«Παράθυρο» για ειρήνευση: Συμφωνία Ιράν- Ομάν για το Ορμούζ - Μερική άρση κυρώσεων από τις ΗΠΑ

Ωστόσο οι εξελίξεις αυτές δεν διασφαλίζουν ότι θα υπάρξει τελική συμφωνία. Ανώτερος αξιωματούχος χώρας του Κόλπου που είναι ενήμερος για τις συνομιλίες δήλωσε ότι υπάρχει πιθανότητα «50-50» να επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν μέχρι την Παρασκευή (7/8) παρά το γεγονός ότι ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ άφησε να εννοηθεί πως μια συμφωνία είναι επικείμενη.

Η πηγή από τον Κόλπο δήλωσε στο CNNi ότι στην ιρανική αντιπροσωπεία δεν εκπροσωπείται η σκληροπυρηνική πτέρυγα των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), η οποία θα έπρεπε να εγκρίνει τις λεπτομέρειες μιας προσωρινής συμφωνίας.

Ο Τραμπ υποστήριξε ότι Αμερικανοί αξιωματούχοι διεξάγουν «πολύ καλές συζητήσεις» με τους Ιρανούς ομολόγους τους, ωστόσο επανέλαβε με έμφαση τις απειλές ότι θα «πλήξει» τη χώρα «πολύ σκληρά» εάν οι αξιωματούχοι της «υπαναχωρήσουν ξανά» από μια συμφωνία. Σε ξεχωριστές δηλώσεις, άφησε επίσης να εννοηθεί ότι μια συμφωνία για Στενά θα μπορούσε να επιτευχθεί ακόμη και σήμερα.

Τι περιλαμβάνει η συμφωνία Ιράν - Ομάν

Όπως δήλωσε την Τετάρτη (5/8) ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ Ιράν και Ομάν κατέληξαν σε συμφωνία για τις γεωγραφικές συντεταγμένες της θαλάσσιας διαδρομής στα Στενά του Ορμούζ.

Ο Μπαγκαΐ διευκρίνισε, ωστόσο, ότι μια τέτοια συμφωνία μεταξύ Ιράν και Ομάν δεν αρκεί από μόνη της για να διασφαλίσει την ασφάλεια στα στρατηγικής σημασίας Στενά του Ορμούζ.

Νωρίτερα το Reuters επικαλούμενο ανώτερη ιρανική πηγή και δύο αξιωματούχους της περιοχής, ανέφερε ότι μια υπό διαμόρφωση συμφωνία μεταξύ Ιράν και Ομάν προβλέπει την παραχώρηση στην Τεχεράνη του ελέγχου των πλοίων που εισέρχονται στον Περσικό Κόλπο μέσω των Στενών του Ορμούζ.

Ωστόσο, οι ίδιες πηγές υπογράμμιζαν ότι, παρά την πρόοδο των διαπραγματεύσεων, απομένουν σημαντικές λεπτομέρειες που πρέπει να συμφωνηθούν. «Η παραχώρηση έχει ήδη γίνει όσον αφορά κάποια μορφή ελέγχου του Ορμούζ», δήλωσε στο Reuters μία από τις περιφερειακές πηγές.

Άρση κυρώσεων από τις ΗΠΑ σε βάρος του Ιράν

Σε μία άλλη σημαντική εξέλιξη οι Ηνωμένες Πολιτείες ήραν τις κυρώσεις που είχαν επιβληθεί σε δύο αεροσκάφη και τρεις αεροπορικές εταιρείες οι οποίες συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν (IRGC), σύμφωνα με στοιχεία που αναρτήθηκαν την Τετάρτη (5/8) στον ιστότοπο του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών.

Η διαγραφή των τριών οντοτήτων που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης από τη λίστα κυρώσεων του Υπουργείου Οικονομικών έχει ιδιαίτερη αξία καθώς καταδεικνύει την θέληση της Ουάσιγκτον να επιτευχθεί η άμεση επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.

Η χρονική στιγμή της κίνησης είναι σκόπιμη και προσεκτικά επιλεγμένη. Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο επιβεβαίωσε τη Δευτέρα (3/8) ότι έχει σημειωθεί πρόοδος στις συνομιλίες με το Ιράν για την επαναλειτουργία του Ορμούζ, αναφέροντας ότι πλοία και πετρέλαιο διέρχονται από τα Στενά σε πραγματικό χρόνο και εκφράζοντας την ελπίδα ότι θα επιτευχθεί τελική συμφωνία για τη θαλάσσια οδό «πολύ σύντομα».

Το Ιράν έχει θέσει επανειλημμένα ως προϋπόθεση για τη συνεργασία του την αποδέσμευση περιουσιακών στοιχείων ύψους 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων και την άρση των κυρώσεων.

Η απόφαση για την άρση των κυρώσεων σε οντότητες που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης — και όχι στην κεντρική κυβέρνηση του Ιράν ή σε μη στρατιωτικούς οικονομικούς φορείς— αποτελεί από μόνη της ένα προσεκτικά επιλεγμένο μήνυμα από την πλευρά των ΗΠΑ: προσφέρει στην Τεχεράνη μια ουσιαστική παραχώρηση, αποφεύγοντας παράλληλα ένα συνολικό πακέτο άρσης κυρώσεων που θα προλαλούσε θύελλα αντιδράσεων στο Κογκρέσο και θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως πλήρης εξομάλυνση του διεθνούς καθεστώτος των Φρουρών της Επανάστασης.

Η στάση Νετανιάχου

Υπό το φως των εξελίξεων αυτών ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ θα πράξει «ό,τι χρειαστεί» για να διαφυλάξει την ασφάλειά του – «με ή χωρίς συμφωνία».

Αν και ο Νετανιάχου χαρακτήρισε τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ ως «τον μεγαλύτερο φίλο που είχαμε ποτέ στον Λευκό Οίκο», τόνισε ότι «η ύπαρξη του Ισραήλ δεν είναι διαπραγματεύσιμη».

Οι δηλώσεις του Νετανιάχου γίνονται την ώρα που το Ισραήλ εξαπολύει νέες επιθέσεις στον νότιο Λίβανο, παρά το γεγονός ότι στη Ρώμη συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Ισραηλινών και Λιβανέζων αξιωματούχων για μια «συμφωνία-πλαίσιο» υπό την αιγίδα των ΗΠΑ.