FT: «Δώρο» ύψους 200 εκατ. ευρώ από την ΕΕ στη Γροιλανδία - Θα διατεθούν σε ΑΠΕ και θαλάσσια καλώδια

Στόχος είναι η ανάπτυξη ισχυρότερων δεσμών με την περιοχή της Αρκτικής υπό το βάρος των δηλώσεων Τραμπ ότι θέλει να περάσει σε αμερικανικά χέρια.

Η φον ντερ Λάιεν αναμένεται να ανακοινώσει το πακέτο χρηματοδότησης για τα έτη 2026 και 2027 κατά τη διάρκεια επίσκεψής της στην πρωτεύουσα του νησιού την Κυριακή (6/9), σύμφωνα με δύο Ευρωπαίους αξιωματούχους που είναι ενήμεροι για το ταξίδι.

Που θα διατεθούν τα κονδύλια

Τα κονδύλια θα επενδυθούν στον κλάδο των κρίσιμων πρώτων υλών, στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, στα υποθαλάσσια καλώδια, στις δορυφορικές συνδέσεις και στα κέντρα δεδομένων, ενώ μέρος αυτών θα διατεθεί στην κυβέρνηση της Γροιλανδίας για τη βελτίωση της δημόσιας διοίκησης, δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους.

Το ποσό των 200 εκατομμυρίων ευρώ έρχεται να προστεθεί στα ήδη διατεθέντα 225 εκατομμύρια ευρώ που έχουν προβλεφθεί για τη Γροιλανδία από τον τρέχοντα κοινό ευρωπαϊκό προϋπολογισμό για την περίοδο 2021-2027 — ένα ποσό που η φον ντερ Λάιεν πρόκειται να διπλασιάσει στην επόμενη κατανομή πόρων, η οποία θα εκταμιευθεί μεταξύ 2028 και 2034.

Ανάλογα με την έκβαση των διαπραγματεύσεων για τον επόμενο κοινό προϋπολογισμό της ΕΕ, η εν λόγω δόση αναμένεται πλέον να ανέλθει στα 530 εκατομμύρια ευρώ.

Η φον ντερ Λάιεν θα υπογράψει επίσης μια διακήρυξη με στόχο την ενίσχυση των οικονομικών δεσμών μεταξύ της ΕΕ και του νησιού της Αρκτικής - το οποίο αριθμεί μόλις 57.000 κατοίκους και αποτελεί αυτόνομο τμήμα του Βασιλείου της Δανίας - καθώς οι Βρυξέλλες επιδιώκουν να ενισχύσουν την πολιτική τους στήριξη προς τη Γροιλανδία, μετά τις επανειλημμένες απειλές προσάρτησης από τον Αμερικανό Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.

Εκπρόσωπος της Επιτροπής υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας για την ΕΕ «ιδίως στο μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό και περιβαλλοντικό τοπίο της Αρκτικής».

Στη σκιά του «όχι» των Ισλανδών

Η επίσκεψη πραγματοποιείται λίγες ημέρες μετά το δημοψήφισμα στο οποίο οι Ισλανδοί απέρριψαν την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για ένταξη στην ΕΕ. Η Ισλανδία βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις ΗΠΑ για την ασφάλειά της, ωστόσο οι απειλές του Τραμπ κατά της Γροιλανδίας και η απρόβλεπτη στάση του απέναντι στο ΝΑΤΟ έχουν αναζωπυρώσει μια μακροχρόνια συζήτηση σχετικά με το αν η χώρα θα έπρεπε να έρθει πιο κοντά στις Βρυξέλλες.

Ο Τραμπ, ο οποίος είχε ήδη ζητήσει τον έλεγχο του νησιού της Αρκτικής κατά την πρώτη του θητεία, απείλησε να το προσαρτήσει στη δεύτερη θητεία του, αρνούμενος να αποκλείσει τη χρήση στρατιωτικής βίας. Υπαναχώρησε φέτος, αφού οι χώρες της ΕΕ δεσμεύτηκαν να υπερασπιστούν την περιοχή και να επιβάλουν αντίποινα με δασμούς κατά των ΗΠΑ.

Η ΕΕ προσπαθεί να τοποθετηθεί ως ένας πιο αξιόπιστος μακροπρόθεσμος εταίρος, οι επενδύσεις του οποίου στο νησί προηγούνται χρονικά των απειλών του Τραμπ.

«Ερχόμαστε για να ενισχύσουμε τη δυνατότητα των κοινοτήτων της Αρκτικής να αποφασίζουν οι ίδιες για το μέλλον τους και να στηρίξουμε αυτές τις αποφάσεις με επενδύσεις», δήλωσε αυτή την εβδομάδα ο Επίτροπος της ΕΕ για τις Διεθνείς Εταιρικές Σχέσεις, Γιόζεφ Σίκελα.

Κάνοντας μια έμμεση αναφορά στους ισχυρισμούς του Τραμπ ότι ήθελε να «αγοράσει» τη Γροιλανδία, ο Σίκελα δήλωσε ότι «το μέλλον της Αρκτικής ανήκει στους κατοίκους της Αρκτικής. Όχι σε όποιον θέλει να την αγοράσει».

Η νέα πολιτική της ΕΕ

Μια νέα πολιτική της ΕΕ για την Αρκτική, η οποία θα ανακοινωθεί αργότερα φέτος, θα βασιστεί στην ανακοίνωση χρηματοδότησης της φον ντερ Λάιεν, συνδέοντας στενότερα τις οικονομικές επενδύσεις με επενδύσεις στην ασφάλεια και την άμυνα, καθώς και «ενισχύοντας τη συνδεσιμότητα, υποστηρίζοντας την οικονομική διαφοροποίηση και προάγοντας την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινοτήτων», σύμφωνα με τον εκπρόσωπο.

Ωστόσο, οι αξιωματούχοι της Γροιλανδίας εκφράζουν τη δυσαρέσκειά τους για τους αργούς ρυθμούς των επενδύσεων από την Ευρώπη και τις ΗΠΑ.

Το υψηλό κόστος, οι δυσκολίες στην εφοδιαστική αλυσίδα και οι αντίξοες συνθήκες λειτουργίας έχουν αποθαρρύνει τις μεγάλης κλίμακας ξένες επενδύσεις στα ορυχεία της Γροιλανδίας. Το δανέζικο ταμείο εξαγωγών και επενδύσεων Eifo υπήρξε ένας από τους πιο δραστήριους επενδυτές, στηρίζοντας την εταιρεία Amaroq, η οποία διαχειρίζεται ένα από τα ελάχιστα ενεργά ορυχεία στη Γροιλανδία.

Παρ' όλα αυτά, οι ελπίδες της Γροιλανδίας για ανεξαρτησία από τη Δανία εξαρτώνται από τη σημαντική αύξηση της οικονομικής δραστηριότητας, ώστε το νησί να απεξαρτηθεί από την ετήσια επιχορήγηση της Κοπεγχάγης - η οποία ανήλθε στα 670 εκατομμύρια δολάρια πέρυσι, δηλαδή, περίπου 575 εκατ. ευρώ - κάτι που οι αξιωματούχοι παραδέχονται ότι είναι απίθανο βραχυπρόθεσμα, παρά την αυξανόμενο ενδιαφέρον για τον τουρισμό.