Πόλεμος και oικονομία: Επιχειρηματίες μιλούν για επιπτώσεις σε ναυτιλία, ενέργεια, τρόφιμα, τουρισμό

Αν όμως τα πράγματα δεν εξελιχθούν σύμφωνα με τις αισιόδοξες προβλέψεις και ο πόλεμος συνεχιστεί για αρκετά μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, για παράδειγμα ένα χρόνο, τότε οι ζημιές, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, θα είναι ανυπολόγιστες και θα επηρεάσουν κρίσιμους τομείς και δείκτες για την εύρυθμη λειτουργία της εγχώριας αγοράς, όπως είναι η ενέργεια, η ναυτιλία, ο πληθωρισμός, ενώ ανάμικτες είναι μέχρι στιγμής και οι απόψεις για ενδεχόμενες συνέπειες στον τουρισμό.

Τις σκέψεις τους για το κρίσιμο ζήτημα μίας παρατεταμένης διάρκειας του πολέμου στη Μέση Ανατολή, κατέθεσαν τις τελευταίες μέρες, κορυφαίοι εκπρόσωποι της οικονομίας σε Ναυτιλία, Ενέργεια, Τρόφιμα, τουρισμό, και χρηματοπιστωτικό κλάδο. Μεταξύ αυτών οι Χάρης Βαφειάς, Νίκος Καραμούζης και Γιάννης Στουρνάρας.

Στο εύθραυστο γεωπολιτικό περιβάλλον που μπορεί να οδηγήσει σε υψηλότερο πληθωρισμό και μειωμένη ανάπτυξη αναφέρθηκε και ο πρόεδρος της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, σε εκδήλωση της Αμερικανική Ελληνική Εκπαιδευτική Προοδευτική Ενωση (AHEPA) στη Φρανκφούρτη.

Πιο συγκεκριμένα τόνισε ότι «οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας παραμένουν θετικές, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξει παρατεταμένη γεωπολιτική κρίση και ότι οι τιμές ενέργειας θα αποκλιμακωθούν. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι το εξωτερικό περιβάλλον παραμένει εύθραυστο, καθώς η γεωπολιτική αστάθεια, η αβεβαιότητα και το ενδεχόμενο περαιτέρω κλιμάκωσης του πολέμου συνιστούν σημαντικούς κινδύνους. Όπως σημείωσε, σε περίπτωση παρατεταμένης σύγκρουσης, η Ευρωζώνη θα αντιμετωπίσει υψηλότερο πληθωρισμό και χαμηλότερη ανάπτυξη.

Καραμούζης: Καταστρέφονται κρίσιμες ενεργειακές υποδομές

Την έντονη ανησυχία του για τις επιπτώσεις στην παγκόσμια και κατ’ επέκταση στην ελληνική οικονομία, από την συνέχιση του πολέμου στη Μέση Ανατολή, εξέφρασε ο Νίκος Καραμούζης, Πρόεδρος του SMERemediumCap στο περιθώριο παρουσίασης του επενδυτικού πλάνου των εταιρειών του που δραστηριοποιούνται στον διατροφικό κλάδο, Άροσις-Γης Βοΐου και Organic3S.

«Μπαίνουμε σε μία φάση του πολέμου που καταστρέφονται ενεργειακές υποδομές σε μία περιοχή που παράγει το 40%-50% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Την ίδια στιγμή το αμερικανικό πετρέλαιο είναι πιο ακριβό από τα άλλα» είπε ο επικεφαλής του SMERC για την κατάσταση που επικρατεί και προειδοποίησε για ενδεχόμενη μεγάλη αύξηση του πληθωρισμού σε μία περίοδο που τα επιτόκια θα αρχίσουν πάλι να ανεβαίνουν.

«Ή θα πρέπει να ξανα-αγαπήσουμε το ρωσικό πετρέλαιο ή να βρεθεί σύντομα μία λύση αλλιώς θα υποστούμε τις συνέπειες» τόνισε ο κ. Καραμούζης και συνέχισε λέγοντας ότι «αν η λύση (στον πόλεμο) βρεθεί μέσα στις επόμενες εβδομάδες τότε το πρόβλημα θα «μαζευτεί» μέχρι το φθινόπωρο. Αν όμως καταστραφούν υποδομές όπως πχ. του Κατάρ τότε οι επιπτώσεις θα είναι μεγάλες».

Ένα επίσης πολύ σημαντικό στοιχείο για την αποκωδικοποίηση της κατάστασης που επικρατεί είναι «να παρακολουθούμε τα δημοσιονομικά των ΗΠΑ. Η Αμερική βρίσκεται σε δύσκολη κατάσταση, τα μακροοικονομικά της χειροτερεύουν συνεχώς και το δημόσιο χρέος αυξάνεται ταχύτατα. Έτσι όπως εξελίσσονται τα πράγματα ο πόλεμος κοστίζει στις ΗΠΑ 1 δισ. ημερησίως και η πίεση που ασκείται στη βιομηχανία της χώρας (χάλυβας, σπάνιες γαίες κλπ) είναι μεγάλη».

Εγκλωβισμένη στα στενά η ελληνική ναυτιλία

Ο κλάδος της ναυτιλίας είναι αυτός που αντιμετωπίζει από τα σημαντικότερα προβλήματα από το ξέσπασμα του πολέμου, αναφέρει ο Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου, VAFIAS GROUP Χάρης Βαφειάς. Συγκεκριμένα για τα εγκλωβισμένα πλοία που παραμένουν στον Κόλπο αν συνεχιστεί για μεγάλο διάστημα ο πόλεμος θα τεθεί θέμα τροφοδοσίας τους με φαγητό, νερό και καύσιμα. «Προς το παρόν η πρόσβαση σε αυτά τα πλοία είναι πολύ δύσκολη εξαιτίας του φόβου επιθέσεων με drones και ρουκέτες».

Ο κ. Βαφειάς μετέφερε την πληροφορία ότι τρία πλοία της VAFIAS GROUP είναι εγκλωβισμένα μέσα στο Ορμούζ.

Ο εφοπλιστής, ανέφερε ότι «δεν ξέρουμε αν μπορούμε, πως μπορούμε να βγάλουμε και με τι ρίσκο μπορούμε να τα βγάλουμε καθώς αν δεν είσαι Ιρανός ή Κινέζος κινδυνεύεις να “φας” ρουκέτες».

Απαντώντας σε ερώτηση του CNN Greece για τα επενδυτικά σχέδια του ομίλου φέτος ο επικεφαλής της VAFIAS GROUP ανέφερε ότι όλα τα σχέδια έχουν παγώσει εξαιτίας του πολέμου πέρα από τις παραγγελίες που έχουν ήδη δρομολογηθεί. Συγκεκριμένα ανέφερε ότι «λόγω του πολέμου είναι αδύνατον να κάνουμε σχέδια. Έχουμε να παραλάβουμε κάποια πλοία που χτίζουμε στην Κορέα, το 2027, το 2028 και το 2029. Όμως πέρα από αυτό, άλλα σχέδια προς το παρόν δεν υπάρχουν, διότι εάν δεν ξέρουμε πότε και πώς θα τελειώσει αυτός ο πόλεμος, δεν μπορούμε να κάνουμε καθόλου σχέδια. Μας επηρεάζει πάρα πολύ ο πόλεμος εμάς, ίσως περισσότερο από τις άλλες εταιρείες. Αυτή τη στιγμή είμαστε σε στάση αναμονής και συνεχίζουμε αυτά που έχουμε παραγγείλει από το 2025».

Για τις συνολικές επιπτώσεις ο εφοπλιστής εκτιμά ότι εάν ο πόλεμος διαρκέσει ένα τρίμηνο, τότε οι επιπτώσεις δεν θα είναι πάρα πολύ σημαντικές με το πρόβλημα να γίνεται μεγαλύτερο εάν συνεχιστεί και φθάσει να διαρκέσει ένα χρόνο. Σύμφωνα με τον κ. Βαφειά «και τα πλοία κινούνται με πετρέλαιο, του οποίου η τιμή ήδη έχει ανέβει πάρα πολύ, το κόστος ασφάλειας έχει ανέβει πάρα πολύ, ενώ και τα πληρώματα δεν θέλουν να πηγαίνουν σε αυτές τις περιοχές».

Τέλος στο ερώτημα εάν υπάρχει Plan B στην κατάσταση που έχει δημιουργηθεί διευκρίνισε ότι η εταιρεία δεν έχει και απλά αποφεύγει τις επικίνδυνες ζώνες την στιγμή που τα πλοία θα πρέπει να κινούνται παντού.

Τουρισμός: Κρίσιμο το αίσθημα ασφάλειας για τους επισκέπτες

Πιθανές απώλειες και στον τουρισμό δεν μπορούν να αποκλειστούν σύμφωνα με ανάλυση της Εθνικής Τράπεζας, τουλάχιστον προσωρινά ιδίως όσον αφορά τους επισκέπτες που έρχονται από μακρινούς προορισμούς εκτός Ευρώπης, οι οποίοι ενδέχεται να αντιδράσουν στις αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις στην ευρύτερη περιοχή.

Όπως προκύπτει από πρόσφατη ανάλυση, οι απώλειες στον τουρισμό δεν έχουν να κάνουν τόσο με τη διάρκεια του πολέμου αλλά με το αίσθημα των ταξιδιωτών ότι η Ελλάδα δεν σχετίζεται με τις συγκρούσεις και ότι είναι απολύτως ασφαλής προορισμός.

Ειδικά αυτή την περίοδο που βρισκόμαστε ουσιαστικά στην «είσοδο» της τουριστικής σεζόν με το Πάσχα (ορθόδοξο και καθολικό) να πλησιάζει, η αίσθηση ασφάλειας για τους τουρίστες αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την επιτυχημένη έναρξη του διμήνου Μαρτίου-Απριλίου, που αντιπροσωπεύει περίπου το 6% των ετήσιων τουριστικών εσόδων. Μία υποτιθέμενη χαμηλότερη ζήτηση από αγορές εκτός Ευρώπης, σε αυτό το διάστημα θα μπορούσε να δημιουργήσει απώλειες έως και 0,3 δισ. ευρώ.

Ωστόσο, η ανάλυση της Εθνικής Τράπεζας επισημαίνει ότι οι απώλειες αυτές ενδέχεται να αποκατασταθούν γρήγορα εφόσον περάσει έγκαιρα προς τις αγορές ο σαφής διαχωρισμός της Ελλάδας από τη σύγκρουση, τόσο γεωγραφικά όσο και σε επίπεδο ασφάλειας, ακόμη και σε περίπτωση που οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχιστούν για αρκετές εβδομάδες, κάτι που θεωρείται προς το παρόν το επικρατέστερο σενάριο για την εξέλιξη του πολέμου.