Εντοπίστηκε κρυφή χημική υπογραφή που θα μπορούσε να αποκαλύψει εξωγήινη ζωή

Αμινοξέα, λιπαρά οξέα και άλλες οργανικές ενώσεις θεωρούνται εδώ και χρόνια πιθανά ίχνη βιολογικής δραστηριότητας. Όμως νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Astronomy προτείνει ότι η απάντηση ίσως δεν βρίσκεται μόνο στα ίδια τα μόρια, αλλά στα κρυφά μοτίβα που τα συνδέουν.

«Δείχνουμε ότι η ζωή δεν παράγει μόνο μόρια. Παράγει επίσης μια αρχή οργάνωσης, την οποία μπορούμε να δούμε εφαρμόζοντας στατιστική», δήλωσε ο συν-συγγραφέας της μελέτης Φάμπιαν Κλένερ, επίκουρος καθηγητής πλανητικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια.

Η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ότι τα αμινοξέα που προέρχονται από ζωντανά συστήματα τείνουν να είναι πιο ποικίλα και πιο ισομερώς κατανεμημένα σε σχέση με εκείνα που σχηματίζονται μέσω μη βιολογικών διεργασιών. Αντίθετα, στα λιπαρά οξέα παρατηρήθηκε το αντίστροφο: οι μη βιολογικές χημικές διεργασίες παρήγαγαν πιο ομοιόμορφες κατανομές από τις βιολογικές.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, είναι η πρώτη φορά που μια τέτοια υποκείμενη «υπογραφή» της ζωής μπορεί να ανιχνευθεί αποκλειστικά με στατιστικές μεθόδους, χωρίς να απαιτείται κάποιο εξειδικευμένο όργανο. Αυτό σημαίνει ότι η προσέγγιση θα μπορούσε να αξιοποιήσει δεδομένα που ήδη συλλέγονται από σημερινές και μελλοντικές διαστημικές αποστολές, αναφέρει το Science Daily.

Ερμηνεύοντας τη εξωγήινη χημεία

Το εύρημα έχει ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η εξερεύνηση πλανητών και φεγγαριών εξελίσσεται με ταχείς ρυθμούς. Αποστολές στον Άρη, στην Ευρώπη, στον Εγκέλαδο και σε άλλους κόσμους καταγράφουν όλο και πιο λεπτομερή στοιχεία για την οργανική χημεία τους. Ωστόσο, η ερμηνεία αυτών των σημάτων παραμένει δύσκολη. Πολλά μόρια που στη Γη συνδέονται με τη ζωή μπορούν να σχηματιστούν και χωρίς βιολογία, όπως έχει φανεί σε μετεωρίτες αλλά και σε εργαστηριακά πειράματα που προσομοιώνουν διαστημικά περιβάλλοντα.

«Η αστροβιολογία είναι, στην ουσία της, μια εγκληματολογική επιστήμη. Προσπαθούμε να συμπεράνουμε διεργασίες από ελλιπή στοιχεία, συχνά με πολύ περιορισμένα δεδομένα από αποστολές που είναι εξαιρετικά ακριβές και σπάνιες», ανέφερε ο πρώτος συγγραφέας της μελέτης Γκίντεον Γιόφε, ερευνητής στο Ινστιτούτο Weizmann του Ισραήλ.

Για να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα, οι ερευνητές δανείστηκαν ένα εργαλείο από την οικολογία. Οι οικολόγοι μετρούν τη βιοποικιλότητα με δύο βασικές έννοιες: τον πλούτο, δηλαδή πόσα διαφορετικά είδη υπάρχουν, και την ομοιομορφία, δηλαδή πόσο ισόρροπα κατανέμονται. Η ίδια λογική εφαρμόστηκε αυτή τη φορά στη χημεία.

Ένα νέο εργαλείο

Χρησιμοποιώντας περίπου 100 υπάρχοντα σύνολα δεδομένων, η ομάδα εξέτασε αμινοξέα και λιπαρά οξέα από μικρόβια, εδάφη, απολιθώματα, μετεωρίτες, αστεροειδείς και συνθετικά εργαστηριακά δείγματα. Τα βιολογικά υλικά εμφάνιζαν επανειλημμένα διακριτά μοτίβα οργάνωσης, που τα ξεχώριζαν από τη μη ζωντανή χημεία.

Ένα από τα πιο εντυπωσιακά ευρήματα ήταν ότι η μέθοδος λειτουργούσε ακόμη και σε αλλοιωμένα δείγματα. Απολιθωμένα κελύφη αυγών δεινοσαύρων, για παράδειγμα, διατηρούσαν ακόμη ανιχνεύσιμα στατιστικά ίχνη αρχαίας βιολογικής δραστηριότητας.

• Διαβάστε ακόμη:
  Αστρονόμοι επέλεξαν 45 εξωπλανήτες με τις καλύτερες πιθανότητες για εξωγήινη ζωή

Οι ερευνητές τονίζουν ότι καμία τεχνική από μόνη της δεν μπορεί να αποδείξει την ύπαρξη εξωγήινης ζωής. Μια τέτοια ανακοίνωση θα απαιτούσε πολλές ανεξάρτητες γραμμές στοιχείων, ερμηνευμένες μέσα στο γεωλογικό και χημικό περιβάλλον κάθε κόσμου. Ωστόσο, η νέα μέθοδος μπορεί να προστεθεί στην εργαλειοθήκη των μελλοντικών αποστολών, προσφέροντας έναν ακόμη τρόπο να αξιολογηθεί αν η ζωή υπήρξε κάποτε πέρα από τη Γη.