Ανακαλύφθηκε στη Ρώμη χαμένο αντίγραφο του αρχαιότερου ποιήματος στα αγγλικά

Μια σημαντική ανακάλυψη για τη γλωσσική και λογοτεχνική ιστορία της Ευρώπης έφεραν στο φως δύο ερευνητές του Trinity College Dublin, οι οποίοι εντόπισαν στη National Central Library της Ρώμης ένα άγνωστο έως σήμερα αντίγραφο του περίφημου Ύμνου του Κέντμον, του αρχαιότερου σωζόμενου ποιήματος στην αγγλική γλώσσα.

Το χειρόγραφο χρονολογείται μεταξύ 800 και 830 μ.Χ. και εκτιμάται ότι αντιγράφηκε από μοναχό στη βόρεια Ιταλία. Πρόκειται για το τρίτο αρχαιότερο γνωστό αντίγραφο του ποιήματος, μετά από εκείνα που φυλάσσονται στο Κέιμπριτζ και την Αγία Πετρούπολη.

Η ανακάλυψη έγινε από την Ελιζαμπέτα Μανιάντι και τον Μαρκ Φόκνερ, μέλη της Σχολής Αγγλικών Σπουδών του Trinity College. Όπως δήλωσε η Μανιάντι, όταν αντίκρισαν το χειρόγραφο συνειδητοποίησαν αμέσως ότι επρόκειτο για κάτι άγνωστο στην επιστημονική κοινότητα.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι στο αντίγραφο της Ρώμης το ποίημα βρίσκεται ενσωματωμένο στο κυρίως σώμα του κειμένου και όχι στο περιθώριο ή στο τέλος, όπως συμβαίνει σε άλλα γνωστά χειρόγραφα. Σύμφωνα με τους μελετητές, αυτό δείχνει ότι η παλαιά αγγλική γλώσσα είχε αρχίσει να αποκτά μεγαλύτερο κύρος ήδη από τον 9ο αιώνα.

Το χειρόγραφο παρουσιάζει ακόμη ένα ενδιαφέρον χαρακτηριστικό: μετά από κάθε λέξη υπάρχει τελεία, στοιχείο που αποκαλύπτει ότι η πρακτική του διαχωρισμού των λέξεων βρισκόταν τότε ακόμη σε πρώιμο στάδιο. Οι ειδικοί θεωρούν πως πρόκειται για ένα πολύτιμο τεκμήριο της εξέλιξης της γραπτής αγγλικής γλώσσας.

Ο Κέντμον, σύμφωνα με την παράδοση, ήταν αγράμματος βοσκός βοοειδών που εργαζόταν στο αβαείο του Whitby στη Νορθούμπρια. Ο ιστορικός Βέδας αναφέρει πως έπειτα από θεϊκή έμπνευση συνέθεσε τον ύμνο, ο οποίος εξυμνεί τον Θεό ως δημιουργό του κόσμου.

Ο ίδιος ο Βέδας κατέγραψε το ποίημα στα λατινικά στο έργο Εκκλησιαστική Ιστορία του Αγγλικού Λαού, χωρίς όμως να συμπεριλάβει την πρωτότυπη αγγλική εκδοχή. Μέσα σε έναν αιώνα, μοναχός της μονής Nonantola στη βόρεια Ιταλία φαίνεται πως αντέγραψε την παλαιοαγγλική μορφή του ποιήματος, διασώζοντάς την.

Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Early Medieval England and its Neighbours, ενώ η Βιβλιοθήκη της Ρώμης τόνισε ότι η συστηματική ψηφιοποίηση των συλλογών της ανοίγει νέους δρόμους για αντίστοιχες ανακαλύψεις στο μέλλον.