Κλινικές Μελέτες: Στρατηγική επιλογή για τη χώρα - Ξεκινά το έργο της η Συμμαχία

Οι κλινικές μελέτες εξελίσσονται σε πεδίο έντονου διεθνούς ανταγωνισμού. Η Ευρώπη χάνει σταδιακά έδαφος έναντι των ΗΠΑ και της Κίνας, ενώ και η Ελλάδα εμφανίζει τα τελευταία χρόνια επιβράδυνση στην προσέλκυση νέων κλινικών μελετών, παρά το υψηλό επιστημονικό δυναμικό και τις δυνατότητες του συστήματος υγείας

Τα τελευταία χρόνια το Υπουργείο Υγείας, όπως τονίστηκε σήμερα σε συνέντευξη τύπου, έχει προωθήσει σημαντικές αλλαγές για τη βελτίωση του πλαισίου διεξαγωγής κλινικών μελετών, με έμφαση στην επιτάχυνση των διαδικασιών, την ενίσχυση των ερευνητικών κέντρων και τη δημιουργία κινήτρων για ερευνητές και χορηγούς.

Παράλληλα, το Εθνικό Μητρώο Βιοϊατρικής Έρευνας συμβάλλει στην ψηφιοποίηση και τη διαφάνεια των διαδικασιών, διευκολύνοντας την πρόσβαση πολιτών και φορέων σε κρίσιμες πληροφορίες.

Η Ελλάδα βρίσκεται πίσω σε αξία μελετών σε σύγκριση με την ΕΕ

Ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, χαρακτήρισε το πεδίο των κλινικών μελετών άμεσης προτεραιότητας, με στόχο, τη διαμόρφωση ενός σύγχρονου, αξιόπιστου και ανταγωνιστικού περιβάλλοντος που θα καταστήσει τη χώρα μας ισχυρό πόλο κλινικής έρευνας και καινοτομίας. Και πρόσθεσε μεταξύ άλλων: «Σε αριθμό κλινικών μελετών είμαστε στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Σε αξία όμως, σε επενδυμένο κεφάλαιο είμαστε πολύ χαμηλά. Άρα, θέτουμε ένα στόχο τα επόμενα χρόνια γιατί μετράμε πια χρόνο με το χρόνο τι ακριβώς συμβαίνει. Παλιά δεν το μετράγαμε ποτέ. Τώρα, μπορούμε να παρακολουθούμε την εξέλιξη μας στον χρόνο, να βλέπουμε αν πραγματικά γινόμαστε καλύτεροι ή χειρότεροι και κυρίως να δούμε αν το νέο περιβάλλον που έχουμε χτίσει, τελικά θα βοηθήσει ή όχι στην προσέλκυση περισσότερων και σημαντικότερων κλινικών μελετών«.

Ο υπουργός Υγείας, ευχαρίστησε την Ένωση Ασθενών, καθώς όπως τόνισε, «μας έχει βοηθήσει πάρα πολύ. Και βεβαίως όλη την ιατρική και επιστημονική κοινότητα της χώρας που συνέβαλε καθοριστικά και συμβάλλει. Γιατί χωρίς τους γιατρούς μας που καταφέρνουν και έχουν μεγάλη φήμη και προσελκύουν κλινικές μελέτες, δεν θα μπορούσαμε να έχουμε τέτοιες κλινικές μελέτες σε διάφορες σημαντικές ασθένειες».

Σημαντικός δείκτης επιστημονικής προόδου

Η Γενική Γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας Λίλιαν Βιλδιρίδη,δήλωσε:

«Η ανάπτυξη των κλινικών μελετών αποτελεί χωρίς καμία υπερβολή έναν από τους σημαντικότερους δείκτες επιστημονικής, οικονομικής και κοινωνικής προόδου μιας χώρας. Και αυτό διότι συνδέεται με ανεκτίμητα οφέλη για τον ασθενή πρωτίστως, την επιστημονική κοινότητα, τα συστήματα υγείας αλλά και την εθνική οικονομία. Και με αφορμή τη σημερινή ημέρα θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά τόσο την Ένωση Ασθενών Ελλάδος όσο και τη HACRO, διότι με την εκστρατεία αυτή, νομίζω θα μας βοηθήσουν ουσιαστικά να διεκδικήσουμε έναν πιο ουσιαστικό ρόλο στον ευρωπαϊκό χάρτη των κλινικών μελετών, γιατί η Συμμαχία για την προώθηση της αξίας των κλινικών μελετών έρχεται να συμπληρώσει τις προσπάθειες που γίνονται. Οι γνώσεις των ασθενών σίγουρα είναι δύναμη, ειδικά όταν μας δίνεται η δυνατότητα να την προωθήσουμε με τρόπο υπεύθυνο και επιστημονικό. Να ευχηθώ λοιπόν καλή επιτυχία στην προσπάθεια αυτή».

Ο ρόλος του ΕΟΦ στις κλινικές μελέτες

Ο Πρόεδρος του ΕΟΦ Σπύρος Σαπουνάς υπογράμμισε μεταξύ άλλων:

«Εμείς ως Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων αυτό που κάναμε πρώτα και κύρια είναι να ακούσουμε τους ασθενείς, τη HACRO, τη βιομηχανία και να κάνουμε μια διεπιστημονική διατομεακή συνεργασία. Με απόφαση της Γενικής Γραμματέως πραγματοποιήσαμε προσλήψεις για να στελεχώσουμε την Εθνική Επιτροπή Δεοντολογίας, Ηθικής και Δεοντολογίας του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων. Τοποθετήσαμε φαρμακοποιούς και γραμματείς στην Επιτροπή για να μηδενίσουμε το backlog, την αναμονή και για να μπορούν να τρέχουν πιο γρήγορα οι εγκρίσεις και η προώθηση των κλινικών δοκιμών. Είμαστε σε πάρα πολύ στενή συνεργασία με την Ένωση Ασθενών, έγιναν οι απαιτούμενες ενέργειες, τώρα μένει να μεταφέρουμε το μήνυμα για να μπορέσουμε να αναπτύξουμε τις κλινικές δοκιμές».

Από την πλευρά της, η Πρόεδρος του Συλλόγου Επιχειρήσεων Διεξαγωγής Κλινικών Μελετών Ελλάδας (HACRO) Ευαγγελία Κοράκη, δήλωσε:

«Οι κλινικές μελέτες είναι μια στρατηγική προτεραιότητα, όχι μόνο για την υγεία, αλλά γενικότερα για την ανάπτυξη και για τη χώρα στον ευρωπαϊκό χάρτη των επενδύσεων.

Συνηθίζουμε να λέμε ότι κλινικές μελέτες δεν γίνονται για τους ασθενείς αλλά με τους ασθενείς. Γι' αυτό και είναι πάρα πολύ σημαντική η ενημέρωση. Πρέπει να γνωρίζουμε ότι δεν είναι μια τυφλή διαδικασία το να συμμετέχω σε μια κλινική μελέτη. Είναι μια τεκμηριωμένη επιλογή.

Γίνεται με πλήρη ενημέρωση. Γίνεται με αυστηρά θεσμικά εχέγγυα προστασίας και βέβαια πάντα με σεβασμό στα δικαιώματα των ασθενών. Και είναι γεγονός ότι μια χώρα όσο πιο ενημερωμένους έχει τους ασθενείς της και όσο πιο η κοινωνία αποδέχεται τις κλινικές μελέτες, τόσο πιο ελκυστικός είναι ο τόπος για να γίνονται κλινικές μελέτες. Και ακριβώς αυτή είναι η σημασία της πρωτοβουλίας της Συμμαχίας».

Μία σημαντική πρόκληση για τους ασθενείς & το σύστημα

Ο Πρόεδρος της Ιατρικής Εταιρείας Αθηνών Ελευθέριος Θηραίος, επεσήμανε:

«Τα τελευταία είκοσι χρόνια η εξέλιξη στην επιβίωση από καρδιαγγειακές παθήσεις, η μείωση της θνητότητας σε ογκολογικούς ασθενείς είναι αποτέλεσμα καινούργιων θεραπειών μέσα από κλινικές μελέτες. Η συμμετοχή στις κλινικές μελέτες μπορεί να μην έχει άμεσο προσωπικό όφελος, αλλά από την άλλη πλευρά, μπορεί να συμβάλλει στην γέννηση μιας νέας θεραπείας που θα βοηθήσει μελλοντικούς ασθενείς με την ίδια νόσο. Στην κατεύθυνση λοιπόν αυτή, ο ρόλος του γιατρού είναι πάρα πολύ σημαντικός. Νομίζω ότι τα στοιχήματα που έχουν σήμερα τα συστήματα υγείας είναι η ισότιμη πρόσβαση των πολιτών στις υπηρεσίες υγείας. Και αυτό επιτυγχάνεται με ένα σύστημα υγείας με καλά εκπαιδευμένο ανθρώπινο δυναμικό, προσιτές τεχνολογίες και για τους επαγγελματίες υγείας και για τους ασθενείς, αλλά και την ενδυνάμωση των ασθενών, γιατί σήμερα τα χρόνια νοσήματα που είναι η κύρια πρόκληση απαιτούν προφανώς ένα σύστημα υγείας έτοιμο να αντιμετωπίσει τις ανάγκες τους, αλλά απαιτούν και εκπαιδευμένους ασθενείς, αυτό που λέμε αυτοφροντίδα και αυτοδιαχείριση των νοσημάτων τους».

Η Α΄ Αντιπρόεδρος της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας Κατερίνα Κουτσογιάννη, υπογράμμισε μεταξύ άλλων:

«Η Συμμαχία για την προώθηση των Κλινικών Μελετών αναγνωρίζει ότι η προϋπόθεση για την αύξηση της συμμετοχής των ασθενών στις κλινικές μελέτες είναι η παροχή σωστής ενημέρωσης και ενίσχυσης της εμπιστοσύνης απέναντι στις κλινικές μελέτες. Για να μπορέσει ο ασθενής να εξετάσει το ενδεχόμενο να συμμετέχει σε μια μελέτη, πρέπει πρώτα να αποκτήσει μια σαφή εικόνα για τη διαδικασία, τα οφέλη και τους κινδύνους και βέβαια τα δικαιώματά του όπως αυτά διασφαλίζονται με τη συμμετοχή του σε μια κλινική μελέτη».

Το μήνυμα του ΣΦΕΕ - Στρατηγική επιλογή

Ο Γενικός Διευθυντής του Συνδέσμου Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος Μιχάλης Χειμώνας, με αφορμή τη σημερινή Παγκόσμια Ημέρα, επισημαίνει σχετικά:

«Μία πολυεθνική εταιρεία μπορεί να επιλέξει οποιαδήποτε χώρα για τη διεξαγωγή κλινικών μελετών. Εάν οι μελέτες δεν πραγματοποιηθούν στην Ελλάδα, θα πραγματοποιηθούν σε άλλη χώρα. Ο πραγματικά χαμένος όμως, είναι ο Έλληνας ασθενής, ο οποίος στερείται έγκαιρης πρόσβασης σε καινοτόμες θεραπείες που ενδέχεται να διατεθούν ευρέως στην αγορά μετά από έως και 10 χρόνια. Παράλληλα, το σύστημα υγείας χάνει την ευκαιρία παροχής σύγχρονων και υψηλού κόστους θεραπειών χωρίς επιβάρυνση για το Δημόσιο, ενώ η εθνική οικονομία στερείται πολύτιμων επενδύσεων, νέων θέσεων εργασίας υψηλής εξειδίκευσης και σημαντικής επιστημονικής δραστηριότητας. Η ενίσχυση των κλινικών μελετών δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακή προτεραιότητα. Είναι στρατηγική επιλογή δημόσιας υγείας, που επηρεάζει άμεσα την πρόσβαση των ασθενών στην καινοτομία, τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.»