«Επικήρυξη» του λαγοκέφαλου στις ελληνικές θάλασσες - Η πρωτοβουλία ψαράδων και οι οδηγίες ΕΛΚΕΘΕ

Την ίδια ώρα, σε μια προσπάθεια περιορισμού του πληθυσμού του και ανάδειξης του προβλήματος, ψαράδες από όλη τη χώρα ξεκινούν Πανελλήνιο Ανοιχτό Διαγωνισμό Αλιείας του συγκεκριμένου είδους.

H κα Φωτοπούλου, συντονίστρια υγείας του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού σε νέες δηλώσεις της στον τηλεοπτικό σταθμό του Mega, τόνισε μεταξύ άλλων ότι «Θα πρέπει να είμαστε ενημερωμένοι, αλλά δεν χρειάζεται πανικός».

«Όντως μπορεί να δεχθούμε κάποιο δάγκωμα από λαγοκέφαλο. Τις τελευταίες ημέρες βλέπουμε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πάρα πολλά βίντεο λουόμενων, που έχουν εντοπίσει λαγοκέφαλους στα ρηχά και προσπαθούν να τους χαϊδέψουν», ανέφερε αρχικά.

«Ο λαγοκέφαλος δαγκώνει, έχει δύο ισχυρές σιαγόνες και τέσσερα κοφτερά δόντια, συνεπώς, το δάγκωμα μπορεί να προκαλέσει από μικρό έως μεγάλο τραύμα με αιμορραγία» συμπλήρωσε η ίδια.

Οδηγίες ΕΛΚΕΘΕ για τον λαγοκέφαλο

Υπενθυμίζεται ότι μέσω ανακοίνωσής του, το το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ) συνιστά ψυχραιμία αλλά και προσοχή για τον λαγοκέφαλο.

Το ΕΛΚΕΘΕ «ως ο μεγαλύτερος Ελληνικός, δημόσιος φορέας που ασχολείται με την έρευνα της υδρόσφαιρας και των υδρόβιων ειδών», αναφέρει πως ο λαγοκέφαλος (Lagocephalus sceleratus (Gmelin, 1789)), είναι ένας λεσσεψιανός μετανάστης που πέρασε από την Ερυθρά θάλασσα στην Ανατολική Μεσόγειο, μέσω της διώρυγας του Σουέζ. Στη χώρα μας καταγράφηκε για πρώτη φορά το 2005. Σήμερα το συναντάμε σχεδόν σε όλες τις Ελληνικές θάλασσες, με τις παρατηρήσεις να γίνονται ολοένα και πιο συχνές. Ως ξενικό, χωροκατακτητικό είδος έχει δυσμενείς επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα, σε οικοσυστημικές υπηρεσίες, σε γαλάζιες οικονομικές δραστηριότητες (κυρίως στην αλιεία) και στην υγεία.

Είδος με υψηλή προσαρμοστικότητα και λίγους θηρευτές

Αν και οι στοχευμένες μελέτες για τις επιπτώσεις του λαγοκέφαλου στη βιοποικιλότητα είναι λίγες, εν τούτοις, σύμφωνα με μαρτυρίες αλιέων, επιστημονικές παρατηρήσεις και μοντέλα, ο λαγοκέφαλος έχει αρνητικές επιπτώσεις στα οικοσυστήματα. Είναι ένα είδος με υψηλή προσαρμοστικότητα και λίγους γνωστούς θηρευτές, το οποίο ανταγωνίζεται τα ντόπια είδη για τροφή, ενώ τρέφεται με εμπορικά είδη αλιευμάτων.

Αποτελεί ένα είδος ψαριού με σημαντικές, αρνητικές οικονομικές επιπτώσεις στους παράκτιους αλιείς, ιδιαίτερα στις περιοχές όπου παρουσιάζει μεγαλύτερη αφθονία, διότι καταστρέφει τα αλιευτικά τους εργαλεία, τους αναγκάζει να αλλάξουν τόπους ψαρέματος, να εργάζονται περισσότερες ώρες για την επιδιόρθωση των κατεστραμμένων εργαλείων τους, να χάνουν πολύτιμα αλιεύματα που τρώει ο λαγοκέφαλος.

«Μπορεί να αποβεί μοιραία η κατανάλωσή του»

Οι ιστοί του λαγοκέφαλου περιέχουν μια ισχυρή νευροτοξίνη, την τετροδοτοξίνη (Tetrodotoxin – TTX) για την οποία δεν υπάρχει γνωστό αντίδοτο, και η κατανάλωσή της μπορεί να αποβεί ακόμη και μοιραία. Λόγω αυτού, και της σχετικής Ευρωπαϊκής νομοθεσίας, το είδος αυτό και τα συγγενικά του απαγορεύεται να χρησιμοποιηθούν για ανθρώπινη κατανάλωση.

Δηλητηρίαση από λαγοκέφαλο έχει καταγραφεί μόνο μία φορά στην Ελλάδα, σε περιστατικό που αφορούσε την κατανάλωση του ψαριού από πέντε αλλοδαπούς ναυτικούς που δεν γνώριζαν το είδος, ενώ, μέχρι σήμερα, δεν υπάρχει κανένας καταγεγραμμένος θάνατος από βρώση λαγοκέφαλου στη χώρα μας.

Ψαράδες ξεκινούν διαγωνισμό

Παράλληλα, από σήμερα Σάββατο (20/6), στο κυνήγι του λαγοκέφαλου μπαίνουν Έλληνες αλιείς ξεκινώντας τον «1ο Πανελλήνιο Ανοιχτό Διαγωνισμό Αλιείας» του ψαριού σε μια προσπάθεια να μειώσουν όσο μπορούν τον πληθυσμό του, αλλά και να αναδείξουν το πρόβλημα που έχει επεκταθεί στις ελληνικές θάλασσες.

Η πρωτοβουλία ανήκει στον Ροδίτη ψαρά Μιχάλη Καρποδίνη που αποφάσισε να απευθύνει ανοιχτό κάλεσμα για τον διαγωνισμό στον οποίο προβλέπεται να υπάρχει μαζική συμμετοχή από αλιείς αλλά και απλούς πολίτες που διαθέτουν είδη ψαρέματος.

Εξετάζεται η εφαρμογή στοχευμένης δράσης με οικονομικό κίνητρο στους ψαράδες

Την ίδια στιγμή το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων εξετάζει την «επικήρυξη» του εισβολικού είδους ακολουθώντας σύμφωνα με το ThessPost.grτο μοντέλο της Κύπρου.

Εξετάζεται δηλαδή η εφαρμογή μιας στοχευμένης δράσης με οικονομικό κίνητρο στους ψαράδες, που βρίσκονται καθημερινά αντιμέτωποι με καταστροφές στα αλιευτικά τους εργαλεία και σημαντικές απώλειες εισοδήματος εξαιτίας του λαγοκέφαλου.

Το υπουργείο προσανατολίζεται στο να θέσει σε εφαρμογή ένα πρόγραμμα στοχευμένης εξαλίευσης, με βάση την περίοδο αναπαραγωγής και τα σημεία που συγκεντρώνονται τα ψάρια, ώστε να μετριαστεί η παρουσία τους στις ελληνικές θάλασσες. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η στοχευμένη εξαλίευση μπορεί να συμβάλει στον περιορισμό του αναπαραγωγικού αποθέματος και στην ανακούφιση των αλιέων από τις ζημιές που προκαλεί το είδος, δεν παρουσιάζεται όμως ως «μαγική» ή οριστική λύση.

Όσον αφορά το οικονομικό κίνητρο, εξετάζεται η αμοιβή να ξεπερνά τα 4,7 ευρώ ανά κιλό που ισχύουν στην Κύπρο, ώστε να αποτελέσει ένα ουσιαστικό κίνητρο για τους Έλληνες αλιείς. Στην Ελλάδα, οι λαγοκέφαλοι ζυγίζουν 2-3 κιλά, ενώ οι πιο μεγάλοι φτάνουν ακόμη και τα 9 κιλά.

Οι ίδιες πηγές διευκρινίζουν ότι ο λαγοκέφαλος δεν είναι είδος που παρουσιάζει επιθετική συμπεριφορά απέναντι στον άνθρωπο, αν και κατά καιρούς έχουν καταγραφεί περιστατικά.