Μετά την εκτόξευση της Artemis II υπάρχουν 10 τουαλέτες στο διάστημα – Ποιες είναι οι υπόλοιπες

Πλέον, οι τουαλέτες που λειτουργούν σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας, ανάμεσα στα αστέρια, είναι οι εξής, σύμφωνα με το Popular Science:

• 1 στην κάψουλα Orion της NASA που κατευθύνεται προς τη Σελήνη
• 1 στην κάψουλα Crew Dragon της SpaceX που είναι προσδεδεμένη στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS)
• 1 στην κάψουλα Soyuz της Roscosmos που είναι επίσης προσδεδεμένη στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό
• 1 στην κινέζικη Shenzhou, που αυτή τη στιγμή «κάνει παρέα» στις δύο παραπάνω κάψουλες στον ISS
• 2 στον κινεζικό διαστημικό σταθμό Tiangong
• 4 στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (μία από αυτές παρουσιάζεται στο ακόλουθο βίντεο):

Πάντως η «πρεμιέρα» της δέκατης τουαλέτας στο διάστημα δεν ήταν ιδανική, καθώς λίγες μόλις ώρες μετά την εκτόξευση της Artemis II, η αστροναύτης Κριστίνα Κοχ ενημέρωσε το Κέντρο Ελέγχου της NASA στο Χιούστον ότι διαπιστώθηκε βλάβη.

Κατά τη διάρκεια της ζωντανής περιγραφής της αποστολής, ο εκπρόσωπος της NASA Γκάρι Τζόρνταν ανέφερε τα εξής:

«Ο ανεμιστήρας της τουαλέτας φέρεται να έχει μπλοκάρει. Τώρα οι ομάδες εδάφους καταρτίζουν οδηγίες για το πώς οι αστροναύτες να προσεγγίσουν τον ανεμιστήρα και να καθαρίσουν την περιοχή αυτή, ώστε να επαναφέρουν τη λειτουργία της τουαλέτας για την αποστολή»

Λίγο αργότερα, ο διευθυντής πτητικών επιχειρήσεων της NASA, Νορμ Νάιτ, εξήγησε ότι η βλάβη οφειλόταν σε πρόβλημα ελεγκτή του συστήματος. Παρά τη δυσλειτουργία, οι αστροναύτες μπορούσαν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν την τουαλέτα για τη συλλογή κοπράνων, όχι όμως για ούρηση, τουλάχιστον μέχρι να αποκατασταθεί η πλήρης λειτουργία της.

Εν τω μεταξύ, ένα μέλος του πληρώματος χρειάστηκε να καταφύγει στην εναλλακτική λύση, ένα εφεδρικό ουροσυλλεκτικό σακουλάκι, που η NASA ονομάζει CCU (Collapsible Contingency Urinal, δηλαδή Πτυσσόμενο Ουρητήριο Έκτακτης Ανάγκης).

Οι ελεγκτές πτήσης μετέδωσαν στην Κοχ μια σειρά οδηγιών για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, η αστροναύτης ενημέρωσε ότι ο έλεγχος είχε πάει καλά και λίγο αργότερα το Κέντρο Ελέγχου επιβεβαίωσε η τουαλέτα ήταν και πάλι διαθέσιμη προς χρήση. Οι αστροναύτες έλαβαν σύσταση να αφήνουν το σύστημα να φτάνει πρώτα στη σωστή ταχύτητα λειτουργίας πριν το χρησιμοποιήσουν και να το διατηρούν σε λειτουργία και λίγο μετά.

Πώς λειτουργεί μια διαστημική τουαλέτα

Το περιστατικό ανέδειξε πόσο σημαντική θεωρείται η ύπαρξη μιας λειτουργικής τουαλέτας σε ένα επανδρωμένο σκάφος που κατευθύνεται προς τη Σελήνη. Στις αποστολές Apollo της δεκαετίας του 1960 και του 1970, οι αστροναύτες δεν διέθεταν τέτοια υποδομή. Χρησιμοποιούσαν πλαστικές σακούλες για ούρηση και αφόδευση, αποθηκεύοντας τα στερεά απόβλητα και απορρίπτοντας τα ούρα στο διάστημα.

Η τουαλέτα της Orion αποτελεί μικρότερη και πιο συμπαγή εκδοχή των συστημάτων που χρησιμοποιούνται στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό. Είναι ενσωματωμένη στο δάπεδο της κάψουλας και προσφέρει ένα στοιχειώδες επίπεδο ιδιωτικότητας στο πλήρωμα, μέσα σε ένα σκάφος που, αν και μεγαλύτερο από τις κάψουλες Apollo, παραμένει ιδιαίτερα στενόχωρο – ο χώρος είναι συγκρίσιμος με εκείνων δύο αυτοκινήτων SUV.

«Είναι το μοναδικό μέρος στην αποστολή μας όπου μπορούμε να νιώσουμε ότι είμαστε μόνοι για μια στιγμή», είπε ο Καναδός αστροναύτης της Artemis ΙΙ, Τζέρεμι Χάνσεν, αναφερόμενος στην τουαλέτα στο ακόλουθο βίντεο παρουσίασης:

Το Universal Waste Management System, όπως είναι η επίσημη ονομασία της NASA, προσφέρει χώρο περίπου αντίστοιχο με μια τουαλέτα επιβατικού αεροσκάφους, σύμφωνα με τη Lockheed Martin που κατασκεύασε την κάψουλα Orion για λογαριασμό της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας. Οι αστροναύτες χρησιμοποιούν συστήματα συγκράτησης ποδιών για να παραμένουν σταθεροί, ενώ η απομάκρυνση των κοπράνων γίνεται με ροή αέρα. Για τα ούρα, κάθε μέλος του πληρώματος διαθέτει το δικό του προσωπικό εξάρτημα, μια χοάνη που συνδέεται με ανεμιστήρα και δεξαμενή συλλογής.

Η λέξη «universal» στο όνομα δεν είναι τυχαία, καθώς η βασική σχεδιαστική φιλοσοφία της τουαλέτας επιτρέπει την ευκολότερη ενσωμάτωσή της σε διαφορετικά διαστημικά σκάφη και συστήματα υποστήριξης ζωής στο μέλλον.