Βιωσιμότητα και ανθρώπινο δυναμικό - Οι μεγάλες προκλήσεις του ελληνικού τουρισμού στο CNN Insights
Η επόμενη ημέρα του ελληνικού τουρισμού, η βιωσιμότητα και η περίπτωση της Αττικής βρέθηκαν στο προσκήνιο του CNN Insights με θέμα τον Τουρισμό που διοργάνωσε το CNN Greece την Δευτέρα 11/5.
Χρυσάνθη Στέτου - CNN Greece
Ανανεώθηκε:
Με επίκεντρο τα δεδομένα, αλλά και τις πραγματικές προκλήσεις, το CNN Insights ανέδειξε τις επιλογές που θα καθορίσουν τη μετάβαση σε ένα πιο ανθεκτικό, ανταγωνιστικό και βιώσιμο τουριστικό μοντέλο.
Η πραγματική εικόνα του ελληνικού τουρισμού, η ανάγκη για βιώσιμες πολιτικές και το επόμενο κύμα ανάπτυξης ήταν μεταξύ των θεμάτων που συζήτησαν οι άνθρωποι που ζουν την αγορά «από μέσα», ενώ κρίσιμο κρίθηκε το ζήτημα της διασύνδεσης της αγοράς με την εκπαίδευση, για την προσέλκυση ανθρώπινου ταλέντου.
Η Αττική ως case study
Το ζήτημα του τουρισμού αφορά την πατρίδα μας, τις νέες γενιές και την εθνική μας στρατηγική, σημείωσε ο Περιφερειάρχης Αττικής, κύριος Νίκος Χαρδαλιάς, στο πλαίσιο της τοποθέτησης του στο CNN Insights.
Όπως σημείωσε, το ερώτημα δεν είναι αν τα πηγαίνουμε καλά, αλλά πώς θα συνεχίσουμε να τα πηγαίνουμε καλά, και κυρίως με ποιο σχέδιο, ποια ανθεκτικότητα, ποια ποιότητα και με ποια προοπτική.
Αν υπάρχει μια Περιφέρεια που μπορεί να λειτουργήσει ως πραγματικό case study αυτής της μετάβασης, αυτή είναι η Αττική σημείωσε ο κ. Χαρδαλιάς.
«Η δική μας στρατηγική στην περιφέρεια είναι ξεκάθαρη, βλέπουμε τον τουρισμό, όχι μόνο ως μια δραστηριότητα, αλλά ως βασικό πυλώνα πολιτικής» όσον αφορά στην ισόρροπη ανάπτυξης, εξήγησε ο κ. Νίκος Χαρδαλιάς.
«Όταν μιλάμε για βιωσιμότητα δεν αναφερόμαστε μόνο στο περιβαλλοντικό αποτύπωμα, μιλάμε για ένα συνολικό μοντέλο ανάπτυξης που σέβεται τον τόπο, ενισχύει την τοπική οικονομία, δημιουργεί σταθερές προοπτικές για τους ανθρώπους».
Σύμφωνα με τον κ. Χαρδαλιά, «η Περιφέρεια Αττικής υλοποιεί σήμερα ένα ολοκληρωμένο σχέδιο 300 +1 έργων σε όλο το λεκανοπέδιο».
Η Ελλάδα παραμένει «ψηλά» στις προτιμήσεις των Βρετανών
Στο πρώτο Fireside chat της ημέρας ο Διευθυντής του CNN Greece κ. Δημήτρης Πεφάνης καλωσόρισε τον Πρέσβη του Ηνωμένου Βασιλείου Ελλάδα, Matthew Lodge, σε μια συζήτηση για τις σχέσεις και την μακρά ιστορία του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ελλάδας, στον τομέα του τουρισμού.
Σύμφωνα με τον κ. Lodge, οι διεθνείς εξελίξεις δεν έχουν επηρεάσει πολύ την «όρεξη» και το ενδιαφέρον των ταξιδιωτών για την Ελλάδα, καθώς αναγνωρίζουν πως πρόκειται για ένα ασφαλές και φιλικό περιβάλλον που έχει πολλά να προσφέρει.
«Παρότι η γεωπολιτική παρουσιάζει προκλήσεις αυτή την περίοδο και οι άνθρωποι αναζητούν την ασφάλεια, πιστεύω πως έχουμε κάθε λόγο να είμαστε αισιόδοξοι πως θα ανταπεξέλθουμε και πράγματι οι αυξήσεις του Μαρτίου έχουν αυξηθεί σημαντικά, σε σχέση με τον ίδιο μήνα πέρυσι».
«Η Ελλάδα παραμένει μια από τους πιο δημοφιλής προορισμούς για τους Βρετανούς σσε όλο τον κόσμο» σημείωσε ο Matthew Lodge.
Άλλωστε η Ελλάδα παραμένει «ψηλά» στις προτιμήσεις των ταξιδιωτών, τόσο για τις «παραδοσιακές» διακοπές στα ελληνικά νησιά, όσο και για επισκέψεις σε όλη την χώρα.
«Ακούμε όλο και πιο συχνά για ταξιδιώτες που επισκέπτονται την ηπειρωτική Ελλάδα, είτε για να δουν αρχαιολογικούς χώρους, είτε για την ομορφιά του περιβάλλοντος στον Βορρά, τα Μετέωρα, τα Ζαγοροχώρια».
Το μοντέλο ‘ήλιος και θάλασσα’ είναι ζωντανό, ωστόσο πλέον δεν είναι το μόνο, τόνισε.
Ζητούμενο ο «τουρισμός αξίας»
Στις τάσεις της τουριστικής αγοράς και στο ζητούμενο του «τουρισμού αξίας» αναφέρθηκαν στη συζήτηση τους, ο Εντεταλμένος Σύμβουλος του ΣΕΤΕ Αλέξανδρος Θάνος, με τον Δημοσιογράφο του CNN Greece, Δημήτρη Μαλλά, στο πλαίσιο του δεύτερου fireside chat της εκδήλωσης.
«Αυτή τη στιγμή έχουμε όντως τις περισσότερες αφίξεις μεμονωμένων τουριστών από ποτέ» δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Θάνος και τόνισε πως το ταξίδι είναι μια παγκόσμια τάση, η οποία εξυπηρετεί την χώρα μας, ωστόσο τόνισε πως η τάση «επιζητά περισσότερα, πιο συχνά ταξίδια, με λιγότερο κόστος και λιγότερη δαπάνη ανά προορισμό».
«Θα πρέπει να δούμε πως σε αυτή την στρατηγική θα αναδιαμορφώσουμε και εμείς τις υπηρεσίες μας, ώστε να μπορέσουμε να εισπράξουμε περισσότερη αξία από τους μεμονωμένους επισκέπτες».
Σύμφωνα με τον κύριο Θάνο, οι long haul αγορές είναι αυτές που δίνουν μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία, καθώς οι επισκέπτες μένουν περισσότερο καιρό και αφήνουν περισσότερα χρήματα, «οπότε θα πρέπει στρατηγικά να κοιτάξουμε προς αυτές τις αγορές πιο έντονα».
«Αλλά και να κρατήσουμε την ‘μαγιά’ μας, που είναι η Ευρώπη, η οποία μας υποστηρίζει» τόνισε.
Αριθμοί και νέες ευκαιρίες για τον ελληνικό τουρισμό
Στο ισχυρό επενδυτικό ενδιαφέρον που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια στον τουριστικό κλάδο αναφέρθηκε η Αγγελική Ματζιάρη, Ανώτερη Διευθύντρια Μεγάλων Επιχειρήσεων Εταιρικής και Επενδυτικής Τραπεζικής, Τράπεζα Πειραιώς στο πλαισίο του πρώτου πάνελ, με θέμα τις νέες ευκαιρίες στον τουρισμό.
«Υπολογίζεται πως οι επενδύσεις στον κλάδο αυτό ξεπερνούν το 1 δισ. ευρώ ετησίως ενώ η χώρα μας μοιάζει να είναι μέσα στους πέντε προορισμούς που παρουσιάζουν ενδιαφέρον από άποψη επενδύσεων στα τουριστικά project , παγκοσμίως» σημείωσε.
«Βλέπουμε, κυρίως, οι επενδύσεις να αφορούν στην ποιοτική αναβάθμιση των υφιστάμενων μονάδων. Δηλαδή up scaling και repositioning, ξενοδοχείων 4* και 5*», μαζί με μια στροφή στην ποιότητα.
Στην ικανότητα των ελληνικών επιχειρήσεων να ανταποκριθούν και να υποστηρίξουν την αλλαγή προς ένα πιο ποιοτικό μοντέλο αναφέρθηκε ο Κωνσταντίνος Δεριζιώτης, Μέλος Δ.Ε. και Δ.Σ. ΕΒΕΑ, Υπεύθυνος για θέματα Τουρισμού.
«Το θαύμα του ελληνικού τουρισμού οφείλεται κατά 99,99% στους ιδιώτες επιχειρηματίες και εκεί οφείλεται και η μεγάλη πρόοδος που έχει γίνει τα τελευταία χρόνια και σε επίπεδο εσόδων και σε επίπεδο μέσης δαπάνης» σημείωσε και τόνισε πως «το πρόβλημα αυτή τη στιγμή είναι ξεκάθαρα οι δημόσιες υποδομές».
«Ακρογωνιαία λίθος οποιασδήποτε προόδου από εδώ και πέρα θα πρέπει να είναι η δραστική βελτίωση των δημόσιων υποδομών», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Αναζητώντας το επόμενο κύμα ανάπτυξης
Το επόμενο κύμα ανάπτυξης για τον ελληνικό τουρισμό ήταν το θέμα του δεύτερου πάνελ της εκδήλωσης με Moderator την Hospitality Editor in Chief του CNN Greece, Νέλλη Καλαμαρά και συμμετέχοντες τους κκ, Βασίλη Θεμελίδη, Περιφερειακό Διευθυντή Νοτίου και Ανατολικής Ευρώπης της Wyndham Hotels & Resorts, Κώστα Σιδερή, Διευθύνων Σύμβουλος Ella Resorts, Ηλία Βρύση, Διευθύνων Σύμβουλος White Veil, Άγγελο Πάγκαλο, Chief Operating Officer, Bluegr Hotel & Resorts και την κυρία Αντωνία Αλεξάνδρου, Πρόεδρο & Διευθύνουσα Σύμβουλος Convin S.A. και Πρόεδρο του HAPCO (Hellenic Association of Professional Congress Organizer).
«Ο επισκέπτης έχει αλλάξει τα τελευταία 15 – 20 χρόνια, αυτό το αναγνωρίζουμε όλοι, τόνισε ο Άγγελος Πάγκαλος, Chief Operating Officer, Bluegr Hotel & Resorts.
«Από έναν επισκέπτη ο οποίος ήταν ο κλασικός leisure traveler, έχουμε περάσει σε έναν επισκέπτη ο οποίος δίνει έμφαση στην αυθεντικότητα, στην ποιότητα, στο τι θα ζήσει σε έναν προορισμό». Ωστόσο, ο προορισμός δεν είναι μόνο τα ξενοδοχεία αλλά και η τοπική κοινωνία σημείωσε.
«Δίνουμε έμφαση στην τοπική κοινωνία, στη φύση, στον πολιτισμό» και για αυτό πρέπει και ο δημόσιος τομέας να βοηθήσει, δήλωσε χαρακτηριστικά.
«Ο ελληνικός τουρισμός έχει δείξει την ανθεκτικότητα του, οπότε αυτό που βλέπουμε είναι ότι πάμε για ακόμα μία πάρα πολύ καλή σεζόν» δήλωσε από την πλευρά του ο Κώστας Σιδερής, Διευθύνων Σύμβουλος της Ella Resorts.
«Από την άλλη βρισκόμαστε σε μια περίοδο που ανά πάσα στιγμή κάτι μπορεί να συμβεί και πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι».
Όσον αφορά στην είσοδο νέων ξενοδοχείων στον κλάδο, μόνο θετικός είναι ο αντίκτυπος στο ελληνικό τουριστικό προϊόν, καθώς «υπάρχει έλλειψη από ποιοτικά καταλύματα» τόνισε, εξηγώντας πως «ο σκοπός είναι τα ξενοδοχεία που μπαίνουν στην αγορά να έχουν πλάνο και στόχευση».
Στον συνεδριακό κλάδο και στη θέση της Ελλάδας σε αυτή την παγκόσμια αγορά, αναφέρθηκε η Αντωνία Αλεξάνδρου, Πρόεδρος & Διευθύνουσα Σύμβουλος Convin S.A. και Πρόεδρος του HAPCO (Hellenic Association of Professional Congress Organizers).
Ο Διεθνής Οργανισμός Συνεδρίων κατατάσσει την Ελλάδα στην 18η θέση του παγκόσμιου συνεδριακού χάρτη, το 2024, με 211 συνέδρια, ενώ «η Αθήνα είναι στην 10η θέση, με 111 συνέδρια» και η Θεσσαλονίκη είναι 28η στην κατάταξη, τόνισε.
Ωστόσο, η Ελλάδα διοργανώνει πολλά μικρότερα συνέδρια, τα οποία όμως έχουν πιο αδύναμο οικονομικό αντίκτυπο, σε σχέση με τα μεγάλα συνέδρια του εξωτερικού.
«Είναι πολύ καλή η στιγμή της Ελλάδας, υπάρχει μεγάλη ζήτηση, όμως δυστυχώς πολλές φορές δεν έχουμε την υποδομή να υποστηρίξουμε αυτά τα συνέδρια» τόνισε αναφερόμενη στα projects διεθνούς κλίμακας.
«Η χώρας μας αποτελεί πια μια ώριμη τουριστική αγορά. Τα 43 εκατομμύρια επισκεπτών το 2025 και τα 23 δισ. εσόδων, μας κατατάσσουν σε μια ιδιαίτερα αναπτυγμένη τουριστική αγορά» η οποία είναι ιδιαίτερα ανθεκτική σύμφωνα με τον Βασίλη Θεμελίδη, Περιφερειακό Διευθυντή Νοτίου και Ανατολικής Ευρώπης της Wyndham Hotels & Resorts.
«Τα τελευταία 10-15 χρόνια οι Έλληνες ξενοδόχοι έχουν αποδείξει το πόσο ανθεκτικοί παρέμειναν, παρά τα ανεβοκατεβάσματα που είχαμε στην ελληνική οικονομία» και στο πως μας έβλεπαν οι εν δυνάμει πελάτες μας από το εξωτερικό σημείωσε.
«Οι Έλληνες ξενοδόχοι κατάφεραν και έβγαλαν την Ελλάδα προς τα έξω ως πρεσβευτές της χώρας και του ελληνικού τουριστικού προϊόντος».
Στο κομμάτι των αθλητικών και πολιτιστικών events στάθηκε ο Ηλίας Βρύσης, Διευθύνων Σύμβουλος White Veil, εξηγώντας πως αυτά μπορούν να επηρεάσουν το τουριστικό προϊόν της χώρας μας.
Μάλιστα στάθηκε στο πλήρως ανακαινισμένο Telekom Center Athens το οποίο φιλοξενεί κορυφαία γεγονότα, παγκοσμίου βεληνεκούς όπως το τουρνουά ATP 250, το οποίο έφερε στην Ελλάδα το επαγγελματικό τένις, μετά από 30 χρόνια. Παράλληλα, φιλοξενήθηκαν sold out συναυλίες και καταγράφηκε ρεκόρ στο γυναίκειο μπάσκετ.
Στις 22 και 24 Μαΐου εκεί θα πραγματοποιηθεί το Euroleague Final Four, η μεγαλύτερη διοργάνωση μπάσκετ στην Ευρώπη, με πρωτοφανή ζήτηση εισιτηρίων, ενώ στις 27 Ιουνίου φιλοξενείται το Battle of the Legends μεταξύ του Floyd Mayweather και του Μιχάλη Ζαμπίδη.
«Πέρα από τα νούμερα, αυτό που μετράει πραγματικά είναι η εικόνα. Κάθε μία από αυτές τις διοργανώσεις βάζει την Αθήνα στο ραντάρ εκατομμυρίων ανθρώπων, ως σύγχρονο ευρωπαϊκό προορισμό, όχι μόνο για διακοπές, αλλά για εμπειρίες παγκοσμίου επιπέδου».
Ανθρώπινο δυναμικό: Η μεγάλη πρόκληση του ελληνικού τουρισμού
Η πρόκληση του «ανθρώπινου δυναμικού» σε μια εποχή που οι εργοδότες επιμένουν πως δεν βρίσκουν το κατάλληλο εργατικό δυναμικό ήταν το θέμα του τρίτου πάνελ με moderator τον Διευθυντή Επιχειρηματικού Περιεχομένου Ομίλου DPG, Κωστή Χριστοδούλου και συμμετέχοντες τις κυρίες: Κατερίνα Κικίλια, Πρόεδρο στο Τμήμα Διοίκησης Τουρισμού, Διευθύντρια, ΔΠΜΣ «Επιχειρηματικότητα & Καινοτομία στον Τουρισμό», Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, Ανάντα Ντότση, Head of Talent Acquisition & Employee Development, Domes hotels & resorts, Δρ Χριστίνα Κωνσταντινίδου, Γενική Διευθύντρια του BCA College, Academic Head of Hospitality & Tourism και την Έλενα Γκίκα, Chief People Office, Costa Navarino.
«Ισχύει ότι για πολλές δεκαετίες ο ελληνικός τουρισμός αναπτύχθηκε κυρίως εμπειρικά και επιχειρηματικά και όχι ακαδημαϊκά. Υπήρχε η αντίληψη ότι ο τουρισμός είναι ένας κλάδος που μαθαίνεται την πράξη, μέσα από την εργασία, τη φιλοξενία και τις οικογενειακές επιχειρήσεις» σημείωσε η κυρία Κικίλια.
«Ο τουρισμός είναι ένα επιστημονικό πεδίο που συνδέεται με την οικονομία, με τη διοίκηση, με την τεχνολογία, με τη βιωσιμότητα, με τη ψυχολογία του καταναλωτή, τη γεωπολιτική ή τη διαχείριση κρίσεων».
«Η ίδρυση λοιπόν των πανεπιστημιακών τμημάτων τουρισμού αποτέλεσε ένα σημαντικό βήμα ωρίμανσης».
«Πλέον εκπαιδεύουμε στελέχη, τα οποία δεν περιορίζονται απλά στη λειτουργία μιας τουριστικής επιχείρησης. Είναι ικανά να σχεδιάσουν πολιτικές, να διαχειριστούν το ανθρώπινο δυναμικό, να ενσωματώσουν ψηφιακά εργαλεία, να αναλύσουν και να αξιοποιήσουν τα δεδομένα».
«Το ότι υπάρχει πλέον ανώτατη εκπαίδευση στον τουρισμό είναι από μόνο του εξαιρετικό» επισήμανε η κυρία Γκίκα.
«Γίνεται και μια πολύ μεγάλη προσπάθεια για σύνδεση των αποφοίτων με την αγορά, ακόμα και κατά τη διάρκεια των σπουδών τους».
«Έχουμε να διαχειριστούμε μια διαφορετική γενιά εργαζομένων, με διαφορετικές αντιλήψεις και διαφορετικές προσδοκίες, με διαφορετικές προτεραιότητες και ανάγκες, επομένως ο δικός ρόλος από την πλευρά των επιχειρήσεων είναι πως θα δικαιώσουμε την επιλογή αυτών των ανθρώπων. Πώς θα τους εμπνεύσουμε να παραμείνουν στον κλάδο, με ποιες πρακτικές και ποια στρατηγική».
«Η διασύνδεση με την αγορά εργασίας είναι μονόδρομος» τόνισε η Δρ Κωνσταντινίδου προσθέτονταςπως «δεν μπορείς να υπάρχεις αν δεν διασυνδέεσαι με την αγορά εργασίας».
«Θεωρώ ότι η Ελλάδα είναι το καλύτερο τουριστικό brand παγκοσμίως και θα μπορούσαμε, αξιοποιώντας αυτό το συγκριτικό πλεονέκτημα, να είμαστε και το καλύτερο εκπαιδευτικό brand στον κόσμο, όσον αφορά στον τουρισμό».
Τόσο οι τουριστικές επιχειρήσεις, όσο και τα ακαδημαϊκά – εκπαιδευτικά ιδρύματα έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό, «το οποίο είναι ότι αλλάζουμε ταχύτατα» σχολιασε η κυρία Ντότση, με άμεση αναπροσαρμογή των προγραμμάτων τους, αλλά και της στρατηγικής τους για την απόκτηση και κυρίως διατήρηση του κατάλληλου ανθρώπινου δυναμικού.
«Πλέον υπάρχουν συγκεκριμένα πλάνα, υπάρχουν πολύ ωραίες δομές φιλοξενίας των ανθρώπων μας».
«Στον τουρισμό αυτό το οποίο έλειπε στον ανθρώπινο παράγοντα ήταν να καταλάβουμε ότι είναι η καρδιά των ενεργειών μας».
