Η αιτία για 1 στους 8 καρκίνους σήμερα δεν είναι το κάπνισμα, η διατροφή ή το στρες

Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση The Lancet Oncology, αναδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο ορισμένων ιών, βακτηρίων και παρασίτων στην ανάπτυξη καρκίνου, αλλά και τις δυνατότητες πρόληψης εκατομμυρίων περιστατικών.

Οι ερευνητές υπολογίζουν ότι περίπου 2,3 εκατομμύρια νέες διαγνώσεις καρκίνου το 2024 οφείλονταν σε λοιμώξεις. Η συντριπτική πλειονότητα συνδέεται με μόλις πέντε παθογόνους παράγοντες: το βακτήριο Helicobacter pylori (ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού), που ευθύνεται για το 4% των συνολικών περιστατικών, τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), επίσης με 4%, τον ιό της ηπατίτιδας Β (2%), τον ιό Epstein-Barr (1%) και τον ιό της ηπατίτιδας C (λιγότερο από 1%).

Οι λοιμώξεις αυτές μπορούν να προκαλέσουν περισσότερους από 20 διαφορετικούς τύπους καρκίνου, μεταξύ των οποίων καρκίνο του στομάχου, του ήπατος, του τραχήλου της μήτρας και αιματολογικές κακοήθειες, αναφέρει το The Conversation.

Πώς οι λοιμώξεις προκαλούν καρκίνο

Η σύνδεση λοιμώξεων και καρκίνου είναι γνωστή εδώ και δεκαετίες. Παρότι το ποσοστό των καρκίνων που αποδίδονται σε λοιμώξεις φαίνεται να έχει μειωθεί από το 18% του 2002, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι δεν μπορούν να γίνουν ασφαλείς συγκρίσεις, καθώς έχουν μεταβληθεί η ποιότητα και οι πηγές των δεδομένων.

Τα βακτήρια και τα παράσιτα δρουν συνήθως πιο έμμεσα. Για παράδειγμα, το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού, γνωστό κυρίως για την πρόκληση έλκους στομάχου, μπορεί να προκαλέσει χρόνια φλεγμονή και βλάβες στους ιστούς.

Αυτές οι καταπονήσεις μπορούν να οδηγήσουν σε καρκινογόνες βλάβες στο DNA των κυττάρων ή να προκαλέσουν σφάλματα κατά τη διάρκεια της κυτταρικής διαίρεσης, καθώς ο οργανισμός προσπαθεί να παράγει γρήγορα νέα κύτταρα για να επιδιορθώσει τη βλάβη των ιστών. Και στις δύο περιπτώσεις, τα κύτταρα αποκτούν γενετικές μεταλλάξεις που τα οδηγούν στο να εξελιχθούν σε καρκινικά.

Πολλοί καρκίνοι μπορούν να προληφθούν

Το σημαντικότερο συμπέρασμα της μελέτης είναι ότι μεγάλο μέρος αυτών των καρκίνων μπορεί να προληφθεί, κυρίως μέσω εμβολιασμών, έγκαιρης διάγνωσης και θεραπείας των λοιμώξεων.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Αυστραλία, όπου ο εμβολιασμός κατά του HPV ξεκίνησε το 2007. Έκτοτε, οι λοιμώξεις από τον ιό μειώθηκαν κατά 90% μεταξύ όσων ήταν επιλέξιμοι για εμβολιασμό, δημιουργώντας προοπτικές εξάλειψης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας έως το 2035.

Η αντιμετώπιση λοιμώξεων που μπορούν να οδηγήσουν σε καρκίνο – όπως ο HIV, οι ηπατίτιδες Β και C και το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού – σε συνδυασμό με εμβολιασμούς, χρήση προφυλακτικών και προληπτικούς ελέγχους, μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη μείωση των περιστατικών καρκίνου παγκοσμίως.