«Κόκκινη» κάρτα Αιγύπτου στον Φιντάν για το τουρκολιβυκό μνημόνιο - Οι κινήσεις της Αθήνας

Ο φωτογραφικός φακός κατέγραψε την έντονη στιχομυθία που είχαν ο Μπαντρ Αμπντελατί με τον Φιντάν στο περιθώριο της νέας διπλωματικής πρωτοβουλίας της Άγκυρας που έφερε στην Κωνσταντινούπολη τους υπουργούς Εξωτερικών από έξι χώρες Αίγυπτο, Πακιστάν, Σαουδική Αραβία, Βρετανία, Γαλλία και Γερμανία.

Η κατηγορηματική απόρριψη από την πλευρά της Αιγύπτου ήρθε λίγες ημέρες μετά την επικύρωση από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου.

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ο Αιγύπτιος υπουργός ανέφερε:

«Συναντήθηκα με τον υπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, και επανέλαβα την κατηγορηματική απόρριψη της Αιγύπτου όσον αφορά την επικύρωση από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης του Μνημονίου Κατανόησης του 2019 μεταξύ του Φαγιέζ αλ-Σάρατζ (όπως αποκαλεί τη Λιβύη η Αίγυπτος) και της Τουρκίας».

Σύμφωνα με την αιγυπτιακή πλευρά «ο υπουργός Φιντάν εξέφρασε την κατανόησή του για τις ανησυχίες μας και υπογράμμισε την ανάγκη να συνεχιστούν οι διαβουλεύσεις για την αντιμετώπισή τους».

H παρουσία Χαφτάρ στην Τουρκία

Αυτό δεν σημαίνει ότι η Τουρκία είναι έτοιμη να κάνει πίσω και να πάψει να θεωρεί την μεγάλη διπλωματική επιτυχία την επικύρωση του τουρκολυβικού μνημονίου. Αποκαλυπτικό είναι το γεγονός ότι ο Σαντάμ Χαφτάρ και αξιωματούχοι της Κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας (GNU) βρίσκονται στην Τουρκία.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η Τουρκία επιδιώκει να φιλοξενήσει την υπογραφή συμφωνίας ασφαλείας, η οποία συνδέεται με το ζήτημα της ενοποίησης των στρατιωτικών δυνάμεων και της κατανομής εξουσιών, σε ένα πρώτο βήμα για τη δημιουργία κοινών θεσμών στην κατακερματισμένη Λιβύη.

Στο τραπέζι η επέκταση της ελληνοαιγυπτιακής συμφωνίας ΑΟΖ

Η επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου έφερε κοντά την Αθήνα και το Κάιρο οι οποίοι αποφάσισαν να ανοίξουν εκ νέου τη συζήτηση για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών τους. Κατά την τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν την Πέμπτη (22/10) ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Μπαντρ Αμπντελάτι συμφώνησαν να αρχίσουν συνομιλίες για την επέκταση της συμφωνίας οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ).

Η συμφωνία των δύο χωρών υπογράφηκε τον Αύγουστο του 2020 και αφορούσε την οριοθέτηση ενός τμήματος της ΑΟΖ, μεταξύ του 26ου και του 28ου μεσημβρινού. Ο τελευταίος διασχίζει τη Ρόδο, ενώ ανατολικότερα βρίσκεται το Καστελόριζο. Η νέα συνεννόηση συνιστά **ένα πρώτο πολιτικό βήμα για την επανεκκίνηση των διαβουλεύσεων**, με προοπτική να εξεταστεί η επέκταση της οριοθέτησης ανατολικά του 28ου μεσημβρινού. Προς το παρόν, πρόκειται για συμφωνία ως προς την έναρξη συζητήσεων και όχι για νέα οριοθέτηση.

Οι κινήσεις της Ελλάδας

Στο μεταξύ η ελληνική πλευρά προετοιμάζει τις επόμενες κινήσεις της απέναντι στην επικύρωση του μνημονίου, αξιοποιώντας όλα τα τα διαθέσιμα διπλωματικά εργαλεία σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο που έχει στη φαρέτρα της.

Στο επίκεντρο βρίσκονται οι δυνατότητες παρέμβασης στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών. Στο πλαίσιο των ενεργειών αυτών, η μόνιμη αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, απέστειλε επιστολή προς τον γενικό γραμματέα του Οργανισμού, έπειτα από οδηγίες του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη.

Αντικείμενο της επιστολής ήταν η απόφαση της λιβυκής Βουλής για την έγκριση του τουρκολιβυκού μνημονίου, με παράθεση των ελληνικών θέσεων. Μεταξύ άλλων στην επιστολή υπογραμμίζεται ότι το μνημόνιο θεωρείται από την ελληνική πλευρά άκυρο και ανυπόστατο, καθώς, σύμφωνα με την Αθήνα δεν συνάδει με το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και δεν μπορεί να δημιουργήσει έννομα αποτελέσματα για τρίτα κράτη.