19 χρόνια Animasyros: Η έκρηξη της ελληνικής παραγωγής και η νέα εποχή του animation

Εκατοντάδες φίλοι του animation και του κινηματογράφου, τουρίστες, κάτοικοι της Σύρου γέμισαν τις αίθουσες και την ιστορική πλατεία Μιαούλη κάθε βράδυ για να παρακολουθήσουν ταινίες κινουμένων σχεδίων από όλο τον κόσμο.

Με το CNN Greece βρεθήκαμε φέτος στο Animasyros και λίγο πριν την τελετή λήξης μιλήσαμε με την Καλλιτεχνική Διευθύντρια και συνιδρύτρια του φεστιβάλ Μαρία Ανεστοπούλου, για το πως το animation μπαίνει ολοένα και περισσότερο στη ζωή μας, για την ελληνική παραγωγή και το AI ως εργαλείο δημιουργίας.

Πού βρίσκεται σήμερα και φεστιβάλ animation μετά από 19 χρόνια σταθερής παρουσίας και που βρίσκεται και γενικότερα το animation στην Ελλάδα, όπως το παρατηρείται να εξελίσσεται μέσα από το φεστιβάλ;

Θα έλεγα φέτος ότι σε ένα επίπεδο καλλιτεχνικού προγράμματος, είχαμε πάρα πολλές υποβολές ταινιών και φτιάξαμε ένα πρόγραμμα το οποίο νομίζω ότι είναι για πρώτη φορά πάρα πολύ αντιπροσωπευτικό από όλες τις χώρες της Ευρώπης. Είχαμε και μια πολύ μεγάλη επιλογή ταινιών ελληνικών.

Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει και μεγαλύτερη παραγωγή ελληνικών ταινιών;

Σίγουρα υπάρχει σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια και αυτό νομίζω ότι είναι αποτέλεσμα πολλών παραγόντων. Σίγουρα νομίζω ότι υπάρχει πολύ περισσότερος κόσμος ο οποίος σπουδάζει animation γιατί οι ταινίες στο πρόγραμμα που είχαμε, το New Greek Voices, είναι κατά κύριο λόγο φοιτητικές ταινίες Ελλήνων που σπουδάζουν το animation ή σπουδάζουν κάποια άλλη επιστήμη που είναι κοντά στην τέχνη του animation όπως αρχιτεκτονική ή στην Καλών Τεχνών.

Είδα πολλές ταινίες στο φεστιβάλ και θα ήθελα να σας ρωτήσω κάτι σε σχέση με το περιεχόμενο. Διαπίστωσα σε πάρα πολλές από αυτές μια βαριά ατμόσφαιρα όσον αφορά τη θεματολογία. Με λίγα λόγια ταινίες σκοτεινές, εντός εισαγωγικών. Δεν ξέρω αν συμφωνείτε, μιας και έχετε την επιμέλεια του προγράμματος.

Η καλλιτεχνική δημιουργία είναι κάτι το οποίο δεν περιορίζεται. Έρχεται φυσικά από το ταλέντο και την έμπνευση των ανθρώπων αλλά σίγουρα ενσωματώνει και πράγματα που συμβαίνουν γύρω μας. Άρα δεν μπορεί η καλλιτεχνική δημιουργία να είναι ξέχωρη από ένα κόσμο που ζούμε. Είναι αλήθεια ότι βλέπουμε ταινίες οι οποίες είναι σκοτεινές, δημιουργούνται ταινίες που είναι σκοτεινές αλλά ακόμα και οι ταινίες που είναι σκοτεινές έχουν πάντα κάτι αισιόδοξο.

Με την έλευση και την διάχυση της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ) τί βλέπετε να γίνεται, καθώς το animation σήμερα έχει άρρηκτη σχέση με την ψηφιακή τεχνολογία.

Όπως κάθε νέα τεχνολογία, εξαρτάται από τη χρήση της. Η χρήση των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης στο animation προφανώς εφαρμόζεται ποικιλοτρόπως. Υπάρχουν εργαλεία που φαντάζομαι ότι μπορεί να εξυπηρετούν καλλιτέχνες που κάνουν πρωτότυπα, καλλιτεχνικά έργα σε animation. Έχει γίνει μια πολύ μεγάλη συζήτηση γι' αυτό και στο μεγαλύτερο festival animation του κόσμου στο ANNESY, φέτος, όπου προβλήθηκε μια ταινία ενός Ολλανδού καλλιτέχνη. Ήταν πολύ ανοιχτός στο γεγονός ότι έκανε χρήση εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης στην ταινία του και αποδοκιμάστηκε από το κοινό.

Εμείς σαν φεστιβάλ έχουμε στους όρους και στις προϋπόθεσες, ότι δεν μπαίνουν σε διαγωνιστικά προγράμματα ταινίες που γίνονται με τεχνητή νοημοσύνη καθ' ολοκληρία ή μέρος τους.

Πόσο μέρος τους όμως;

Αυτό είναι σημαντικό. Δεν ξέρεις να το διακρίνεις. Πρέπει ο σκηνοθέτης να μας το βεβαιώνει. Αυτό όμως δεν είναι τόσο εύκολο. Νομίζω ότι είναι πολύ νωρίς για να ξέρουμε πως μπορούμε να διαμορφώνουμε μια δεοντολογία που να είναι δίκαιη για όλους τους δημιουργούς. Δεν μπορώ να το προβλέψω τι θα γίνει σε τρία, τέσσερα χρόνια και πριν από τρία, τέσσερα χρόνια δεν μπορούσα να το προβλέψω και αυτό

Σε σχέση με το πρώτο φεστιβάλ, 19 χρόνια πριν τι διαφορές βλέπετε στο κοινό που παρακολουθεί;

Το κοινό είναι πολυπληθές και είναι και πολύ διαφορετικό. Έχουμε κόσμο από διαφορετικές ηλικίες, από διαφορετικά background. Έχουμε μεγάλο κοινό από την κοινότητα των animators την ελληνική και τη διεθνή. Στο πρώτο φεστιβάλ επιλέξαμε 50 ταινίες για να προβληθούν στο φεστιβάλ σε δύο μέρες. Τώρα είναι μια ολόκληρη εβδομάδα το φεστιβάλ. Το πρώτο εργαστήριο ήταν πάνω στη σκηνή για να κάνουν τα παιδιά οπτικά παιχνίδια και τώρα έχουμε επτά εργαστήρια με διαφορετικές τεχνικές και εκπαιδευτές από Ελλάδα και εξωτερικό.

Η ελληνική τηλεόραση πιστεύεται ότι αγκαλιάζει το animation;

Η δημόσια τηλεόραση νομίζω ότι αγκαλιάζει την ανεξάρτητη δημιουργία και επίσης η Tηλεόραση της Βουλής έχει κάνει ένα ολόκληρο πρόγραμμα σε συνεργασία με την ASIFA HELLAS. Προφανώς υπάρχουν και ιδιωτικοί τηλεοπτικοί σταθμοί που έχουν ένα άλλου είδους περιεχόμενο. Νομίζω ότι το σημαντικό για μένα είναι αυτές οι ταινίες να παίζονται στο φυσικό τους χώρο, δηλαδή σε μια κινηματογραφική αίθουσα ακόμη και σε φεστιβάλ που δεν είναι αμιγώς φεστιβάλ animation.