Αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες: Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ βοηθά στη χάραξη στρατηγικής του Ιράν

Από τις αναφορές που έφτασαν στα χέρια τους διαπίστωσαν ότι η ακριβής εξουσία εντός ενός πλέον διαλυμένου καθεστώτος παραμένει ασαφής, αλλά ότι ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ πιθανότατα βοηθά στην καθοδήγηση του τρόπου με τον οποίο το Ιράν διαχειρίζεται τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ για τον τερματισμό του πολέμου, όπως αναφέρει το CNNi.

Ο Χαμενεΐ δεν έχει εμφανιστεί δημόσια από τότε που υπέστη σοβαρούς τραυματισμούς κατά τη διάρκεια μιας επίθεσης που σκότωσε τον πατέρα του και αρκετούς από τους κορυφαίους στρατιωτικούς ηγέτες της χώρας στην αρχή του πολέμου, οδηγώντας σε εικασίες σχετικά με την υγεία του και τον ρόλο του στην ιρανική ηγετική δομή.

Ορίστηκε ως ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν αντικαθιστώντας τον πατέρα του λίγες ημέρες μετά την επίθεση που τον τραυμάτισε, αλλά μέχρι τώρα η κοινότητα των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών δεν έχει καταφέρει να επιβεβαιώσει οπτικά την τοποθεσία του.

Μέρος της αβεβαιότητας πηγάζει από το γεγονός ότι ο Χαμενεΐ δεν χρησιμοποιεί ηλεκτρονικά μέσα για να επικοινωνήσει, αλλά αλληλεπιδρά μόνο με όσους μπορούν να τον επισκεφτούν αυτοπροσώπως ή στέλνοντας μηνύματα μέσω courier, σύμφωνα με μία από τις πηγές.

Παραμένει απομονωμένος καθώς συνεχίζει να λαμβάνει ιατρική περίθαλψη για τα τραύματά του, συμπεριλαμβανομένων σοβαρών εγκαυμάτων στη μία πλευρά του σώματός του που επηρεάζουν το πρόσωπο, το χέρι, τον κορμό και το πόδι του, πρόσθεσαν οι ίδιες πηγές.

Ο Μαζάχερ Χοσεϊνί, επικεφαλής πρωτοκόλλου στο γραφείο του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, δήλωσε την Παρασκευή(8/5) ότι ο Χαμενεΐ αναρρώνει από τα τραύματά του και «είναι πλέον πλήρως υγιής». Ο Χοσεϊνί είπε ότι το πόδι και η μέση του Χαμενεΐ τραυματίστηκαν ελαφρά και ότι «ένα μικρό κομμάτι θραύσματος τον χτύπησε πίσω από το αυτί», αλλά ότι τα τραύματα επουλώνονται.

«Δόξα τω Θεώ, είναι καλά στην υγεία του», είπε ο Χοσεϊνί σε ένα πλήθος στο Ιράν. «Ο εχθρός διαδίδει κάθε είδους φήμες και ψευδείς ισχυρισμούς. Θέλουν να τον δουν και να τον βρουν, αλλά οι άνθρωποι πρέπει να είναι υπομονετικοί και να μην βιάζονται. Θα σας μιλήσει όταν έρθει η κατάλληλη στιγμή.

Από την πλευρά του ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, δήλωσε στα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ότι είχε μια συνάντηση δυόμισι ωρών με τον Χαμενεΐ.

Τι πιστεύουν οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες

Αυτά που γνωρίζουν οι Αμερικανοί αξιωματούχοι για το καθεστώς του Χαμενεΐ βασίζεται σε πληροφορίες που συγκέντρωσαν από όσους επικοινωνούν μαζί του, ανέφεραν οι πηγές που έχουν γνώση των γεγονότων. Ωστόσο, υπάρχει κάποια αμφιβολία μεταξύ των αναλυτών των μυστικών υπηρεσιών σχετικά με το εάν κάποιοι στη δομή εξουσίας του Ιράν μπορεί να ισχυρίζονται ότι έχουν πρόσβαση στον Χαμενεΐ για να οικειοποιηθούν την εξουσία του και να προωθήσουν τις δικές τους ατζέντες.

Ένα άλλο ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι ο πόλεμος έχει υποβαθμίσει τις στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, αλλά δεν τις κατέστρεψε, σύμφωνα με αναφορές των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών. Το CNNi είχε αναφέρει προηγουμένως ότι οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες εκτίμησαν ότι περίπου οι μισοί από τους εκτοξευτές πυραύλων του Ιράν είχαν επιβιώσει από τις αμερικανικές επιδρομές. Μια πρόσφατη έκθεση αύξησε αυτό το ποσοστό στα δύο τρίτα εν μέρει λόγω της συνεχιζόμενης εκεχειρίας που παρέχει στο Ιράν χρόνο να ξεθάψει εκτοξευτές που μπορεί να είχαν θαφτεί σε προηγούμενες επιδρομές, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις μυστικές υπηρεσίες.

Μια ξεχωριστή έκθεση της CIA διαπίστωσε ότι το Ιράν πιθανότατα μπορεί να αντέξει έως και τέσσερις ακόμη μήνες τον συνεχιζόμενοο αμερικανικό αποκλεισμό χωρίς πλήρη αποσταθεροποίηση της οικονομίας του, ανέφεραν οι πηγές. Η Washington Post ήταν η πρώτη που ανέφερε την αξιολόγηση της CIA.

Ανώτερος αξιωματούχος των μυστικών υπηρεσιών δήλωσε στο CNNi για την αξιολόγηση της CIA. «Ο αποκλεισμός του προέδρου προκαλεί πραγματική, επιδεινούμενη ζημιά - διακόπτοντας το εμπόριο, πλήττοντας τα έσοδα και επιταχύνοντας την συστημική οικονομική κατάρρευση».

Σποραδική η πρόσβαση στον Χαμενεΐ

Ενώ οι εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών δείχνουν ότι ο Χαμενεΐ συμμετέχει στην ανάπτυξη της διαπραγματευτικής στρατηγικής του Ιράν για έναν διπλωματικό τερματισμό του πολέμου, μια πηγή που γνωρίζει τις τελευταίες πληροφορίες δήλωσε στο CNNi ότι υπάρχουν στοιχεία ότι είναι αρκετά απομακρυσμένος από τη διαδικασία λήψης αποφάσεων και προσβάσιμος μόνο σποραδικά.

Ως αποτέλεσμα, ανώτεροι αξιωματούχοι των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης ουσιαστικά διευθύνουν τις καθημερινές επιχειρήσεις μαζί με τον πρόεδρο του Ιρανικού Κοινοβουλίου, Μοχάμεντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, πρόσθεσε η ;ίδια πηγή. «Δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι δίνει εντολές σε συνεχή βάση, αλλά τίποτα δεν αποδεικνύει ότι δεν το κάνει», δήλωσε μια άλλη πηγή που γνωρίζει τις εκτιμήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, αναφερόμενη στον Χαμενεΐ.

Ερωτήματα σχετικά με την υγεία και τη θέση του Χαμενεΐ εντός του πλέον διαλυμένου ιρανικού καθεστώτος απασχολούν την κυβέρνηση Τραμπ, καθώς κορυφαίοι Αμερικανοί αξιωματούχοι συνεχίζουν να υπονοούν ότι δεν είναι σαφές ποιος διατηρεί τώρα την εξουσία να διαπραγματευτεί πραγματικά τον τερματισμό της σύγκρουσης, ανέφεραν οι πηγές.

«Το σύστημά τους εξακολουθεί να είναι πολύ διαλυμένο και δυσλειτουργικό, επομένως αυτό μπορεί να χρησιμεύει ως εμπόδιο», δήλωσε την Παρασκευή ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, συζητώντας την αναμενόμενη απάντηση του Ιράν στην τελευταία πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου.

«Ακόμα κι αν απομακρύνετε τον αγιατολάχ, οι διάδοχοί του είναι όλοι σκληροπυρηνικοί», δήλωσε μια πηγή, επαναλαμβάνοντας αυτό που πολλές πηγές περιέγραψαν ως την πρόβλεψη που περιγράφεται στις αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες: μια ιρανική κυβέρνηση που ελέγχεται σε μεγάλο βαθμό από το IRGC και άλλες προσωπικότητες ιδεολογικά ευθυγραμμισμένες με εκείνους που εξοντώθηκαν.

Γιατί το σύστημα τον εμπλέκει στη λήψη αποφάσεων

Ο Αλί Βαέζ, διευθυντής έργου για το Ιράν στην Διεθνή Ομάδα Κρίσεων, δήλωσε στο CNNi ότι ανεξάρτητα από το αν ο νέος ανώτατος ηγέτης ήταν σε θέση να βοηθήσει στην καθοδήγηση των συνομιλιών, «το σύστημα τον χρησιμοποιεί για να λάβει την τελική έγκριση για βασικές ευρείες αποφάσεις και όχι (για) τις τακτικές των διαπραγματεύσεων».

«Το σύστημα όντως επισημαίνει σκόπιμα την εμπλοκή του Μοτζτάμπα επειδή παρέχει μια προστατευτική ασπίδα για αυτό έναντι της εσωτερικής κριτικής... σε αντίθεση με τον πατέρα του που έβγαινε τακτικά και σχολίαζε την κατάσταση των διαπραγματεύσεων», πρόσθεσε. «Ο Μοτζτάμπα απουσιάζει από τη δράση, οπότε η απόδοση απόψεων σε αυτόν είναι μια καλή κάλυψη για τους Ιρανούς διαπραγματευτές για να προστατευτούν από την κριτική».

Παρόλα αυτά, η επιδίωξη μιας διαπραγματευτικής λύσης από την κυβέρνηση Τραμπ έχει παρεμποδιστεί από αυτό που πολλές πηγές περιέγραψαν ως μια θεμελιώδη παρανόηση του πώς σκέφτονται και αντιδρούν οι Ιρανοί στις απειλές, ανεξάρτητα από το ποιος είναι υπεύθυνος.

Τι έμαθαν οι Αμερικανοί κατά τις διαπραγματεύσεις στο Ισλαμαμπάντ

Πριν από τον πρώτο γύρο συνομιλιών στην Ισλαμαμπάντ τον περασμένο μήνα, ο Αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς ζήτησε πληροφορίες από ορισμένους εταίρους του Κόλπου σχετικά με το ποιος από τους υπόλοιπους Ιρανούς πολιτικούς και στρατιωτικούς ηγέτες είχε την εξουσία να διαπραγματευτεί με τις ΗΠΑ και πώς να τους αντιμετωπίσει καλύτερα, σύμφωνα με μια πηγή που ήταν εξοικειωμένη με τις συζητήσεις.

Εκείνη την εποχή, αξιωματούχοι από τουλάχιστον μία χώρα του Κόλπου δήλωσαν στον Βανς ότι ο Γκαλιμπάφ θεωρούνταν το άτομο που είχε αυτή την εξουσία, περισσότερο από άλλες κορυφαίες ιρανικές προσωπικότητες στο IRGC και την πολιτική πτέρυγα της κυβέρνησης. Ο Γκαλιμπάφ ηγήθηκε του πρώτου γύρου διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ στην Ισλαμαμπάντ και τώρα θεωρείται ως μία από τις κύριες προσωπικότητες που εκπροσωπούν την Ισλαμική Δημοκρατία.

Ο Βανς έφυγε από τις αρχικές συνομιλίες στην Ισλαμαμπάντ χωρίς να υπάρξει συμφωνία και ένας ανακοινωθείς δεύτερος γύρος συνομιλιών στο Πακιστάν τελικά δεν κατέληξε. Ο Τραμπ απέδωσε την κατάρρευση στο ότι η κυβέρνηση του Ιράν ήταν «σοβαρά διαλυμένη» και παρέτεινε μια εκεχειρία δύο εβδομάδων για να δώσει στους Ιρανούς ηγέτες χρόνο να διατυπώσουν μια «ενιαία πρόταση».

Τις εβδομάδες που ακολούθησαν, η κυβέρνηση Τραμπ υποστήριξε ότι η εκεχειρία μεταξύ των δύο χωρών εξακολουθεί να ισχύει, με τον Τραμπ να παρατείνει την εκεχειρία επ' αόριστον και το Ιράν να αναθεωρεί μια τελευταία αμερικανική πρόταση.