Τα μωρά εκτίθενται σε 42 «παντοτινά χημικά» πριν γεννηθούν, σύμφωνα με μελέτη

Τα PFAS (υπερφθοριωμένες και πολυφθοριωμένες αλκυλιωμένες ουσίες) χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες σε βιομηχανικές και καταναλωτικές εφαρμογές, αναφέρει το Science Alert. Βρίσκονται σε προϊόντα όπως συσκευασίες τροφίμων, αδιάβροχα υφάσματα, αντικολλητικά υλικά και υφάσματα επίπλων. Το πρόβλημα είναι ότι παραμένουν για πολύ μεγάλο διάστημα στο περιβάλλον και στον ανθρώπινο οργανισμό, γι’ αυτό και αποκαλούνται «παντοτινά χημικά».

Η νέα μελέτη επιστημόνων από τις ΗΠΑ και τον Καναδά, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Environmental Science & Technology, ξεκίνησε από ένα ερώτημα που είχε προκύψει σε προηγούμενες έρευνες: γιατί φαίνεται να υπάρχουν περισσότερα PFAS στον πλακούντα που αποβάλλεται με το πρώτο παιδί μιας μητέρας σε σχέση με τα επόμενα παιδιά. Για να διερευνήσουν το φαινόμενο, οι επιστήμονες ανέλυσαν δείγματα αίματος από τον ομφάλιο λώρο 120 νεογέννητων, τα οποία είχαν συλλεχθεί μεταξύ 2003 και 2006.

Εκτίθενται όχι σε 8, αλλά σε 42 PFAS

Αρχικά, όταν χρησιμοποίησαν μια κλασική, στοχευμένη μέθοδο ανάλυσης, τα αποτελέσματα φάνηκαν να επιβεβαιώνουν την ιδέα ότι τα πρωτότοκα παιδιά εκτίθενται περισσότερο σε PFAS. Όταν όμως οι ερευνητές εφάρμοσαν μια νεότερη, μη στοχευμένη τεχνική χημικής ανίχνευσης, η εικόνα άλλαξε. Η διαφορά ανάμεσα στα πρωτότοκα και στα επόμενα παιδιά εξαφανίστηκε.

Η εξήγηση, σύμφωνα με τους ερευνητές, βρίσκεται στον τρόπο μέτρησης. Η παλαιότερη στοχευμένη ανάλυση αναζητούσε συγκεκριμένες, ήδη γνωστές ουσίες. Η νέα προσέγγιση, αντίθετα, μπορούσε να εντοπίσει ένα πολύ ευρύτερο φάσμα PFAS και συγγενών χημικών ενώσεων.

Έτσι, ενώ η παραδοσιακή μέθοδος ανίχνευσε 8 PFAS, η ευρύτερη ανάλυση βρήκε ενδείξεις για 42. Μόνο 4 από αυτές τις ουσίες επικαλύπτονταν ανάμεσα στις δύο μεθόδους.

Το γεγονός ότι οι διαφορές μεταξύ των πρωτότοκων και των επόμενων παιδιών εξαφανίστηκαν όταν χρησιμοποιήθηκε η νέα τεχνική υποδηλώνει ότι ενδέχεται να έχουμε υποτιμήσει τη σοβαρότητα του προβλήματος των PFAS. «Η μελέτη μας βοηθά να δείξουμε ότι η προγεννητική έκθεση σε PFAS είναι πιο περίπλοκη και διαδεδομένη από ό,τι υποδείκνυαν παλαιότερες μελέτες», δήλωσε η βιοστατιστικολόγος Shelley Liu, εκ των συγγραφέων της μελέτης.

Οι επιπτώσεις στην υγεία

Η μελέτη δεν εξέτασε άμεσα επιπτώσεις στην υγεία των παιδιών. Ωστόσο, τα PFAS έχουν ήδη συνδεθεί σε προηγούμενες έρευνες με μειωμένη νεφρική λειτουργία και αυξημένο κίνδυνο καρκίνου. Πέρυσι, ερευνητές εντόπισαν μια σύνδεση μεταξύ των επιπέδων PFAS στο αίμα των μητέρων και των διαφορών στη δομή του εγκεφάλου των απογόνων τους, ενώ παλαιότερα ευρήματα έχουν επίσης συνδέσει αυτές τις χημικές ουσίες με μειωμένη εμβρυϊκή ανάπτυξη.

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι απαιτείται καλύτερη χαρτογράφηση της πραγματικής έκθεσης, ιδίως επειδή πολλές από τις ουσίες που αντικαθιστούν παλαιότερα PFAS έχουν παρόμοια χημική δομή και δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς. «Η κατανόηση της πλήρους εικόνας είναι απαραίτητη αν θέλουμε να προστατεύσουμε την υγεία των παιδιών», ανέφερε η Liu, υπογραμμίζοντας ότι στόχος είναι η έγκαιρη αναγνώριση και πρόληψη, ειδικά σε ευαίσθητες περιόδους όπως η εγκυμοσύνη.