ΚΟΣΜΟΣ

«Αλλάξτε τα βιβλία»: Ο πλανήτης Δίας είναι μικρότερος και πιο επίπεδος απ’ ό,τι πιστεύαμε

«Αλλάξτε τα βιβλία»: Ο πλανήτης Δίας είναι μικρότερος και πιο επίπεδος απ’ ό,τι πιστεύαμε

Ο Δίας σε εικόνα από το διαστημικό σκάφος Juno, με τη σκιά του Γανυμήδη, του μεγαλύτερου φεγγαριού του, να διακρίνεται αριστερά

NASA/JPL-Caltech/SwRI/MSSS

Ο Δίας αποδεικνύεται ελαφρώς μικρότερος και πιο επίπεδος από ό,τι πίστευαν οι επιστήμονες επί δεκαετίες, σύμφωνα με νέα μελέτη που βασίζεται σε ραδιοδεδομένα από το διαστημικό σκάφος Juno της NASA.

Αν και οι διαφορές στις μετρήσεις είναι μικρές, θεωρούνται σημαντικές, καθώς συμβάλλουν στη βελτίωση των μοντέλων για το εσωτερικό του μεγαλύτερου πλανήτη του ηλιακού συστήματος και για παρόμοιους γίγαντες αερίων σε άλλους πλανητικούς σχηματισμούς. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Nature Astronomy.

«Τα σχολικά βιβλία θα πρέπει να ενημερωθούν», δήλωσε ο συν-συγγραφέας της μελέτης Yohai Kaspi, πλανητικός επιστήμονας στο Ινστιτούτο Επιστημών Weizmann στο Ισραήλ. «Το μέγεθος του Δία δεν έχει αλλάξει, φυσικά, αλλά ο τρόπος με τον οποίο το μετράμε έχει αλλάξει».

Μέχρι σήμερα, η κατανόηση των επιστημόνων για το μέγεθος και το σχήμα του πλανήτη βασιζόταν σε έξι μετρήσεις που είχαν πραγματοποιηθεί πριν από περίπου 50 χρόνια από τις αποστολές Voyager 1 και 2 και Pioneer 10 και 11 και έκτοτε έχουν υιοθετηθεί ως πρότυπο.

Οι νέες μετρήσεις

Η αποστολή Juno, που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον Δία από το 2016, συγκέντρωσε πολύ περισσότερα ραδιοδεδομένα τα τελευταία χρόνια, επιτρέποντας στους επιστήμονες να βελτιώσουν τις μετρήσεις με ακρίβεια περίπου 400 μέτρων σε κάθε κατεύθυνση, αναφέρει το LiveScience. Οι ερευνητές παρακολούθησαν την πορεία των ραδιοσημάτων από το Juno προς τη Γη, τα οποία καμπυλώνονταν καθώς περνούσαν μέσα από την ατμόσφαιρα του πλανήτη και τελικά εξαφανίζονταν όταν ο Δίας εμπόδιζε πλήρως το σήμα. Με τον τρόπο αυτό κατέστη δυνατό να ληφθούν υπόψη και οι ισχυροί άνεμοι του πλανήτη, που επηρεάζουν ελαφρώς το σχήμα του, και να προκύψουν ακριβέστεροι υπολογισμοί για τη δομή και τις διαστάσεις του.

Με βάση τα νέα δεδομένα, η ακτίνα του Δία από τον πόλο έως το κέντρο υπολογίζεται σε περίπου 66.842 χιλιόμετρα, δηλαδή περίπου 12 χιλιόμετρα μικρότερη από τις προηγούμενες εκτιμήσεις. Αντίστοιχα, η ακτίνα στον ισημερινό υπολογίζεται σε περίπου 71.488 χιλιόμετρα, περίπου 4 χιλιόμετρα μικρότερη από ό,τι θεωρούνταν μέχρι σήμερα.

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι ακόμη και τέτοιες μικρές αποκλίσεις έχουν σημασία, καθώς επιτρέπουν στα μοντέλα για το εσωτερικό του πλανήτη να ταιριάζουν καλύτερα με τα δεδομένα βαρύτητας και τις παρατηρήσεις της ατμόσφαιρας.

jupiter2.jpg

Απεικόνιση των διαφορών ανάμεσα στις μετρήσεις του Juno και των αποστολών Voyager και Pioneer

Weizmann Institute of Science

Οι επικαιροποιημένες μετρήσεις αναμένεται να βελτιώσουν την κατανόηση της δομής του Δία, αλλά και να βοηθήσουν τους ερευνητές να ερμηνεύσουν στοιχεία για γιγάντιους αέριους πλανήτες πέρα από το ηλιακό σύστημα. «Ο Δίας ήταν πιθανώς ο πρώτος πλανήτης που σχηματίστηκε στο ηλιακό σύστημα και μελετώντας τι συμβαίνει στο εσωτερικό του, πλησιάζουμε στην κατανόηση του πώς δημιουργήθηκε το ηλιακό σύστημα και πλανήτες όπως ο δικός μας», δήλωσε ο Yohai Kaspi.