Εκλογές Σουηδία: Η αντιμεταναστευτική ακροδεξιά ενισχύει τη δύναμή της
Στέφαν Λέβεν & Ουλφ Κρίστερσον - Πηγή: TT News Agency/Soren Andersson/via REUTERS & TT News Agency/Soren Andersson/via REUTERS

Άνεμος ξενοφοβίας πνέει στη Σουηδία, όπου η αντιμεταναστευτική ακροδεξιά αναμένεται να ενισχύσει τη δύναμή της κατά τις εκλογές της 9ης Σεπτεμβρίου, εις βάρος των παραδοσιακών πολιτικών κομμάτων που απειλούνται από ψήφο μομφής.

Οι σοσιαλδημοκράτες θα παραμείνουν όπως φαίνεται η πρώτη πολιτική δύναμη στη χώρα, αν το κόκκινο-πράσινο μπλοκ των πρώην κομμουνιστών και των οικολόγων ξεπεράσει σε ψήφους τη Συμμαχία της Δεξιάς.

Όμως το σοσιαλδημοκρατικό κόμμα, κυρίαρχη δύναμη στη σουηδική πολιτική ζωή, μπορεί να καταγράψει το χειρότερο εκλογικό σκορ του εδώ και έναν αιώνα, παραμένοντας μπροστά από τους Μετριοπαθείς (συντηρητικοί) ή τους Δημοκράτες της Σουηδίας (SD), το αντιμεταναστευτικό κόμμα της χώρας.

Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση του ινστιτούτου Skop, οι σοσιαλδημοκράτες βρίσκονται στο 23,8%, μπροστά από το SD (20%) και τους συντηρητικούς (17%). Άλλες δημοσκοπήσεις φέρνουν το SD στην τρίτη θέση.

Η σουηδική αριστερά συνολικά βρίσκεται στο 40,6% και ξεπερνά τη δεξιά κατά 4 ποσοστιαίες μονάδες.

Τι συνέβη στο λουθηρανικό βασίλειο της ισότητας και της συναίνεσης ώστε ένα κόμμα με νεοναζιστικές ρίζες «να επιβάλλει την ημερήσια διάταξη», κατά την έκφραση του πολιτικού επιστήμονα Ulf Bjereld.

Η Σουηδία του 2018 εξακολουθεί να προσφέρει τις παλιές ειδυλλιακές εικόνες, στερεότυπα της σουηδικής κουλτούρας και καθημερινής ζωής, με τους νεαρούς πατέρες που σπρώχνουν τα καροτσάκια των μωρών, τους ποδηλάτες και το δάσος των μπλε και κίτρινων σημαιών στα μπαλκόνια και στις βιτρίνες των καταστημάτων.

Μόνο οι αφίσες της προεκλογικής εκστρατείας υποδεικνύουν κάποια αλλαγή στους τόνους του πολιτικού διαλόγου: «Όχι στην πρόσκληση στην προσευχή», «Ομιλείτε σουηδικά για να γίνετε Σουηδός, δεν είναι προφανές;» ή «Να μισούμαστε ή να μιλάμε;».

Όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα, οι εντατικές διαπραγματεύσεις θα είναι απαραίτητες για τη συγκρότηση κυβερνητικού συνασπισμού που όπως φαίνεται θα είναι μειοψηφικός και θα πρέπει να βρει κοινοβουλευτική στήριξη.

Ψήφος μομφής

Στο παιγνίδι του πολιτικού παζαριού, οι Δημοκράτες της Σουηδίας υποσχέθηκαν ότι θα έχουν ρόλο, ακόμη και αν δεν έχουν καμία πιθανότητα να εισέλθουν σε κυβερνητικό συνασπισμό, όσο θα υπάρχει η περίμετρος ασφαλείας που συγκροτούν τα παραδοσιακά κόμματα.

«Θα αναδείξουμε τους όρους μας και τις θέσεις μας ως προς τη μεταναστευτική πολιτική, την αντιμετώπιση της εγκληματικότητας, την υγεία», προειδοποιεί ο Τζίμι Άκεσον, ηγέτης του κόμματος της άκρας δεξιάς. Το κόμμα φλερτάρει με τους ψηφοφόρους των συντηρητικών, αλλά και των σοσιαλδημοκρατών και τα μέλη της πανίσχυρης συνδικαλιστικής ομοσπονδίας LO.

Χαμηλόμισθοι, συνταξιούχοι και νέοι ψηφοφόροι προσάπτουν στον πρωθυπουργό Στέφαν Λέβεν ότι υποθήκευσε την ευημερία τους ανοίγοντας τα σύνορα στους αιτούντες άσυλο που θεωρούνται «οικονομική και πολιτιστική απειλή», σύμφωνα με τον κοινωνιολόγο Jens Rydgren.

Χώρα δέκα εκατομμυρίων κατοίκων, η Σουηδία δέχθηκε το 2012 400.000 πρόσφυγες, αρχικά κατά τη διάρκεια της θητείας της κεντροδεξιάς κυβέρνησης του Φρέντρικ Ράινφελντ και στην συνέχεια της κεντροαριστερής κυβέρνησης του Στέφαν Λέβεν.

Μακριά από τα αστικά κέντρα της ανάπτυξης και της καινοτομίας, όλο και περισσότεροι ψηφοφόροι προσελκύονται από την εθνικιστική ρητορική των Δημοκρατών της Σουηδίας που θέλουν την έξοδο της Σουηδίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ένα «Svexit».

Συχνά πρόκειται για εργαζόμενους στους τομείς των μεταφορών και της βιομηχανίας που απασχολούν μεγάλο αριθμό ευρωπαίων εργαζομένων, που αμείβονται με τον χαμηλότερο προβλεπόμενο μισθό. Οι μισθοί αυτοί είναι χαμηλότεροι από τους οριζόμενους από τις συλλογικές συμβάσεις, σύμφωνα με τον κοινωνιολόγο Anders Kjellberg.

Σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, το ένα τρίτο των μελών της συνομοσπονδίας LO στρέφεται προς την ακροδεξιά ψήφο.

«Η ψήφος υπέρ της άκρας δεξιάς είναι ψήφος υπέρ μίας δεξιάς πολιτικής», προειδοποιεί ο επικεφαλής της LO Πέτερ Τόρβαλντσον προσθέτοντας ότι πόλεμος θέσεων διεξάγεται στα εργοστάσια ανάμεσα στους οπαδούς της αριστεράς και της άκρας δεξιάς.

Κρίση ταυτότητας

Έπειτα από οκτώ χρόνια φιλελεύθερων πολιτικών, ο Στέφαν Λέβεν παρουσιάσθηκε το 2014 ως ένα πρόσωπο ικανό να συμφιλιώσει, σύμφωνα με τους κανόνες της σουηδικής σοσιαλδημοκρατίας, την ανταγωνιστικότητα με την κοινωνική δικαιοσύνη.

Τέσσερα χρόνια αργότερα, ο απολογισμός δημιουργεί διχογνωμίες.

Αν και η ανεργία βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων δέκα ετών, η ανάπτυξη είναι ισχυρή, ο πληθωρισμός τιθασευμένος και τα δημοσιονομικά στο πράσινο, αντίθετα, το σύστημα υγείας πάσχει, οι κοινωνικές ανισότητες αυξάνονται και η κοινωνική απομόνωση αυξάνεται στις υποβαθμισμένες συνοικίες, όπου το ξεκαθάρισμα λογαριασμών ανάμεσα σε συμμορίες άφησε 40 νεκρούς τον περασμένο χρόνο.

«Η καρδιά της εξουσίας μετακινήθηκε, εξαιτίας της ΕΕ, της παγκοσμιοποίησης και της ψηφιοποίησης και οι σοσιαλδημοκράτες δεν έχουν πλέον τα μέσα να τηρήσουν τις υποσχέσεις τους», γράφει η εφημερίδα Dagens Nyheter.

Η πρωθυπουργία θα παιχτεί ανάμεσα στον σοσιαλδημοκράτη Στέφαν Λέβεν και τον συντηρητικό Ουλφ Κρίστερσον.

Διαβάστε επίσης
Δες τον κόσμο μέσα από το φακό του CNN Greece. Ακολούθησέ μας στο Instagram!