Ο μακροβιότερος πρόεδρος του κόσμου λείπει από την χώρα του και κανείς δεν ξέρει το γιατί

«Τα καλύτερα έρχονται», δήλωσε ο Μπιγιά πριν από τις εκλογές, τις οποίες οι αντίπαλοί του χαρακτήρισαν νοθευμένες και αμαυρώθηκαν από θανατηφόρες συγκρούσεις μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομίας.

Τους τελευταίους δύο μήνες, ωστόσο, ο άνθρωπος που κυβερνά το Καμερούν από το 1982, όταν ως πρωθυπουργός ανέλαβε την εξουσία μετά την παραίτηση του εν ενεργεία προέδρου, βρίσκεται χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά. Έφυγε στις 7 Ιουνίου για αυτό που το γραφείο του χαρακτήρισε «σύντομη ιδιωτική παραμονή στην Ευρώπη» και πλέον πρόκειται για την μεγαλύτερη αδιάλειπτη απουσία του από την χώρα, σύμφωνα με το CNNi.

Την περασμένη εβδομάδα, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος René Emmanuel Sadi δήλωσε στο γαλλικό ραδιοφωνικό σταθμό RFI ότι ο Μπιγιά βρισκόταν στη Γενεύη της Ελβετίας και δεν νοσηλευόταν, αλλά δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες για το πού βρισκόταν.

Ένας ακριβοθώρητος πρόεδρος

Ο Μπίγια είναι ο δεύτερος πρόεδρος του Καμερούν από την ανεξαρτησία του το 1960 και ένας από τους μακροβιότερους ηγέτες στον κόσμο. Ανέλαβε για πρώτη φορά το αξίωμα το 1984 υπό μονοκομματικό σύστημα και στη συνέχεια κέρδισε έξι ακόμη εκλογές μετά την εισαγωγή της πολυκομματικής πολιτικής.

Έχει περάσει μεγάλα χρονικά διαστήματα στο εξωτερικό κατά τη διάρκεια της προεδρίας του. Αλλά η τελευταία του απουσία έχει αναζωπυρώσει ερωτήματα σχετικά με την υγεία του και το ποιος κυβερνά τη χώρα όσο λείπει.

Οι φήμες για την υγεία και την τύχη του Μπίγια αποτελούν εδώ και καιρό μέρος της δημόσιας ζωής στο Καμερούν, όπου σπάνια εμφανίζεται δημόσια. Το γραφείο του έχει επανειλημμένα αναγκαστεί να αντικρούσει εικασίες ότι ήταν σοβαρά άρρωστος ή είχε πεθάνει. Το 2024, η κυβέρνηση απαγόρευσε τις συζητήσεις στα μέσα ενημέρωσης σχετικά με την υγεία του, αποκαλώντας τες ζήτημα εθνικής ασφάλειας.

Η μακρά διακυβέρνηση του Μπίγια αντικατοπτρίζει επίσης μια ευρύτερη αντίθεση σε ολόκληρη την Αφρική. Η ήπειρος έχει τον νεότερο πληθυσμό στον κόσμο, αλλά αρκετές χώρες εξακολουθούν να ηγούνται από ηλικιωμένους ηγέτες των οποίων οι πολιτικές σταδιοδρομίες ξεκίνησαν πριν από δεκαετίες, συμπεριλαμβανομένων πρώην προσωπικοτήτων της απελευθέρωσης που τώρα κυβερνούν σε μια διαφορετική εποχή.

Για εκατομμύρια Καμερουνέζους, ο Μπίγια είναι ο μόνος πρόεδρος που έχουν γνωρίσει ποτέ.

Παρά το γεγονός ότι έλειπε, ο Μπιγιά συνέχισε να λαμβάνει βασικές αποφάσεις από το εξωτερικό, συμπεριλαμβανομένου ενός σημαντικού στρατιωτικού ανασχηματισμού που ανακοινώθηκε νωρίτερα αυτόν τον μήνα. Ωστόσο, ερωτήματα σχετικά με την παρατεταμένη παραμονή του στο εξωτερικό έχουν κάνει τους αξιωματούχους να διαβεβαιώνουν δημόσια τους Καμερουνέζους ότι ο πρόεδρός τους είναι ακόμα ζωντανός.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Sadi απέρριψε τις ανησυχίες για ένα κενό εξουσίας, λέγοντας στο RFI ότι «ο πρόεδρος Πολ Μπιγιά είναι ζωντανός» και «σύντομα θα επιστρέψει».

Από την ελπίδα στην απογοήτευση

Το όνομα του Μπιγιά έγινε γνωστό για πρώτη φορά τη δεκαετία του 1970, όταν διετέλεσε γενικός γραμματέας της προεδρίας υπό τον πρώτο πρόεδρο του Καμερούν μετά την ανεξαρτησία, Ahmadou Ahidjo. Μετά την παραίτηση του Ahidjo το 1982, ο Μπιγιά ανέλαβε.

Λίγοι φαντάζονταν ότι ο άνθρωπος που έβλεπαν ως μια νέα αρχή θα παρέμενε στην εξουσία για δεκαετίες. Για τους επικριτές του, η απογοήτευση δεν αφορά μόνο το πόσο καιρό ο Μπιγιά παρέμεινε στο αξίωμα, αλλά αυτό που βλέπουν ως την αποτυχία του να βελτιώσει τη ζωή των απλών Καμερουνέζων.

Ο πολιτικός αναλυτής Collins Molua Ikome, ένας Καμερουνέζος με έδρα τη Γερμανία, είπε ότι είδε μερικά από τα προβλήματα της χώρας από πρώτο χέρι όταν επισκέφθηκε το Καμερούν τον Απρίλιο. «Οι δρόμοι στο Καμερούν είναι εξαιρετικά κακοί. Έγινα μάρτυρας ακόμη και ενός θανατηφόρου ατυχήματος», δήλωσε στο CNNi.

Ο Wilson Tamfuh, καθηγητής δημόσιου και διεθνούς δικαίου στο Πανεπιστήμιο Dschang στο Δυτικό Καμερούν, δήλωσε ότι η χώρα διαθέτει θεσμούς που μπορούν να διατηρήσουν την κυβέρνηση σε λειτουργία όταν ο πρόεδρος αναθέτει αρμοδιότητες. Βασικά καθήκοντα, είπε, μπορούν να ανατεθούν στον πρωθυπουργό, τον γενικό γραμματέα της προεδρίας και τους υπουργούς.

Αλλά το μεγαλύτερο ερώτημα, είπε ο Tamfuh, είναι αν η κυβέρνηση λύνει τα μακροχρόνια προβλήματα της χώρας.

«Ο κόσμος θέλει να επιλυθεί η αγγλόφωνη κρίση, να βελτιωθεί το βιοτικό επίπεδο, να υπάρχουν περισσότεροι καλοί δρόμοι, λιγότεροι άνθρωποι στους δρόμους με πτυχία και άλλα», δήλωσε στο CNNi, αναφερόμενος στην πολυετή αυτονομιστική σύγκρουση στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν. Η υγειονομική περίθαλψη είναι μια άλλη μεγάλη ανοικτή πληγή.

Όποτε ο Μπιγιά αποχωρήσει τελικά από το αξίωμα, ο διάδοχός του θα κληρονομήσει μια χώρα που αντιμετωπίζει επίσης επιθέσεις από μαχητές της Boko Haram στο βορρά και βαθιά οικονομική απογοήτευση μεταξύ των νέων.