Να μείνει ή να φύγει; Δημοψήφισμα στο Μεξικό για την τύχη του προέδρου

Την πρωτοβουλία για τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος, στο οποίο αναμένονται υψηλά ποσοστά αποχής, πήρε ο ίδιος ο πρόεδρος της χώρας.

Ο Λόπες Ομπραδόρ, ο οποίος εξελέγη το 2018 για εξαετή θητεία, θέλει να επικυρώσει με την λαϊκή ετυμηγορία το δικαίωμά του να παραμείνει στην εξουσία εως το 2024.

Καμία αμφιβολία δεν υπάρχει για έναν θρίαμβο του «ναι». Ο AMLO -από τα αρχικά του ονόματος και του επωνύμου του- ξέρει ότι παραμένει πολύ δημοφιλής, καθώς περίπου το 60% των Μεξικανών υποστηρίζει την πολιτική του για ρήξη με την νεοφιλελεύθερη τάξη πραγμάτων, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις.

Το μπλοκ της αντιπολίτευσης -PAN, της δεξιάς, PRD, της αριστεράς, και το πρώην κυβερνών κόμμα PRI- στηρίζει την αποχή, καταγγέλλοντας για «λαϊκιστική άσκηση».

Κάποιοι από αυτούς που αντιτίθενται εκφράζουν υποψίες ότι ο AMLO θέλει να στηριχθεί σε ένα δημοψήφισμα για να εξετάσει την επανεκλογή του, ένα θέμα το οποίο αποτελεί ταμπού στο Μεξικό από την μακρινή εποχή του "Porfiriato", όταν ο πρόεδρος Πορφίριο Ντίας είχε παραμείνει στην εξουσία σχεδόν 30 χρόνια από το 1884 ως το 1911. Σημειώνεται πως το Σύνταγμα της χώρας προβλέπει μία μόνο προεδρική θητεία, διάρκειας έξι ετών.

Εξάλλου η αποχή θέτει ένα όριο στον προαναγγελθέντα για σήμερα θρίαμβο του "ναι". Για να έχει νομικά δεσμευτική αξία το αποτέλεσμα του σημερινού δημοψηφίσματος, θα πρέπει να ψηφίσει το 40% του εκλογικού σώματος. Ινστιτούτο δημοσκοπήσεων -το Integralia- προβλέπει συμμετοχή της τάξης μόλις του 14,8%.

Ποσοστό χαμηλότερο από το 8% των Μεξικανών είχε μετάσχει τον Αύγουστο του 2021 σε προηγούμενο δημοψήφισμα για ενδεχόμενες δικαστικές διώξεις σε βάρος προκατόχων του αρχηγού του κράτους.

Η προεκλογική εκστρατεία έγινε σε σχετικά ήρεμο κλίμα, με μερικές αφίσες, στην πλειονότητά τους υπέρ του προέδρου, με το σύνθημα: «AMLO, δεν είσαι μόνος σου».

Η δήμαρχος της πρωτεύουσας, Κλαούντια Σέινμπαουμ, πιθανή διάδοχος του προέδρου το 2024, μετείχε την Τετάρτη σε συγκέντρωση χιλιάδων ανθρώπων που τάσσονταν υπέρ του δημοψηφίσματος, ενώ εκατοντάδες άνθρωποι είχαν διαδηλώσει μία εβδομάδα νωρίτερα.