Θρίλερ... ξανά με την υπογραφή συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν - Οι απειλές και οι διαψεύσεις

Στην πραγματικότητα, Ουάσινγκτον και Τεχεράνη προσπαθούν να βρουν κοινό βηματισμό μόνο που αυτή η σχέση οδηγείται από το κρύο στη ζέστη και αντίστροφα.

Κάπως έτσι, το διπλωματικό θρίλερ των τελευταίων ωρών, φέρνει τη μία ανατροπή μετά την άλλη με την πιθανή συμφωνία ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν να βρίσκεται και πάλι στον «αέρα». Αν και αρχικά ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε χθες ότι οι δύο πλευρές είναι κοντά στις υπογραφές συμφωνίας ακόμη και μέσα στο Σαββατοκύριακο στην Ευρώπη, η Τεχεράνη διέψευσε ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να συμβεί άμεσα.

Ιρανικά ΜΜΕ αναφέρουν ότι δεν υπάρχει ακόμη τελική συμφωνία και ότι οι αποφάσεις δεν έχουν «κλειδώσει» με τον Τραμπ να αντιδρά οργισμένα, υποστηρίζοντας ότι όσα μεταδίδονται από την ιρανική πλευρά «δεν έχουν καμία σχέση με την αλήθεια».

Το Ιράν επιμένει ότι δεν έχει ακόμη επιτευχθεί τελική απόφαση για μια συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου με τις ΗΠΑ, παρά το γεγονός ότι ο Αμερικανός πρόεδρος ισχυρίστηκε εκ νέου ότι είναι πιθανό να υπογραφεί σύντομα μια συμφωνία.

Τραμπ: «Πολύ ανέντιμοι συνομιλητές οι Ιρανοί»

Σφοδρή επίθεση κατά του Ιράν εξαπέλυσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, κατηγορώντας την Τεχεράνη ότι διέρρευσε στα «fake news» όρους που, όπως υποστήριξε, δεν έχουν καμία σχέση με εκείνους που είχαν συμφωνηθεί γραπτώς.

Σύμφωνα με τον Τραμπ, όσα ανέφερε η ιρανική πλευρά, συμπεριλαμβανομένης της «αδύναμης και αξιολύπητης» δήλωσής της περί ύπαρξης συμφωνίας, «δεν έχουν καμία σχέση με την αλήθεια».

Ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε τους Ιρανούς «πολύ ανέντιμους συνομιλητές», υποστηρίζοντας ότι «με αυτούς δεν υπάρχει διαπραγμάτευση με καλή πίστη».

Παράλληλα, αναφέρθηκε σε επίθεση με drone που, όπως είπε, πραγματοποιήθηκε το προηγούμενο βράδυ εναντίον ινδικών πλοίων που αποχωρούσαν από το Στενό του Ορμούζ. Ο Τραμπ υποστήριξε ότι η επίθεση αποκρούστηκε πλήρως, χαρακτηρίζοντάς την «εντελώς απαράδεκτη».

«Καλό θα ήταν να συμμαζευτούν, και γρήγορα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

«Fake news των Δυτικών» η εκδοχή της Τεχεράνης

Από την άλλη, το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Fars διέψευσε την πληροφορία περί υπογραφών, επικαλούμενο πηγή που πρόσκειται στην ιρανική διαπραγματευτική ομάδα. Σύμφωνα με το πρακτορείο, οι αναφορές για υπογραφή συμφωνίας με τις ΗΠΑ μεθαύριο Κυριακή στη Γενεύη είναι ψευδείς.

Ασαφές παραμένει το πλαίσιο συμφωνίας, το αν υπάρχει ουσιαστική συμφωνία και αν όντως θα υπογραφεί κάτι την Κυριακή μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Ενώ το πρακτορείο Bloomberg έγραψε νωρίτερα πως η συμφωνία για το μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν είναι πιθανό να υπογραφεί την Κυριακή στη Γενεύη, ιρανικά δημοσιεύματα βάζουν νέα δεδομένα.

Σε μια τελευταία εξέλιξη, το Fars επικαλούμενο πηγή που πρόσκειται στην ιρανική διαπραγματευτική ομάδα, σημείωσε ότι οι αναφορές για υπογραφή συμφωνίας με τις ΗΠΑ μεθαύριο Κυριακή στη Γενεύη είναι ψευδείς.

Την ίδια ώρα, το Sky News επικαλούμενο ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης αναφέρει ότι μια πιθανή προκαταρκτική συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν εξετάζεται εσωτερικά και από τις δύο πλευρές.

Τα σημεία της υποτιθέμενης σύγκλισης

Νωρίτερα, επικαλούμενο διπλωμάτη που έχει γνώση του ζητήματος το CNNi ανέφερε ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν στο κείμενο του μνημονίου κατανόησης, όπως είναι γνωστό, αλλά ότι δεν έχει ακόμη λάβει την τελική υπογραφή.

Ακολουθούν ορισμένα βασικά σημεία της συμφωνίας, σύμφωνα με τον διπλωμάτη:

• Μια 60ήμερη εκεχειρία «σε όλα τα μέτωπα», συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, θα τεθεί σε ισχύ με την υπογραφή.
• Το Στενό του Ορμούζ θα ανοίξει ξανά αμέσως, χωρίς το Ιράν να επιβάλλει τέλη διέλευσης. Αυτό διασφαλίζει την ελεύθερη ροή ενέργειας και εμπορικών αγαθών. Η κυκλοφορία μέσω της πλωτής οδού θα επιστρέψει στα προπολεμικά επίπεδα μετά από 30 ημέρες από την υπογραφή.
• Ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμένων από τις ΗΠΑ θα αρθεί και θα υπάρξει κάποια ελάφρυνση των κυρώσεων «με βάση την πρόοδο της συμφωνίας και τη συνεχιζόμενη καλή τη πίστει δέσμευση» - αν και δεν περιλαμβάνει καθορισμένη ημερομηνία για την ελάφρυνση των κυρώσεων.
• Η συμφωνία «ικανοποιεί όλες τις απαιτήσεις των ΗΠΑ για το πυρηνικό ζήτημα», συμπεριλαμβανομένης της δέσμευσης του Ιράν να μην αποκτήσει πυρηνικά όπλα, καθώς και το ζήτημα του αποθέματος ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού του Ιράν.
• Η συμφωνία θα ονομαστεί «Συμφωνία Ισλαμαμπάντ».

Ο διπλωμάτης δεν διευκρίνισε εάν η συμφωνία περιλαμβάνει την αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια, μια βασική ιρανική απαίτηση που φέρεται να έχει καθυστερήσει τη συμφωνία. Ο ίδιος αποκάλυψε ότι το καθεστώς των Στενών του Ορμούζ και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν ήταν μεταξύ των θεμάτων που συζητήθηκαν τις τελευταίες ημέρες των διαπραγματεύσεων.

Τι μπορεί να προβλέπει το προσχέδιο συμφωνίας

Νωρίτερα η Τεχεράνη είχε δώσει στη δημοσιότητα σχέδιο συμφωνίας 14 σημείων με τις ΗΠΑ στο οποίο περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, η άρση των κυρώσεων, η απόσυρση των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων σε περιοχές γύρω από το Ιράν και ο τερματισμός του ναυτικού αποκλεισμού.

«Το σχέδιο πρέπει να οριστικοποιηθεί στα αρμόδια θεσμικά όργανα» διευκρινίζεται.

Το πρακτορείο Mehr, επικαλούμενο πηγή κοντά στην διαπραγματευτική ομάδα του Ιράν, αναφέρει ότι το σχέδιο περιλαμβάνει:

• Άμεση και μόνιμη κατάπαυση του πυρός σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου

• Δέσμευση των ΗΠΑ να μην παρεμβαίνουν στις εσωτερικές υποθέσεις του Ιράν

• Άρση του θαλάσσιου αποκλεισμού εντός 30 ημερών

• Αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων από περιοχές γύρω από το Ιράν

• Άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ εντός 30 ημερών

• Αναστολή των κυρώσεων στις εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών του Ιράν

• Πλήρης πρόσβαση σε ιρανικά χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία

• Κατάρτιση σχεδίου ανοικοδόμησης του Ιράν από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους, ύψους τουλάχιστον 300 δισ. δολαρίων.

• 60 ημέρες διαπραγματεύσεων για μια τελική πυρηνική συμφωνία

• Αποδέσμευση 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια, τα μισά πριν από την έναρξη των συνομιλιών

• Δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης για την εφαρμογή της συμφωνίας.

• Αποκλεισμός από τις διαπραγματεύσεις του πυραυλικού προγράμματος και της υποστήριξης ομάδων αντίστασης

• Η τελική συμφωνία θα εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ

• Εκκρεμεί η εξέταση και η έγκριση του προσχεδίου από τις ιρανικές αρχές