Πόλεμος και πληθωρισμός ανεβάζουν τα επιτόκια – Τι αποκαλύπτει ο χρησμός της ΕΚΤ

Το πέρασμα του Ορμούς επηρεάζει ένα ευρύ φάσμα της οικονομίας και αυτό φαίνεται και από τον «χρησμό» της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το μέλλον των επιτοκίων στην Ευρώπη.

Η αύξηση των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου λόγω του πολέμου στο Ιράν έχει αναζωπυρώσει τους φόβους ότι ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη θα καταγράψει απότομη αύξηση και ότι η ΕΚΤ θα αναθεωρήσει τη νομισματική της πολιτική.

Στην πράξη, αυτό σημαίνει πως εάν η κρίση στις τιμές ενέργειας εξαπλωθεί στους μισθούς και το κόστος υπηρεσιών, ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη θα μπορούσε να ξεπεράσει τον στόχο που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, στο 2% και τότε η ΕΚΤ ενδεχομένως να «επιστρέψει» σε αύξηση των επιτοκίων.

Ο χρησμός της ΕΚΤ

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αποφάσισε αυτή την εβδομάδα να διατηρήσει αμετάβλητα τα βασικά της επιτόκια, με την Κριστίν Λαγκάρντ, να υπογραμμίζει ότι η τρέχουσα γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή αυξάνει τους κινδύνους για τον πληθωρισμό και περιορίζει τις προοπτικές ανάπτυξης της ευρωζώνης.

Η άνοδος των τιμών ενέργειας αναμένεται να επηρεάσει τον πληθωρισμό βραχυπρόθεσμα, ενώ όλα θα εξαρτηθούν από τη διάρκεια και ένταση της σύγκρουσης.

«Δεν προδεσμευόμαστε σε συγκεκριμένη πορεία επιτοκίων», τόνισε η πρόεδρος της ΕΚΤ επισημαίνοντας ότι η νομισματική πολιτική θα παραμείνει ευέλικτη και προσαρμοστική.

Μάλιστα, οι επικαιροποιημένες προβλέψεις της ΕΚΤ κάνουν λόγο για πληθωρισμό στο 2,6% το 2026, κυρίως λόγω της αύξησης στις τιμές ενέργειας, με υποχώρηση στο 2,0% το 2027.

Η Λαγκάρντ προειδοποίησε για ανοδικούς κινδύνους στον πληθωρισμό και καθοδικούς στην ανάπτυξη, τονίζοντας ότι μια παρατεταμένη σύγκρουση θα μπορούσε να αυξήσει περαιτέρω τις τιμές ενέργειας, να μειώσει τα εισοδήματα και να περιορίσει τις επενδύσεις και την κατανάλωση. Αντίθετα, αν η σύγκρουση αποδειχθεί σύντομη ή περιορισμένη, η οικονομία μπορεί να ανακάμψει πιο γρήγορα από το αναμενόμενο. Παράλληλα, προγραμματισμένα έργα σε υποδομές και άμυνα, η υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και μεταρρυθμίσεις παραγωγικότητας θα μπορούσαν να ενισχύσουν την ανάπτυξη.

Τα σενάρια για τον πληθωρισμό

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Bank of America, εφόσον το πετρέλαιο θα σταθεροποιηθεί κοντά στα 80 δολάρια/ βαρέλι και ο ευρωπαϊκός δείκτης για το φυσικό αέριο TTF γύρω στα 50 ευρώ/MWh, ο πληθωρισμός της ευρωζώνης θα κορυφωθεί κοντά στο 2,5% τον Μάρτιο και τον Απρίλιο, πριν υποχωρήσει κάτω από το 2% μέχρι τα τέλη του καλοκαιριού.

Σε αυτό το σενάριο, οι αναλυτές εκτιμούν πως η ΕΚΤ θα διατηρήσει «χαλαρή» την πολιτική της.

Ωστόσο, στην περίπτωση ενός πιο έντονου σοκ, με το πετρέλαιο να φτάνει τα 100 δολάρια (92 ευρώ) και το φυσικό αέριο τα 60 ευρώ/MWh, ο πληθωρισμός θα κυμανθεί κατά μέσο όρο στο 2,4% καθ' όλη τη διάρκεια του 2026 και η επιστροφή στον στόχο της ΕΚΤ για 2% πιθανότατα θα υποχωρήσει στις αρχές του 2027.

Το τρίτο σενάριο περιλαμβάνει μια παρατεταμένη αναταραχή, ακόμη και με το πετρέλαιο να διατηρείται κοντά στα 80 δολάρια, ένα τετράμηνο ενεργειακό σοκ θα μπορούσε να ωθήσει τον ετήσιο πληθωρισμό σε περίπου 2,2%, με τον πληθωρισμό του δεύτερου τριμήνου κατά μέσο όρο να διαμορφώνεται στο 2,5% και το ΑΕΠ της ευρωζώνης να επιβραδύνεται σε περίπου 0,9%, με κίνδυνο προσωρινής συρρίκνωσης.

Εάν οι τιμές της ενέργειας παραμείνουν υψηλές, τότε η ΕΚΤ πιθανότατα θα χρειαστεί να αυξήσει τα επιτόκια κατά συνολικά 50-75 μονάδες βάσης, πιθανότατα μέχρι τον Σεπτέμβριο, εκτιμά ο αναλυτής.