ΚΟΣΜΟΣ

Ο Βανς ανέβαλε το ταξίδι του για Ελβετία: Οι τεχνικές συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν δεν έχουν οριστικοποιηθεί

Ο Βανς ανέβαλε το ταξίδι του για Ελβετία: Οι τεχνικές συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν δεν έχουν οριστικοποιηθεί
AP

Κι ενώ τα βλέμματα όλου του πλανήτη ήταν στραμμένα στη Γενεύη, όπου ήταν προγραμματισμένο να διεξαχθεί η επίσημη τελετή της υπογραφής της συμφωνίας ΗΠΑ και Ιράν - ύστερα απο την ψηφιακή - ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς ανέβαλε το ταξίδι του για την Ελβετία, με τον Λευκό Οίκο να επικαλείται «ανεπίλυτα ζητήματα logistics».

«Όπως δήλωσε ο Αντιπρόεδρος στη συνέντευξη Τύπου του, τα σχέδια για τις επερχόμενες τεχνικές συνομιλίες δεν έχουν οριστικοποιηθεί και η αμερικανική αντιπροσωπεία είναι έτοιμη να αναχωρήσει με την πρώτη δυνατή ευκαιρία. Αλλά τα logistics αυτών των διαπραγματεύσεων δεν ήταν ποτέ απλά ή προβλέψιμα», ανέφερε ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου.

«Προς το παρόν, ο Αντιπρόεδρος δεν αναχωρεί απόψε. Θα σας ενημερώσουμε μόλις έχουμε μια συγκεκριμένη ενημέρωση σχετικά με το επόμενο βήμα. Προσβλέπουμε στην έναρξη τεχνικών συνομιλιών το συντομότερο δυνατό», πρόσθεσε ο ίδιος παράγοντας.

Μόλις λίγες ώρες μετά την υπογραφή του Ντόναλντ Τραμπ στις Βερσαλίες κι ενώ σύμφωνα με όσα δήλωσε χθες ο Βανς, οι 60 ημέρες των διαπραγματεύσεων ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν έχουν ήδη ξεκινήσει, διεθνή μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι και η ιρανική διαπραγματευτική αντιπροσωπεία ανέβαλε το ταξίδι της στην Ελβετία λόγω της συνεχιζόμενης ισραηλινής επιθετικότητας στο νότιο Λίβανο.

Με βάση τις ίδιες αναφορές, η Τεχεράνη είχε υπογραμμίσει στην Ουάσινγκτον ότι το θέμα του Λιβάνου παραμένει κεντρικό στοιχείο των διαπραγματεύσεων και θα επηρεάσει άμεσα την εξέλιξη των συνομιλιών.

Αναβολή... επ' αόριστον, λέει η Ελβετία

Την ίδια ώρα, για αναβολή επ' αόριστον κάνει λόγο η Ελβετία.

«Οι διαπραγματεύσεις, που σχεδιάζονταν για σήμερα στην Ελβετία ανάμεσα στο Ιράν και στις ΗΠΑ για τη σύναψη μιας συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή, αναβλήθηκαν επ' αόριστον», ανακοίνωσε η ελβετική κυβέρνηση.

«Οι συνομιλίες που προβλέπονταν ανάμεσα στις ΗΠΑ, στο Ιράν, στο Κατάρ και στο Πακιστάν αναβλήθηκαν. Η Ελβετία παραμένει διατεθειμένη να διευκολύνει αυτές τις συνομιλίες. Οι αντίστοιχες προπαρασκευαστικές εργασίες συνεχίζονται», πρόσθεσε το ελβετικό υπουργείο Εξωτερικών.

Κάτω από τα 80 δολάρια η τιμή του Brent

Πάντως, οι αγορές «καλωσόρισαν» τη συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου, ενώ οι τιμές του πετρελαίου επέστρεψαν χθες στα επίπεδα προ πολέμου, υποχωρώντας σε χαμηλό τετραμήνου και κάτω από τα 78 δολάρια το βαρέλι.

Στις πρωινές ασιατικές χρηματιστηριακές συναλλαγές της Παρασκευής (19.6.2026), η τιμή του Brent κινείται κοντά στα 79 δολάρια, ενώ αναμένεται να κλείσει την εβδομάδα με απώλειες γύρω στο 10%.

Παράλληλα, σε πτωτική τροχιά συνεχίζουν να κινούνται και τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού WTI, που διαπραγματεύονται στα 76 δολάρια το βαρέλι.

«Νάρκες»

Οι μέχρι πρότινος κρυφοί όροι της συμφωνίας ΗΠΑ και Ιράν αποκαλύφθηκαν και κατέδειξαν αυτό που φοβόταν ο πλανήτης: ότι η λύση για τα ζητήματα που «καίνε» και τις δύο πλευρές, παραπέμπεται για αργότερα. Κοινώς, για τα «παζάρια» της δεύτερης φάσης.

Τι σημαίνει αυτό; Ότι οι διαπραγματεύσεις 60 ημερών μπορούν να καταλήξουν σε νέες εντάσεις. Στενά του Ορμούζ, το πακέτο των 300 δις. και τα πυρηνικά είναι τα τρία σημεία που δεν έχουν ξεκαθαρίσει πλήρως.

Η πρόβλεψη για ασφαλή διέλευση στο Ορμούζ χωρίς διόδια αφορά μόνο τις πρώτες 60 ημέρες. Για τη συνέχεια, το μνημόνιο παραπέμπει σε διάλογο με το Ομάν και άλλα κράτη του Περσικού, ανοίγοντας τη συζήτηση για ένα νέο καθεστώς διαχείρισης της ναυσιπλοΐας.

Το επενδυτικό ταμείο των 300 δισ. είναι το μεγάλο κεφάλαιο και εκείνο για το οποίο οι επικριτές του Τραμπ τον κατηγορούν για παραχωρήσεις άνευ όρων στο Ιράν. Από τη μία, η πρόσβαση στα 300 δισ. λειτουργεί ως κίνητρο που «δένει» την Τεχεράνη στη διαδικασία, από την άλλη προκαλεί αντιδράσεις, ότι το Ιράν λαμβάνει σημαντικά οφέλη πριν λυθούν οριστικά τα ζητήματα ασφαλείας.

Οι αναλυτές παραμένουν συγκρατημένα αισιόδοξοι, τηρώντας στάση αναμονής για τις 60 ημέρες που θα κρίνουν την επόμενη ημέρα.

«Δεν ξέρω πότε» η απάντηση Βανς για το ταξίδι στην Ελβετία

Υπενθυμίζεται πως χθες κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στον Λευκό Οίκο ο Βαμς δήλωσε πως «το σχέδιό μας είναι να πάμε στην Ελβετία, αλλά δεν ξέρω ακριβώς πότε», δήλωσε ο Βανς κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στο Λευκό Οίκο την Πέμπτη.

Πρόσθεσε ότι οι τεχνικές διαπραγματεύσεις για την οριστικοποίηση των τελικών λεπτομερειών της συμφωνίας αναμένεται να ξεκινήσουν αυτό το Σαββατοκύριακο. Ο Βανς δήλωσε ότι «σίγουρα σχεδιάζει» να ηγηθεί της αμερικανικής διαπραγματευτικής ομάδας.

Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η περίοδος διαπραγματεύσεων 60 ημερών μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον ξεκίνησε από σήμερα κιόλας:

«Θα έλεγα ότι η περίοδος των 60 ημερών ξεκίνησε επίσημα σήμερα. Η υπογραφή έγινε αργά, και ίσως να έχει ήδη υπογραφεί τεχνικά —ξέρετε, λόγω της διαφοράς ώρας— νομίζω ότι τεχνικά έχει υπογραφεί σήμερα, ώρα Ιράν», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Με βάση το χρονοδιάγραμμα που ξεκινά σήμερα, η προθεσμία για τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών ορίζεται στις 17 Αυγούστου.

Ο Βανς ξεκίνησε την ενημέρωση Τύπου στο Λευκό Οίκο την Πέμπτη, επισημαίνοντας ότι οι Ιρανοί τηρούν μέχρι στιγμής τη δική τους πλευρά της συμφωνίας από στρατιωτική άποψη.

«Από στρατιωτικής άποψης, οι Ιρανοί, για δεύτερη συνεχόμενη νύχτα, δεν επιτέθηκαν σε κανένα πλοίο στα Στενά του Ορμούζ. Μέχρι στιγμής, τηρούν τη δική τους δέσμευση», δήλωσε ο Βανς.

Ο Βανς είπε επίσης ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες τηρούν τη δέσμευσή τους να άρουν τον αποκλεισμό.

«Όσον αφορά τον αποκλεισμό, η CENTCOM επέτρεψε σε πάνω από δώδεκα πλοία να περάσουν από τον ναυτικό αποκλεισμό μας, οπότε τηρούμε και εμείς τη δική μας πλευρά του πρώτου μέρους της συμφωνίας», είπε.

Ο Βανς ανέφερε ότι ο χρόνος θα δείξει αν το Ιράν θα τηρήσει τις υπόλοιπες δεσμεύσεις του στο μνημόνιο κατανόησης.

«Τώρα θα δούμε αν είναι πρόθυμοι να συμμορφωθούν με το επόμενο βήμα του ειρηνευτικού σχεδίου του Προέδρου», πρόσθεσε.

«Το Ισραήλ να σεβαστεί την ειρηνευτική διαδικασία»

Τόνισε ότι το Ισραήλ θα πρέπει να σεβαστεί την ειρηνευτική διαδικασία με το Ιράν, η οποία, όπως είπε, είναι προς όφελός τους, προσθέτοντας ότι οι επιθέσεις στη Βηρυτό που προκαλούν θανάτους αμάχων «δεν είναι αποδεκτές».

«Δεν είναι σαφές αν το Ιράν θα διαπραγματευτεί με καλή πίστη»

Επέμεινε ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν σημαντική επιρροή έναντι του Ιράν στις διαπραγματεύσεις για μια μόνιμη εκεχειρία, αν και παραδέχτηκε ότι δεν είναι σαφές αν αυτό θα αρκεί για να πείσει το καθεστώς να κάνει σημαντικές παραχωρήσεις.

«Σίγουρα αναγνωρίζουν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν μεγάλη επιρροή», δήλωσε ο Βανς κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στο Λευκό Οίκο. «Θα οδηγήσει αυτό τελικά σε αλλαγή συμπεριφοράς; Δεν ξέρω», πρόσθεσε.

Ο αντιπρόεδρος υποστήριξε ότι η κυβέρνηση πρέπει να προσπαθήσει να καταλήξει σε συμφωνία ούτως ή άλλως, με την ελπίδα μιας σημαντικής εξέλιξης που θα μπορούσε να βελτιώσει αισθητά τις σχέσεις του Ιράν με τις ΗΠΑ και τη γενική δυναμική στη Μέση Ανατολή.

«Ο κόσμος λέει ότι οι Ιρανοί δεν θα αλλάξουν ποτέ τη συμπεριφορά τους. Λοιπόν, ίσως αυτό να είναι αλήθεια, και αν είναι έτσι, δεν θα αποκομίσουν κανένα όφελος από τη συμφωνία», είπε ο Βανς. «Αλλά δεν αξίζει να προσπαθήσουμε;»

«Τα Στενά του Ορμούζ πρέπει να είναι ελεύθερα από διόδια»

Δήλωσε, επίσης, στους δημοσιογράφους ότι μια τελική συμφωνία με το Ιράν θα ρυθμίζει τη μακροπρόθεσμη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ, επισημαίνοντας ότι μια πιο διαρκής συμφωνία με το Ιράν πρέπει να διασφαλίζει ότι η κρίσιμη αυτή θαλάσσια οδός «δεν θα χρησιμοποιηθεί ποτέ ξανά ως σημείο συμφόρησης για την παγκόσμια οικονομία».

«Πιστεύουμε ότι οι διεθνείς θαλάσσιες οδοί πρέπει να είναι ελεύθερες από διόδια», δήλωσε ο Βανς, προσθέτοντας ότι το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν αυτή την εβδομάδα οι πρόεδροι των ΗΠΑ και του Ιράν «προβλέπει ότι οι Ομάνιοι, οι Ιρανοί και η συμμαχία των χωρών του Κόλπου θα καταλήξουν από κοινού σε ένα κατάλληλο πλαίσιο ασφάλειας για το στενό στο μέλλον».

Ο Βανς πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ συνεργάζεται με περιφερειακούς συμμάχους για να διασφαλίσει ότι μια τέτοια διάταξη θα ενσωματωθεί στην τελική συμφωνία.

«Και αν αυτό δεν ενσωματωθεί στην τελική συμφωνία, δεν θα υπάρξει τελική συμφωνία», δήλωσε ο αντιπρόεδρος.