ΔΙΕΘΝΗ

Σενάριο «μόνιμα διόδια» στα Στενά του Ορμούζ - Τι σημαίνει για πετρέλαιο και LNG

Σενάριο «μόνιμα διόδια» στα Στενά του Ορμούζ - Τι σημαίνει για πετρέλαιο και LNG
AP Photo/Asghar Besharati

Η επιρροή του Ιράν στα Στενά του Ορμούζ φαίνεται πως ήρθε για να μείνει, αν ισχύει αυτό που μεταδίδουν τα ιρανικά μέσα μαζικής ενημέρωσης για μόνιμα διόδια στο πέρασμα, παρότι έρχονται σε αντίθεση με τις δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι η διεύλευση θα είναι δωρεάν, μετά από το άνοιγμα τους.

Ήδη από τον προηγούμενο μήνα, ορισμένοι έμποροι πετρελαίου και ναυτιλιακές εταιρείες προχώρησαν σε συμφωνίες με την Τεχεράνη, σε μια προσπάθεια να διασφαλίσουν τη ροή πετρελαίου προς τις παγκόσμιες αγορές, όπου τα αποθέματα μειώνονται γρήγορα.

Το κόστος του τέλους θα διαμορφωθεί στα 2 εκατ. δολάρια ανά δεξαμενόπλοιο, ποσό που φέρεται να χρέωσε η Τεχεράνη σε τουλάχιστον ένα πλοίο σύμφωνα με τη Lloyd’s List, θα πρόσθετε περίπου 1 δολάριο στην τιμή του βαρελιού.

Το πραγματικό ερώτημα

Ωστόσο, το πραγματικό ερώτημα είναι αν η ιρανική διαχείριση θα περιορίσει τις ροές. Η εποπτεία περίπου 140 διελεύσεων δεξαμενόπλοιων την ημέρα αποτελεί τεράστια επιχειρησιακή πρόκληση και θα μπορούσε να δημιουργήσει καθυστερήσεις ή νέες μορφές πίεσης, σύμφωνα με τον Άλαν Γκέλντερ της Wood Mackenzie.

Σύμφωνα με μελέτη της Kpler η επιβολή τέλους διέλευσης στο Ορμούζ θα ήταν λιγότερο επιβαρυντικό για τις τιμές του πετρελαίου από το πλήρες κλείσιμο των Στενών, εφόσον οι διελεύσεις των δεξαμενόπλοιων επέστρεφαν στα προπολεμικά επίπεδα των περίπου 140 πλοίων την ημέρα.

Ανεξάρτητα από το αν το Ιράν θεσμοθετήσει πλήρως τον έλεγχό του στα Στενά του Ορμούζ, οι αμφιβολίες για τη μακροπρόθεσμη ασφάλεια της θαλάσσιας οδού θα παραμείνουν. Ήδη, μεγάλοι παραγωγοί πετρελαίου του Κόλπου αναζητούν και ενισχύουν εναλλακτικές διαδρομές εξαγωγής.

Ιδιαίτερα δύσκολη είναι η εξίσωση για το Κατάρ, το οποίο εξάγει περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς LNG. Η παράκαμψη του Ορμούζ δεν θα απαιτούσε μόνο νέους αγωγούς, αλλά και τεράστιες επενδύσεις σε εγκαταστάσεις υγροποίησης στα λιμάνια, ώστε το φυσικό αέριο των αγωγών να μπορεί να μετατραπεί σε LNG και να εξαχθεί διεθνώς.

Εν αναμονή διάψευσης ή επιβεβαίωσης

Η είδηση πως οι ΗΠΑ αποδέχονται τη ρήτρα σχετικά με τα «τέλη» ναυτιλιακών υπηρεσιών στα Στενά του Ορμούζ μετά την παρέλευση των 60 ημερών, φέρει την υπογραφή του ιρανικού πρακτορείου Fars τη Δευτέρα (15/6).

Αν αυτό επιβεβαιωθεί οι επιπτώσεις για την παγκόσμια οικονομία είναι μεγάλες, καθώς τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους πιο κρίσιμους διαύλους μεταφοράς ενέργειας στον πλανήτη.

Άλλωστε από το πέρασμα διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου, LNG.

Ενώ αγγίζει επίσης κρίσιμα προϊόντα και πρώτες ύλες, όπως λιπάσματα, καύσιμα αεροσκαφών, ήλιο και αλουμίνιο.

Στον αντίποδα, αν η είδηση διαψευθεί ενδέχεται να φέρει νέα αντροπή στο ειρηνευτικό deal που αναμένεται να «κλειδώσει» αυτή την Παρασκευή 19/6.

Αξίζει να σημειωθεί πως ο μηχανισμός αυτός έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), η οποία παρέχει στα πλοία το δικαίωμα της ανεμπόδιστης διέλευσης μέσω 100 και πλέον στενών σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένου του Ορμούζ.

Περίπου 170 χώρες και η Ευρωπαϊκή Ενωση έχουν επικυρώσει την UNCLOS, όχι όμως το Ιράν και οι ΗΠΑ.

Ανακαίνιση κατοικίας: Άνοιξε η πλατφόρμα για τις βεβαιώσεις επιλεξιμότητας - Ποιοι οι δικαιούχοι