Το τραγούδι που άλλαξε τις ΗΠΑ:Πώς ο Στίβι Γουόντερ χάρισε στον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ τη δική του μέρα

Στις 15 Ιανουαρίου 1981, μπροστά σε δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους στο National Mall της Ουάσινγκτον, ο Στίβι Γουόντερ ανέβηκε στη σκηνή πλάι στη Νταϊάνα Ρος, τη Γκλάντις Νάιτ και τον Τζιλ Σκοτ-Χέρον. Το πλήθος τραγουδούσε ρυθμικά έναν στίχο που δεν ήταν απλώς μουσικός αλλά πολιτικός: «Martin Luther King Day». Εκείνη τη στιγμή, ένα τραγούδι είχε μετατραπεί σε κίνημα.

Το «Happy Birthday», που κυκλοφόρησε το 1980, δεν ήταν ένας απλός ύμνος. Ήταν το εργαλείο με το οποίο ο Στίβι Γουόντερ ξεκίνησε μια οργανωμένη, πολυετή εκστρατεία για να αναγνωριστεί επίσημα η γενέθλια ημέρα του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ Τζούνιορ ως εθνική αργία. Για τρία χρόνια, ο καλλιτέχνης αφιέρωσε περιοδείες, συναυλίες και δημόσιες εμφανίσεις σε έναν σκοπό που πολλοί θεωρούσαν πολιτικά ανέφικτο.

Η ιδέα γεννήθηκε μέσα από ένα όνειρο, όπως ο ίδιος έχει αφηγηθεί. Ένα όνειρο που μοιράστηκε με την Κορέτα Σκοτ Κινγκ, τη χήρα του ηγέτη του κινήματος για τα πολιτικά δικαιώματα. Εκείνη ενθουσιάστηκε, αλλά παρέμεινε επιφυλακτική: οι Ηνωμένες Πολιτείες της δεκαετίας του ’80 γίνονταν ολοένα και πιο συντηρητικές, ενώ η άνοδος του ρεϊγκανισμού δεν άφηνε πολλά περιθώρια αισιοδοξίας.

Ωστόσο, ο Γουόντερ προχώρησε. Χρησιμοποίησε τη φωνή του, τη δημοφιλία του και –κυρίως– τη μουσική του ως πολιτικό όχημα. Το αποτέλεσμα ήταν πρωτοφανές: εκατομμύρια υπογραφές, διαρκής πίεση στο Κογκρέσο και μια πολιτιστική κινητοποίηση που ξεπέρασε φυλετικά και κομματικά όρια.

Το 1983, παρά τις έντονες αντιδράσεις από συντηρητικούς πολιτικούς και κύκλους που αρνούνταν να δεχτούν ότι ένας ακτιβιστής –και όχι πρόεδρος– άξιζε εθνική αργία, ο Ρόναλντ Ρίγκαν υπέγραψε τελικά τον νόμο. Η Ημέρα του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ ήταν γεγονός.

Η επιτυχία αυτή δεν ήταν μεμονωμένη. Ο Στίβι Γουόντερ είχε ήδη διαμορφώσει, από τη δεκαετία του ’60, ένα καλλιτεχνικό αποτύπωμα βαθιά συνδεδεμένο με τον αγώνα για τα πολιτικά δικαιώματα. Από το «Fingertips» έως τα άλμπουμ «Talking Book» και «Innervisions», η μουσική του κατέγραφε τις κοινωνικές πληγές της Αμερικής με τρόπο άμεσο, προσβάσιμο και συναισθηματικά φορτισμένο.

Σε μια χώρα όπου η πολιτική συχνά αδυνατεί να αγγίξει την καρδιά των πολιτών, ο Γουόντερ απέδειξε ότι η τέχνη μπορεί να γίνει καταλύτης αλλαγής. Το «Happy Birthday» δεν έμεινε απλώς ένα τραγούδι που τραγουδιέται σε γιορτές· μετατράπηκε σε σύμβολο συλλογικής μνήμης και πολιτικής διεκδίκησης.

Όπως αποδείχθηκε, μερικές φορές η Ιστορία δεν αλλάζει με διατάγματα, αλλά με μελωδίες. Και ο Στίβι Γουόντερ έγραψε μία από τις πιο καθοριστικές.