ΔΕΣΦΑ: Ενισχύοντας την ανθεκτικότητα και την ευελιξία του ελληνικού ενεργειακού συστήματος
Σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής αβεβαιότητας και αυξημένης μεταβλητότητας στις διεθνείς αγορές ενέργειας, η ανθεκτικότητα και η ευελιξία του ελληνικού ενεργειακού συστήματος αναδεικνύονται σε καθοριστικούς παράγοντες σταθερότητας.
Στην καρδιά αυτής της προσπάθειας βρίσκεται ο ΔΕΣΦΑ, ο οποίος μέσα από στοχευμένες επενδύσεις και στρατηγικές πρωτοβουλίες ενισχύει τη θωράκιση της χώρας και αναβαθμίζει τον ρόλο της Ελλάδας ως κρίσιμου ενεργειακού κόμβου για τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη.
Η ολοκλήρωση του Σταθμού Συμπίεσης στην Κομοτηνή στα τέλη του 2025 σηματοδότησε ένα τεχνολογικό και στρατηγικό ορόσημο για το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου. Πρόκειται για τον πρώτο ηλεκτροκίνητο σταθμό συμπίεσης στη χώρα, με μηδενικές εκπομπές κατά τη λειτουργία του και δυνατότητα υποδοχής μειγμάτων φυσικού αερίου με υδρογόνο. Πέρα όμως από τα τεχνικά χαρακτηριστικά, η ουσία βρίσκεται στη λειτουργική του συνεισφορά. Ενισχύει την υδραυλική επάρκεια του συστήματος, αυξάνει τη δυναμικότητα ροών από τον Νότο προς τον Βορρά και ισχυροποιεί τον Κάθετο Διάδρομο. Σε συνδυασμό με άλλες υποδομές, επιτρέπει στην Ελλάδα να αυξήσει την εξαγωγική της ικανότητα έως και τα 8,5 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως, ενδυναμώνοντας τη διασυνδεσιμότητα με τις αγορές της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης.
Λίγους μήνες αργότερα, η ολοκλήρωση του Σταθμού Συμπίεσης Αμπελιάς Φαρσάλων προσέθεσε ένα ακόμη κρίσιμο εργαλείο ευελιξίας στο σύστημα. Ο σταθμός παρέχει τη δυνατότητα συμπίεσης τόσο σε κατεύθυνση Νότου προς Βορρά όσο και σε αντίστροφη ροή, ενισχύοντας την προσαρμοστικότητα του δικτύου σε συνθήκες αιχμής ή διαταραχών. Το έργο, συνολικού προϋπολογισμού σχεδόν 74 εκατ. ευρώ, εντάσσεται στο Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2024 -2033 του ΔΕΣΦΑ και αποτελεί μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές επενδύσεις των τελευταίων ετών στην Περιφέρεια Θεσσαλίας. Υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος: Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία (ΕΣΠΑ 2014-2020) με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τη Δημόσια Δαπάνη να ανέρχεται σε 30,1 εκατ. ευρώ.
Οι δύο αυτοί σταθμοί εντάσσονται σε ένα ευρύτερο στρατηγικό σχέδιο ενίσχυσης της ευελιξίας του ελληνικού ενεργειακού συστήματος, σε μια περίοδο όπου η Ευρώπη επιδιώκει την πλήρη απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο και αναζητά αξιόπιστες εναλλακτικές πηγές και διαδρομές εφοδιασμού. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα αναβαθμίζει τον ρόλο της, μετατρεπόμενη σε πύλη εισόδου και διαμετακόμισης φυσικού αερίου και LNG προς την ευρύτερη περιοχή.
Η εξέλιξη αυτή αποτυπώθηκε πρόσφατα και στη δυναμική της αγοράς LNG. Οι πρόσφατες δημοπρασίες του ΔΕΣΦΑ για θέσεις εκφόρτωσης και δυναμικότητα αεριοποίησης στη Ρεβυθούσα για την περίοδο 2026 έως 2040 κατέγραψαν εντυπωσιακό ενδιαφέρον, με 409 από τα 413 προσφερόμενα slots εκφόρτωσης να δεσμεύονται από τους χρήστες. Το αποτέλεσμα αυτό επιβεβαιώνει την εμπιστοσύνη της διεθνούς αγοράς στις ελληνικές υποδομές και ειδικότερα στον Τερματικό Σταθμό της Ρεβυθούσας, ο οποίος λειτουργεί ως σταθερός πυλώνας διαφοροποίησης και ευελιξίας. Σε συνδυασμό με το FSRU Αλεξανδρούπολης, η Ελλάδα διαθέτει πλέον δύο πύλες εισόδου LNG που επιτρέπουν την ενίσχυση των ροών προς τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία.
Κομβικό ρόλο στο νέο ενεργειακό τοπίο διαδραματίζει ο Κάθετος Διάδρομος, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί ως έργο εθνικής και στρατηγικής σημασίας, δίνοντας τη δυνατότητα σε διαφοροποιημένες ποσότητες αερίου που εισάγονται στην Ελλάδα να φτάσουν έως την Ουκρανία , ενισχύοντας τη διασυνδεσιμότητα και τη γεωπολιτική σημασία της χώρας μας. Οι πρωτοβουλίες για νέα διασυνοριακά προϊόντα δυναμικότητας και οι συντονισμένες ενέργειες των Διαχειριστών της περιοχής ενισχύουν περαιτέρω τη λειτουργικότητα και την ανταγωνιστικότητα της διαδρομής.
Σε ένα διεθνές σκηνικό, όπου η αβεβαιότητα και οι διακυμάνσεις αποτελούν πλέον μόνιμο χαρακτηριστικό, η ενίσχυση της ευελιξίας και της ανθεκτικότητας του ελληνικού ενεργειακού συστήματος δεν είναι απλώς επιλογή, αλλά στρατηγική προτεραιότητα. Μέσα από στοχευμένες επενδύσεις σε κρίσιμες υποδομές, τη διαρκώς αυξανόμενη αξιοποίηση του LNG και τη συστηματική ανάπτυξη περιφερειακών συνεργασιών με έντονο γεωπολιτικό αποτύπωμα, ο ΔΕΣΦΑ εδραιώνει τη θέση του ως βασικός εγγυητής της ενεργειακής ασφάλειας. Τέλος, λειτουργεί ως καταλύτης για τη μετάβαση σε ένα πιο ανθεκτικό, διαφοροποιημένο και βιώσιμο ενεργειακό μέλλον για την Ελλάδα και την ευρύτερη ευρωπαϊκή αγορά.
