϊκό Νότο και στην Ελλάδα.

Η διμερής μας συνεργασία εκτείνεται σήμερα σε ένα εντυπωσιακά ευρύ φάσμα τομέων. Στην ενέργεια, ο Κάθετος Διάδρομος και οι νέες υποδομές LNG μετατρέπουν την Ελλάδα σε πύλη ενεργειακής ασφάλειας για τα Βαλκάνια και την Ανατολική Ευρώπη, αντικαθιστώντας ουσιαστικά το ρωσικό ενεργειακό μονοπώλιο, σε πλήρη ευθυγράμμιση με τους στρατηγικούς στόχους της Ουάσιγκτον. Στον ψηφιακό τομέα, και την γεωπολιτική της τεχνολογίας, η ένταξη της Ελλάδας στη «Pax Silica» και η ανάπτυξη mega-datacenter στη Δυτική Μακεδονία, με τη συμμετοχή αμερικανικών τεχνολογικών κολοσσών, μετατρέπουν τη χώρα σε κόμβο ψηφιακών υπηρεσιών για ολόκληρη την περιοχή. Στα logistics και τη ναυτιλία, τα στρατηγικά λιμάνια Πειραιά, Θεσσαλονίκης και Αλεξανδρούπολης, σε συνδυασμό με την παγκόσμια κυριαρχία του ελληνικού εφοπλισμού, αποτελούν διαχρονικό πλεονέκτημα νέας στρατηγικής βαρύτητας. Στον τουρισμό και τα ακίνητα, η ελληνική αγορά εξελίσσεται από προορισμό διακοπών σε τόπο μόνιμης εγκατάστασης και εξειδικευμένων επενδύσεων, από branded residences έως μαρίνες παγκόσμιας κλάσης.

Στις βιοεπιστήμες και την καινοτομία στην υγεία το Παγκόσμιο Κέντρο Ψηφιακής Καινοτομίας της Pfizer στη Θεσσαλονίκη αποτελεί ήδη πρότυπο αξιοποίησης του ελληνικού ταλέντου για ψηφιακές λύσεις υγείας και τεχνολογική καινοτομία στον φαρμακευτικό τομέα. Στην προηγμένη μεταποίηση, τέλος, οι ελληνικές ικανότητες στην αμυντική παραγωγή, την τεχνολογία μπαταριών και τα φαρμακευτικά συναντούν αυξανόμενο αμερικανικό ενδιαφέρον.

Κοιτώντας προς το μέλλον, το πεδίο συνεργασίας διευρύνεται ακόμη περισσότερο. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τα υπεράκτια αιολικά και το πράσινο υδρογόνο, η τεχνητή νοημοσύνη, η κυβερνοασφάλεια και οι υποδομές επόμενης γενιάς αποτελούν τομείς όπου το ελληνικό εξωστρεφές και δυναμικό επιχειρείν μαζί με το αμερικανικό κεφάλαιο και την τεχνογνωσία μπορούν να δημιουργήσουν αξία για τις δύο χώρες, και για ολόκληρη την περιοχή. Η Ελλάδα δεν παρακολουθεί απλά το διεθνές τοπίο να αλλάζει. Διεκδικεί ενεργά, μέσα από στοχευμένη οικονομική διπλωματία και μια σαφή στρατηγική εξωστρέφειας.

250 χρόνια από τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ, τιμούμε βαθιά έναν ιστορικό εταίρο. Πολύ περισσότερο όμως χτίζουμε μαζί του το επόμενο κεφάλαιο μιας σχέσης που αντέχει στον χρόνο, γιατί στηρίζεται σε κοινές αξίες και κοινές προοπτικές για τη σταθερότητα και την ευημερία της ευρύτερης περιοχής μας.

* Ο Χάρης Θεοχάρης, είναι Υφυπουργός Εξωτερικών αρμόδιος για την Οικονομική Διπλωματία και την Εξωστρέφεια