Ποιος ελέγχει το Ορμούζ: Ιράν και ΗΠΑ μεταβαίνουν στην Ελβετία στη σκιά του Λιβάνου

Το Ιράν έκανε γνωστό ότι στέλνει αντιπροσωπεία στην Ελβετία για να διασφαλίσει την πλήρη εφαρμογή του μνημονίου που υπεγράφη για τον τερματισμό του πολέμου, ενώ νωρίτερα είχε ανακοινώσει το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ ως απάντηση της παραβίασης, όπως είπε από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ της συμφωνίας.

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) δήλωσε από την πλευρά της ότι η πλωτή οδός είναι ανοιχτή και ότι το Ιράν δεν την ελέγχει ενώ πρόσθεσε ότι παραμένει σε εγρήγορση για να διασφαλίσει την εφαρμογή της συμφωνίας με το Ιράν.

Στο μεταξύ ο Μοχάμεντ Μοκμπέρ, βοηθός και σύμβουλος τόσο του νυν όσο και του πρώην ανώτατου ηγέτη του Ιράν, υπαινίχθηκε το Σάββατο (20/6) ότι η επανέναρξη της κυκλοφορίας των πετρελαιοφόρων μέσω του πορθμού εξαρτάται από την πλήρη εφαρμογή του μνημονίου συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν.

«Οι Αμερικανοί κατανοούν τη γλώσσα της οικονομίας και της σχέσης κόστους-οφέλους καλύτερα από οτιδήποτε άλλο», δήλωσε σε μια ανάρτηση στα περσικά στο X. Ο σύμβουλος του Ανώτατου Ηγέτη Μοτζταμπά Χαμενεΐ πρόσθεσε ότι «όσο η συμφωνία παραμένει μόνο στα χαρτιά, οι ροές ενέργειας στη Μέση Ανατολή θα παραμείνουν επίσης σταματημένες».

Κρίσιμες οι συνομιλίες στην Ελβετία

Παρόλο που το μνημόνιο ΗΠΑ-Ιράν, έχει υπογραφεί, οι πραγματικές διαπραγματεύσεις που ορίζει μεταξύ Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων δεν έχουν ακόμη ξεκινήσει. Ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς πρόκειται να αναχωρήσει για τη Γενεύη το Σάββατο το βράδυ για να συμμετάσχει στις συνομιλίες, αφού ακύρωσε παρόμοια σχέδια δύο ημέρες νωρίτερα.

Σε κάθε περίπτωση η κίνηση αυτή αποτελεί ένα μοχλό πίεσης προς τις ΗΠΑ για να αναγκάσουν το Ισραήλ να εφαρμόσει το πρώτο άρθρο του μνημονίου κατανόησης και να τερματίσει τις επιχειρήσεις στο Λίβανο και να τηρήσει την εκεχειρία με τη Χεζμπολάχ. Παράλληλα είναι και ένας τρόπος η Τεχεράνη να διαπιστώσει αν οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να κάνουν πράξη τη συμφωνία.

Η κατάσταση στο Λίβανο ρίχνει βαριά τη σκιά της στις συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Πάντως το απόγευμα του Σαββάτου (20/6) Ο ισραηλινός στρατός έλαβε εντολή από τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου και τον υπουργό Άμυνας Ισραέλ Κατζ να «συγκρατήσει τα πυρά του» στον Λίβανο, σύμφωνα με το ισραηλινό κανάλι Channel 12.

Η εντολή έρχεται μετά από «συντονισμό με τις ΗΠΑ», αναφέρει το δίκτυο, προσθέτοντας ότι ο στρατός δεν θα αποσυρθεί από τον νότιο Λίβανο.

Ωστόσο, παράλληλα ο IDF έκανε γνωστό ότι συνεχίζει τις επιχειρήσεις του στην δηλωμένη «ζώνη ασφαλείας» στο νότιο Λίβανο, συμπεριλαμβανομένου ενός μεγάλου συστήματος σηράγγων της Χεζμπολάχ όπου έχουν κρυφτεί δεκάδες μαχητές της, αλλά έχει «σταματήσει τις επιχειρήσεις» σε άλλα μέρη της χώρας.

Ιρανική αντιπροσωπεία θα μεταβεί στην Ελβετία

Παράλληλα με την ανακοίνωση για το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι μια αντιπροσωπεία θα ταξιδέψει στην Ελβετία για να παρακολουθήσει την κατάσταση και να απαιτήσει από τις ΗΠΑ να εκπληρώσουν τις δεσμεύσεις τους βάσει της ενδιάμεσης συμφωνίας.

«Στην Ελβετία, σκοπεύουμε να πιέσουμε για την εκπλήρωση των δεσμεύσεων της άλλης πλευράς και να διευκρινίσουμε πώς σκοπεύουν να ενεργήσουν στις υποχρεώσεις τους», δήλωσε ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων Fars.

Ο εκπρόσωπος δήλωσε επίσης ότι εάν οι ΗΠΑ αρνηθούν να εφαρμόσουν τις δεσμεύσεις τους, το Ιράν θα απαντήσει.

Αισιόδοξος ο Βανς

Παρά τα εμπόδια ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, δήλωσε ότι αναμένει να ταξιδέψει σύντομα στην Ελβετία για συνομιλίες με το Ιράν.

Σύμφωνα με το CNNi ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ αναμένεται να ταξιδέψει το Σάββατο (20/6) στην Ελβετία, καθώς ξεκινούν οι προετοιμασίες για συνομιλίες με το Ιράν, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο. Το χρονοδιάγραμμα της αναχώρησής του δεν ήταν άμεσα γνωστό.

«Αναμένω ότι θα φύγω κάποια στιγμή μέσα στις επόμενες δύο ημέρες, αλλά ξέρετε ότι είναι πάντα ένας λεπτός χορός συντονισμού και τα διπλωματικά πρωτόκολλα», είχε δηλώσει νωρίτερα ο Βανς σε συνέντευξή του στο Fox News.

Σημειώνεται ότι «προπαρασκευαστικές» συνομιλίες ξεκίνησαν το Σάββατο (20/6) μεταξύ διπλωματών στο Μπούργκενστοκ κοντά στην Λουκέρνη με στόχο την διατήρηση του διαλόγου επί την προκαταρκτικής συμφωνίας ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου, όπως ανακοίνωσε η Βέρνη.

Διπλωμάτες από διάφορες χώρες είναι παρόντες και συνεχίζουν τις προσπάθειες για την διατήρηση του διαλόγου, σύμφωνα με την ανακοίνωση του ελβετικού υπουργείου Εξωτερικών στην οποία διευκρινίζεται ότι δεν θα αποκαλυφθούν περαιτέρω λεπτομέρειες σχετικά με τους συμμετέχοντες και το περιεχόμενο των συνομιλιών για λόγους εμπιστευτικότητας.

Σύμφωνα με έναν αυτόπτη μάρτυρα, ο Τζάρεντ Κούσνερ βρίσκεται ήδη στην Ελβετία ενώ δεν επιβεβαιώνεται η παρουσία του Στιβ Γουίτκοφ. Ο πρωθυπουργός του Κατάρ είναι επίσης παρών στο Μπούργκενστοκ και έχει πραγματοποιήσει συναντήσεις. Τις τελευταίες 24 ώρες, είχε συνάντηση με τον Ελβετό υπουργό Εξωτερικών.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν συναντήθηκε επίσης με την τετραμερή ομάδα, η οποία ηγήθηκε όλης αυτής της κίνησης για την επίτευξη συμφωνίας τους τελευταίους μήνες. Αποτελείται επίσης από την Τουρκία, τη Σαουδική Αραβία και την Αίγυπτο. Βρίσκονται στο Κάιρο για να συζητήσουν ποιο θα είναι το επόμενο σχέδιο δράσης.

Επίσης ο υπουργός Εσωτερικών του Πακιστάν πραγματοποίησε συνομιλίες στην Τεχεράνη με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν.

Διαφορετικές οι επιδιώξεις ΗΠΑ - Ισραήλ

Εξάλλου είναι προφανές ότι υπάρχει διαφορά στον τρόπο με τον οποίο οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ επιδιώκουν την επίτευξη των στόχων τους όσον αφορά τη σύγκρουση στο Ιράν.

Το είπε και ο αντιπρόεδρος Βανς. «Δεν ξέρω αν υπάρχει απόκλιση στους στόχους», δήλωσε ο Βανς σε συνέντευξή του στο Fox News. «Μερικές φορές υπάρχει απλώς απόκλιση ως προς τον τρόπο επίτευξης αυτών των στόχων. Προφανώς δεν θέλω να μιλήσω εκ μέρους της ισραηλινής κυβέρνησης. Έχουν αποδειχθεί καλοί εταίροι από πολλές απόψεις, αλλά ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών έχει δηλώσει, σε αντίθεση με ορισμένα στοιχεία εντός της κυβέρνησής τους, ότι θα δώσουμε μια ευκαιρία σε αυτές τις διαπραγματεύσεις».

Οι δηλώσεις του Βανς έρχονται λίγες μόνο ημέρες αφότου είχε απευθύνει σκληρά λόγια προς το Ισραήλ κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στο Λευκό Οίκο σχετικά με τις συνεχιζόμενες επιθέσεις στο Λίβανο.