ΕΛΛΑΔΑ

Μήνυμα Αθήνας προς Άγκυρα: «Κόκκινη γραμμή» το casus belli για συμμετοχή στην ευρωπαϊκή άμυνα

Μήνυμα Αθήνας προς Άγκυρα: «Κόκκινη γραμμή» το casus belli για συμμετοχή στην ευρωπαϊκή άμυνα
(AP Photo/Thanassis Stavrakis)

Σαφές μήνυμα ότι η Τουρκία δεν μπορεί να συμμετάσχει σε ευρύτερους ευρωπαϊκούς αμυντικούς μηχανισμούς όσο διατηρείται σε ισχύ το casus belli κατά της Ελλάδας στέλνει η Αθήνα, την ώρα που το κλίμα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις παραμένει τετατμένο σε σχέση με το προηγούμενο διάστημα.

Σύμφωνα με τη διπλωματική πηγή, για την Αθήνα πρόκειται για «ζήτημα αρχής», καθώς ευρωπαϊκή συμμετοχή «δεν μπορεί να προχωρήσει όσο υφίσταται απειλή πολέμου».

Παράλληλα, η Αθήνα επιμένει στη διατήρηση των διαύλων επικοινωνίας με την Άγκυρα και στη συνέχιση του δομημένου διαλόγου, χωρίς ωστόσο να μεταβάλλει τις πάγιες θέσεις της.

«Ουδέποτε έπαυσαν οι δίαυλοι επικοινωνίας»

Αναφερόμενη στην πορεία των ελληνοτουρκικών σχέσεων, η ίδια πηγή υπογράμμισε ότι οι επαφές ανάμεσα στις δύο πλευρές συνεχίζονται ακόμη και σε περιόδους έντασης.

«Το πρώτο είναι ότι ουδέποτε έπαυσαν οι δίαυλοι επικοινωνίας. Οι δίαυλοι [...] ξεκινούν από χαμηλά στην ιεραρχία του Υπουργείου Εξωτερικών και φτάνουν μέχρι το στράτευμα. [...] Άρα δεν σταμάτησαν οι δίαυλοι ούτε στην περίοδο της έντασης. Το δεύτερο είναι ότι πράγματι έχει παραχθεί ένταση παραπάνω από εκείνη που είχαμε γνωρίσει. Η άποψή μου είναι ότι θα πρέπει ο διάλογος οπωσδήποτε να συνεχιστεί και να προσπαθούμε να απαλύνουμε τις εντάσεις αυτές», επεσήμανε.

Το μήνυμα της Αθήνας είναι, πάντως, ότι η επιδίωξη αποκλιμάκωσης δεν συνεπάγεται αλλαγή στάσης στα ζητήματα που θεωρεί κρίσιμα.

Η ίδια διπλωματική πηγή σημείωσε χαρακτηριστικά ότι η Ελλάδα «παραμένει συνεπής, αλλά δεν πρόκειται να κάνει εκπτώσεις στις ελληνικές θέσεις», ενώ για ενέργειες της Τουρκίας που προσκρούουν σε αυτές ξεκαθάρισε ότι «βεβαίως θα υπάρχει και η αντίστοιχη απάντηση».

«Συνεχίζονται ΜΟΕ, πολιτικός διάλογος και θετική ατζέντα»

Παράλληά, σύμφωνα με τον ίδιο παράγοντα, οι τρεις πυλώνες του ελληνοτουρκικού διαλόγου παραμένουν ενεργοί, παρά το βαρύτερο κλίμα των τελευταίων εβδομάδων.

«Συνεχίζονται κανονικά οι πυλώνες του ελληνοτουρκικού διαλόγου, δηλαδή ΜΟΕ, πολιτικός διάλογος και θετική ατζέντα. Προγραμματίζονται. Δεν έχουν ακόμα κλείσει συγκεκριμένες ημερομηνίες, αλλά προγραμματίζονται κανονικά. Οπότε δεν έχει εκλείψει ο δομημένος διάλογος», διευκρινίστηκε.

Στο ίδιο πλαίσιο, η Αθήνα παρακολουθεί και τα επόμενα κρίσιμα ορόσημα στις σχέσεις με την Άγκυρα, μεταξύ των οποίων βρίσκεται η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας - Κύπρου.

«Έχουμε μπροστά μας αρκετές προκλήσεις. Δηλαδή έχουμε, όπως είπατε, την έρευνα και την πόντιση της ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Κύπρο. Έχουμε το νομοσχέδιό τους, το οποίο φέρεται ότι κάποια στιγμή θα πάει στη Βουλή τους για κύρωση. Περιμένουμε τα ορόσημα αυτά», ανέφερε η πηγή.

Για το καλώδιο, υπογράμμισε ότι «σημαντική η συμμετοχή των Γάλλων, ακόμη πιο σημαντικό ότι πρόκειται για ένα ευρωπαϊκό πρότζεκτ. Όποιος παίρνει ευθύνη για ευρωπαϊκό πρότζεκτ, παίρνει και την ευθύνη».

Κυπριακό: «Μεγάλη κινητικότητα», αλλά χωρίς αισιοδοξία

Πιο επιφυλακτική είναι η εικόνα που μεταφέρεται για το Κυπριακό.

Η ανώτατη διπλωματική πηγή έκανε λόγο για «μεγάλη κινητικότητα», σημειώνοντας ωστόσο ότι τα μέχρι στιγμής δεδομένα δεν επιτρέπουν αισιοδοξία για ουσιαστική πρόοδο στο άμεσο μέλλον.

Παράλληλα, χαρακτήρισε «μη παραγωγική τοποθέτηση» τη στάση του Τούρκου προέδρου στο Κυπριακό, παρά το ηπιότερο ύφος που καταγράφεται σε άλλα πεδία των ελληνοτουρκικών σχέσεων.

Στόχος της Αθήνας είναι να διαμορφωθούν καλύτερες προϋποθέσεις για την επόμενη φάση της διαδικασίας, ώστε ο νέος Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ να παραλάβει ένα ευνοϊκότερο πλαίσιο για πιθανή επανεκκίνηση των συνομιλιών.

Ανησυχία για την ενέργεια και τις εφοδιαστικές αλυσίδες

Την ίδια ώρα, στο διπλωματικό επιτελείο υπάρχει έντονος προβληματισμός για τις συνέπειες μιας παρατεταμένης διεθνούς κρίσης στην ενέργεια και στην τροφοδοσία των αγορών.

«Όλοι είναι σε κατάσταση μεγάλης ανησυχίας», ανέφερε η πηγή, σημειώνοντας ότι απαιτείται πρόνοια ακόμη και για το ενδεχόμενο η κρίση να έχει μεγάλη διάρκεια. Για την Ελλάδα, πάντως, η εκτίμηση παραμένει ότι «δεν υπάρχει θέμα επάρκειας» για τον φετινό χειμώνα.

Η ανησυχία επεκτείνεται και στις εφοδιαστικές αλυσίδες.

«Εδώ είναι πάρα πολύ σοβαρό να λάβουμε υπόψη μας ότι τίθεται θέμα εφοδιαστικής αλυσίδας. Δηλαδή, είναι απολύτως βέβαιο ότι αν συνεχιστεί αυτό [...] θα οδηγήσει σε επισιτιστική κρίση το ζήτημα αυτό, και πάντως σε πολύ μεγάλη αύξηση των τιμών βασικών αγαθών», προειδοποίησε η διπλωματική πηγή.

Υπό αυτό το πρίσμα, η Αθήνα θεωρεί ότι ενδεχόμενη περαιτέρω επιδείνωση θα απαιτήσει κοινή ευρωπαϊκή αντίδραση.

«Όσο τα πράγματα παραμένουν στην κατάσταση που είναι σήμερα, θα καθίσταται προφανής η αναγκαιότητα συλλογικής δράσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Δεν μπορώ να δω με ποιον τρόπο η Ευρώπη θα εθελοτυφλεί απέναντι στην πιθανότητα να έχουμε ενεργειακή ασφυξία. Η ενέργεια δεν είναι μόνο για να κινείται η βιομηχανία. Η ενέργεια είναι για θέρμανση, για μετακίνηση», σημείωσε η ίδια πηγή.