Ηφαιστειακή σπηλιά που ανακαλύφθηκε στην Αφροδίτη μπορεί να είναι η μεγαλύτερη στο ηλιακό σύστημα

Οι επιστήμονες εντόπισαν την υπόγεια σπηλιά μέσω ανάλυσης δεδομένων ραντάρ, στο πλαίσιο ερευνητικού προγράμματος που υποστηρίζεται από την Ιταλική Διαστημική Υπηρεσία. Η έρευνά τους δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Nature Communications.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Lorenzo Bruzzone, επικεφαλής της μελέτης και διευθυντή του Εργαστηρίου Τηλεπισκόπησης στο Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Επιστήμης Υπολογιστών του Πανεπιστημίου του Τρέντο, η ανακάλυψη προσφέρει μια σπάνια ματιά στις διαδικασίες που λαμβάνουν χώρα κάτω από την επιφάνεια της «αδελφής της Γης», όπως ονομάζεται η Αφροδίτη εξαιτίας της ομοιότητάς της ως προς το μέγεθος με τον πλανήτη μας.

«Η αναγνώριση μιας ηφαιστειακής κοιλότητας είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς μας επιτρέπει να επικυρώσουμε θεωρίες που για πολλά χρόνια υπήρχαν μόνο ως υποθέσεις», δήλωσε.

Οι σήραγγες λάβας σχηματίζονται όταν ρευστή λάβα ρέει κάτω από την επιφάνεια και δημιουργεί ένα σκληρυμένο «κέλυφος» γύρω της. Όταν η ροή σταματήσει, μπορεί να μείνει μια κενή υπόγεια σήραγγα. Τέτοιες σπηλιές έχουν εντοπιστεί στη Γη, στη Σελήνη και στον Άρη, αλλά είναι δύσκολο να ανιχνευθούν, καθώς συνήθως παραμένουν κρυμμένες εκτός αν καταρρεύσει τμήμα της οροφής τους και δημιουργήσει ένα άνοιγμα ορατό από την επιφάνεια.

Στην Αφροδίτη, το έργο είναι ακόμη δυσκολότερο λόγω των πυκνών νεφών, γι’ αυτό και οι επιστήμονες βασίζονται σε ραντάρ που μπορούν να «διαπερνούν» την ατμόσφαιρα, αναφέρει το ScienceDaily.

Πώς ανακαλύφθηκε η σπηλιά

Η ανακάλυψη βασίστηκε σε δεδομένα από το διαστημικό σκάφος Magellan της NASA, το οποίο χαρτογράφησε την επιφάνεια της Αφροδίτης μεταξύ 1990 και 1992 χρησιμοποιώντας συνθετικό ραντάρ. Οι ερευνητές εστίασαν σε εικόνες που έδειχναν τοπικές καταρρεύσεις εδάφους και ανέπτυξαν ειδική τεχνική απεικόνισης για να εντοπίσουν υπόγειες δομές. Η ανάλυση αποκάλυψε μια μεγάλη κοιλότητα στην περιοχή Nyx Mons, με εκτιμώμενη διάμετρο περίπου ενός χιλιομέτρου, πάχος οροφής τουλάχιστον 150 μέτρων και βάθος που ξεπερνά τα 375 μέτρα.

Οι συνθήκες στην Αφροδίτη ενδέχεται να ευνοούν τον σχηματισμό τόσο μεγάλων σπηλαίων λάβας. Η χαμηλότερη βαρύτητα σε σχέση με τη Γη και η πυκνή ατμόσφαιρα μπορούν να βοηθήσουν τη λάβα να σχηματίσει γρήγορα ένα μονωτικό περίβλημα, διατηρώντας μεγάλες υπόγειες σήραγγες.

Η δομή που εντοπίστηκε φαίνεται μεγαλύτερη από αντίστοιχες στη Γη ή στον Άρη και συγκρίσιμη με τις μεγαλύτερες που έχουν προταθεί ή παρατηρηθεί στη Σελήνη.

Η σημασία της ανακάλυψης επεκτείνεται και στις μελλοντικές αποστολές προς την Αφροδίτη. Αποστολές όπως η ευρωπαϊκή Envision και η αμερικανική Veritas θα φέρουν προηγμένα ραντάρ ικανά να αποτυπώσουν την επιφάνεια και το υπέδαφος με μεγαλύτερη ακρίβεια. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι οι υπόγειοι αγωγοί μπορεί να εκτείνονται για τουλάχιστον 45 χιλιόμετρα, αλλά απαιτούνται νέα δεδομένα για να επιβεβαιωθεί η πλήρης έκτασή τους. Όπως σημειώνουν οι ερευνητές, η ανακάλυψη αυτή αποτελεί μόνο την αρχή μιας μακράς ερευνητικής προσπάθειας για την κατανόηση της γεωλογικής ιστορίας και της εσωτερικής δομής της Αφροδίτης.