ΚΟΣΜΟΣ

Συρία: Διαδηλώσεις ενάντια στην αύξηση της τιμής των καυσίμων - «Τελείωσε ο μήνας του μελιτος»

Συρία: Διαδηλώσεις ενάντια στην αύξηση της τιμής των καυσίμων - «Τελείωσε ο μήνας του μελιτος»

Διαδηλωτές στηνουν οδόφραγμα κάιγοντας ελαστικά καθώς οι διαδηλώσεις για τις αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων εξαπλώνονται στη Συρία.

AP Photo/Ahmed Albam

Σε κλοιό μαζικών κι μαχητικών διαδηλώσεων βρίσκεται εδώ και ένα μήνα η Συρία, με χιλιαδες διαδηλωτές να διαμαρτύρονται με κάθε τρόπο, ενάντια στην αύξηση της τιμής των καυσίμων, με αναλυτρές να χαρακτηρίζουν τις κινητοποιήσεις ώς την πρώτη πραγματική δοκιμή της κυβέρνησης Αλ Σάρα στην μετά Άσαντ εποχή. 

Νωρίτερα αυτό το μήνα, χιλιάδες Σύροι βγήκαν στους δρόμους στις μεγαλύτερες διαδηλώσεις από την πτώση του Μπασάρ αλ-Άσαντ πριν από σχεδόν δύο χρόνια. Σε αντίθεση με την περίοδο του αστυνομικού κράτους του Άσαντ, όπου η δημόσια αντίσταση μπορούσε να σημαίνει φυλάκιση, βασανιστήρια, εξαφάνιση ή θάνατο, τους επιτράπηκε να επιστρέψουν στα σπίτια τους, αναφέρει το CNNi.

Οι διαδηλώσεις μεταδόθηκαν εκτενώς στα κρατικά μέσα ενημέρωσης, σε έντονη αντίθεση με την εποχή του Άσαντ, όταν η κρατική τηλεόραση διέδιδε παραπληροφόρηση για να τις δυσφημίσει, συμπεριλαμβανομένων ισχυρισμών ότι οι διαδηλώσεις σκηνοθετούνταν από μακρινά στούντιο στο Κατάρ.

Η Συρία προσπαθεί πλέον να ισορροπήσει μεταξύ της νεοαποκτηθείσας πολιτικής ελευθερίας και μιας οικονομικής ανάκαμψης που παραμένει απογοητευτικά μακρινή για τους απλούς πολίτες, πολλοί από τους οποίους χάνουν την υπομονή τους.

Οι πρόσφατες διαδηλώσεις πυροδοτήθηκαν από την ξαφνική απόφαση της κυβέρνησης να αυξήσει τις τιμές των καυσίμων έως και 40%, κάτι για το οποίο απέδωσε την ευθύνη στην παγκόσμια ενεργειακή κρίση που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν. Καθώς η οργή εντεινόταν, η κυβέρνηση ανακάλεσε ορισμένες αυξήσεις και έστειλε τον υπουργό Ενέργειας ενώπιον του κοινοβουλίου σε μια πρωτοφανή επίδειξη λογοδοσίας.

Syria Oil

Βυτιοφόρα που μεταφέρουν αργό πετρέλαιο για εξαγωγή περιμένουν στη σειρά για να εισέλθουν στο λιμάνι Μπανιγιάς της Συρίας, στη Μεσόγειο, την Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου 2026.

AP Photo/Omar Albam

Ο «μήνας του μέλιτος» τελείωσε

Οι αναλυτές επαίνεσαν την ανταπόκριση της κυβέρνησης στην πιο σοβαρή μέχρι σήμερα δοκιμασία αντοχής της οικονομίας, προειδοποίησαν όμως ότι αυτό δεν θα αλλάξει τα βασικά χαρακτηριστικά της κρίσης του κόστους διαβίωσης στη χώρα. Η Παγκόσμια Τράπεζα εκτιμά ότι τα δύο τρίτα των Συρίων ζουν κάτω από το όριο φτώχειας του κατώτερου μεσαίου εισοδήματος, με λιγότερα από 3,65 δολάρια την ημέρα.

«Θα δούμε αυτές τις διαμαρτυρίες να επαναλαμβάνονται ξανά και ξανά. Είναι σχεδόν αδύνατο να ξεπεραστούν αυτές οι σοβαρές οικονομικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι Σύροι. Η κατάσταση θα γίνεται σταδιακά πιο δύσκολη», δήλωσε στο CNNi ο Ιμπραήμ αλ-Ασίλ, διευθυντής του «Syria in Transition Lab» της Σχολής Κένεντι του Χάρβαρντ.

Αυτή η οικονομική πίεση προκαλεί μια αυξανόμενη απόκλιση μεταξύ των προσδοκιών των Σύρων από τη νέα τους κυβέρνηση και της πραγματικότητας.

«Η περίοδος του “μήνα του μέλιτος” ήταν αναπόφευκτο να τελειώσει. Οι προσδοκίες του λαού θα αυξάνονταν και η υπομονή του θα εξαντλούνταν αν αυτές οι προσδοκίες δεν ικανοποιούνταν. Βασικά, σε αυτό το σημείο βρισκόμαστε», δήλωσε ο Τσαρλς Λίστερ, διευθυντής της «Πρωτοβουλίας για τη Συρία» στο Ινστιτούτο Μέσης Ανατολής στην Ουάσινγκτον.

Με ξένες επενδύσεις η ανοικοδόμηση

Ο Αχμέτ αλ Σάρα αγωνίζεται να ανοικοδομήσει τη Συρία, ένα έργο που εκτιμάται ότι θα κοστίσει 216 δισεκατομμύρια δολάρια, πριν εξαντληθεί η υπομονή του λαού. Κληρονόμησε ένα κράτος σχεδόν χρεοκοπημένο, το οποίο είχε λεηλατηθεί από τον Άσαντ και τους συνεργάτες του, με αποτέλεσμα το νέο καθεστώς να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις ξένες επενδύσεις.

Η στρατηγική του ήταν να επαναφέρει τη χώρα στη διεθνή σκηνή μετά από δεκαετίες απομόνωσης, και τώρα προσπαθεί να μετατρέψει αυτή τη διεθνή δυναμική σε απτά οικονομικά οφέλη.

«Η Συρία έχει αποκαταστήσει τη θέση της στη διεθνή κοινότητα. Αποτελεί κόμβο για τον κόσμο. Χτίσαμε επίσης διπλωματικές γέφυρες και αποδείξαμε στον κόσμο ότι η ασφάλεια της περιοχής πρέπει να ξεκινά από τη Δαμασκό», δήλωσε ο αλ Σάρα στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ την Τετάρτη.

Η παγκόσμια αποδοχή του αλ Σάρα αντικατοπτρίζεται ίσως καλύτερα στη θερμή σχέση του με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, τον οποίο έχει συναντήσει τέσσερις φορές από τον περασμένο Μάιο. Το αποτέλεσμα ήταν η πλήρης άρση όλων των αμερικανικών κυρώσεων κατά της Συρίας, κάτι που αποτελεί το κλειδί για την προσέλκυση ξένων επενδύσεων.

Η Τουρκία, το Κατάρ, η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν αποτελέσει μέχρι στιγμής την κύρια πηγή ξένων επενδύσεων, οι οποίες εκτιμήθηκαν από τη Συρία πέρυσι σε 28 δισεκατομμύρια δολάρια. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει δεσμεύσει 2,7 δισεκατομμύρια δολάρια για στήριξη, ενώ ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν υπέγραψε αρκετές νέες συμφωνίες στους τομείς της οικονομίας, των μεταφορών και των υποδομών κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στη Δαμασκό τον Ιούλιο.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις ενός ειδικού για τη Συρία, η νέα κυβέρνηση έχει συναντηθεί με εκπροσώπους από περίπου 100 χώρες από την ανάληψη της εξουσίας. Σε μια επίδειξη ρεαλισμού, ο αλ Σάρα διατηρεί ακόμη και σχέσεις τόσο με τον Ρώσο Πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν, κορυφαίο σύμμαχο του προηγούμενου καθεστώτος, όσο και με τον Ουκρανό Πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Το πολιτικό κεφάλαιο της «αλλαγής» εξαντλείται

Ο Καράμ Σαάρ, ένας Σύριος πολιτικός οικονομολόγος που διευθύνει μια συμβουλευτική εταιρεία, εκτιμά ότι μόλις το 5% των συμφωνιών που είχαν υποσχεθεί έχουν σημειώσει απτή πρόοδο. Μεταξύ των πιο ορατών έργων συγκαταλέγονται οι ανακαινίσεις των υποδομών ηλεκτροδότησης και του αεροδρομίου της Δαμασκού από την UCC Holding, υπό την ηγεσία των επιφανών Συρο-Κατάρ αδελφών Αλ-Καϊγιάτ.

«Η οικονομία ανακάμπτει αναμφίβολα. Όμως αυτό δεν αποτελεί ποτέ το ζητούμενο για τον μέσο άνθρωπο. Αυτό που έχει σημασία για αυτούς είναι αν βελτιώνονται οι συνθήκες διαβίωσής τους», δήλωσε στο CNNi.

Ένας Σύριος διαδηλωτής, ο Μπασάμ Αλ-Αλί, παραπονέθηκε στο Reuters ότι η κυβέρνηση επικεντρώνεται σε συμφωνίες μεγάλου ύψους αντί να βελτιώσει το κόστος διαβίωσης.

«Δεν θέλουμε κυκλικούς κόμβους. Κάθε μέρα χτίζουν έναν καινούργιο κυκλικό κόμβο που κοστίζει ένα εκατομμύριο χιλιάδες δολάρια, εμπορικά κέντρα και δεν ξέρω τι άλλο. Αφήστε τον λαό σας να ζήσει», είπε, απευθυνόμενος στον αλ-Σαράα. «Ο λαός σας ήταν μαζί σας, είναι ακόμα μαζί σας και θα παραμείνει μαζί σας, αλλά αυτό θα οδηγήσει σε έκρηξη της κατάστασης.»

Ο Αλ-Ασίλ προειδοποίησε ότι, καθώς συσσωρεύονται τα οικονομικά παράπονα, η «επαναστατική νομιμότητα» που έχει αποκτήσει η κυβέρνηση του Αλ-Σαράα ενδέχεται να εξασθενήσει.

«Για να κερδίσετε την υπομονή του λαού, πρέπει να του επιτρέψετε να συμμετέχει, να τον κάνετε να νιώσει ότι η φωνή του ακούγεται».