Απαγορεύεται στη Ρωσία το οσκαρικό «Mr Nobody Against Putin» - «Προπαγανδίζει τον εξτρεμισμό»

Ένα ακόμη επεισόδιο στην αυστηροποίηση του ελέγχου της πληροφορίας στη Ρωσία σηματοδοτεί η απαγόρευση του ντοκιμαντέρ «Mr Nobody Against Putin», λίγες μόλις εβδομάδες μετά τη διεθνή του διάκριση με Όσκαρ.

Δικαστήριο στην πόλη Τσελιάμπινσκ έκρινε ότι η ταινία «προπαγανδίζει τον εξτρεμισμό και την τρομοκρατία», διατάσσοντας την απομάκρυνσή της από τρεις πλατφόρμες streaming.

Το ντοκιμαντέρ του BBC βασίζεται σε υλικό που κατέγραψε ο Πάβελ Ταλαγκίν, πρώην συντονιστής σχολικών εκδηλώσεων, ο οποίος εγκατέλειψε τη Ρωσία το 2024. Μέσα από την κάμερά του αποτυπώνεται η σταδιακή ενίσχυση της κρατικής προπαγάνδας σε σχολικό περιβάλλον μετά την εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.

Οι ρωσικές αρχές υποστήριξαν ότι η ταινία καλλιεργεί «αρνητική στάση» απέναντι στον πόλεμο και την κυβέρνηση, ενώ παράλληλα έκαναν λόγο για χρήση συμβόλων «τρομοκρατικής οργάνωσης», αναφερόμενες στη λευκο-μπλε-λευκή σημαία που έχει συνδεθεί με αντιπολεμικές διαδηλώσεις.

Το «Mr Nobody Against Putin» καταγράφει, μεταξύ άλλων, διαλέξεις σε σχολεία για την «αποναζιστικοποίηση» της Ουκρανίας, ομιλίες βετεράνων πολέμου και μαθήματα στρατιωτικής εκπαίδευσης για ανηλίκους. Παράλληλα, φωτίζει προσωπικές ιστορίες μαθητών που κατατάχθηκαν στον στρατό και έχασαν τη ζωή τους στο μέτωπο, αλλά και τις σιωπηλές πράξεις αντίστασης του ίδιου του δημιουργού.

Κατά την παραλαβή του Όσκαρ, ο Ταλαγκίν είχε στείλει ένα ηχηρό αντιπολεμικό μήνυμα, τονίζοντας ότι «σε κάποιες χώρες, αντί για πεφταστέρια, πέφτουν βόμβες από τον ουρανό», καλώντας σε τερματισμό όλων των πολέμων «για το μέλλον των παιδιών».

Η απαγόρευση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ενίσχυσης της καταστολής κατά των διαφωνούντων στη Ρωσία μετά την έναρξη της πλήρους κλίμακας εισβολής στην Ουκρανία. Δημόσιες εκφράσεις αντίθεσης στον πόλεμο μπορούν να οδηγήσουν ακόμη και σε πολυετείς ποινές φυλάκισης.

Παρά τις διεθνείς διακρίσεις της –με Όσκαρ και BAFTA καλύτερου ντοκιμαντέρ το 2026– το Κρεμλίνο απέφυγε να τοποθετηθεί ουσιαστικά για την ταινία. Ο εκπρόσωπος του Βλαντίμιρ Πούτιν, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε απλώς ότι δεν την έχει παρακολουθήσει.

Την ίδια στιγμή, ο Ρώσος πρόεδρος επέκρινε τις κινηματογραφικές αίθουσες της χώρας για την προβολή «ανόητων και περιττών» ξένων ταινιών, υποστηρίζοντας ότι η εγχώρια παραγωγή δεν λαμβάνει την απαραίτητη στήριξη.

Η υπόθεση αναδεικνύει τη σύγκρουση μεταξύ καλλιτεχνικής έκφρασης και κρατικού ελέγχου, με το «Mr Nobody Against Putin» να μετατρέπεται από ένα προσωπικό αφήγημα αντίστασης σε σύμβολο της μάχης για την ελευθερία του λόγου.